Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 8400-38:2015 về Bệnh động vật - Quy trình chẩn đoán - Phần 38: Bệnh tiêu chảy ở lợn do coronavirus quy định quy trình chẩn đoán lâm sàng và xét nghiệm phòng thí nghiệm đối với hai bệnh nguy hiểm trên lợn là bệnh tiêu chảy cấp (PED) và bệnh viêm dạ dày ruột truyền nhiễm (TGE). Dưới đây là tóm tắt chi tiết nội dung từ Điều 1 đến Điều 4 của tiêu chuẩn này.

- Điều 1: Phạm vi áp dụng

Điều khoản này xác định rõ giới hạn và đối tượng áp dụng của tiêu chuẩn, cụ thể:

• Tiêu chuẩn này quy định quy trình chẩn đoán bệnh tiêu chảy cấp ở lợn (Porcine Epidemic Diarrhea - PED) và bệnh viêm dạ dày ruột truyền nhiễm ở lợn (Transmissible Gastroenteritis - TGE) do coronavirus gây ra.
• Quy trình này áp dụng cho các cơ quan kiểm dịch thú y, phòng thử nghiệm chẩn đoán bệnh động vật và các tổ chức, cá nhân có liên quan trong việc phát hiện, xác định tác nhân gây bệnh trên đàn lợn nuôi.

- Điều 2: Tài liệu viện dẫn

Để áp dụng tiêu chuẩn này một cách chính xác, cần tham khảo và phối hợp với các tài liệu viện dẫn quan trọng sau:

• Các tài liệu viện dẫn được nêu trong tiêu chuẩn là nền tảng kỹ thuật bắt buộc. Trong trường hợp các tài liệu viện dẫn có sự thay đổi, bổ sung hoặc được thay thế thì áp dụng phiên bản mới nhất.
• Các tiêu chuẩn liên quan đến an toàn sinh học phòng thử nghiệm, quy trình lấy mẫu, bảo quản và vận chuyển mẫu bệnh phẩm động vật để đảm bảo tính nguyên vẹn của virus và an toàn cho người thực hiện.

- Điều 3: Thuật ngữ, định nghĩa và chữ viết tắt

Phần này làm rõ các khái niệm chuyên môn cốt lõi được sử dụng xuyên suốt trong tiêu chuẩn:

• Bệnh tiêu chảy cấp ở lợn (PED): Là bệnh truyền nhiễm cấp tính do Porcine Epidemic Diarrhea Virus (PEDV) thuộc họ Coronaviridae gây ra, đặc trưng bởi tình trạng nôn mửa, tiêu chảy mất nước nặng ở lợn, đặc biệt gây tỷ lệ chết rất cao (lên đến 100%) ở lợn con dưới 2 tuần tuổi.
• Bệnh viêm dạ dày ruột truyền nhiễm (TGE): Là bệnh truyền nhiễm do Transmissible Gastroenteritis Virus (TGEV) cũng thuộc họ Coronaviridae gây ra, có triệu chứng lâm sàng tương tự như PED nhưng có những đặc điểm dịch tễ và kháng nguyên khác biệt.
• Các chữ viết tắt chuyên ngành: Được định nghĩa rõ ràng bao gồm PED (Porcine Epidemic Diarrhea), TGE (Transmissible Gastroenteritis), RT-PCR (Reverse Transcription Polymerase Chain Reaction - Phản ứng chuỗi polymerase sao chép ngược), và các thuật ngữ kỹ thuật sinh học phân tử khác liên quan đến quy trình xét nghiệm.

- Điều 4: Thiết bị, dụng cụ, hóa chất và vật liệu

Để thực hiện quy trình chẩn đoán một cách chính xác, phòng thử nghiệm cần được trang bị đầy đủ các thiết bị, dụng cụ và hóa chất chuyên dụng sau:

• Thiết bị và dụng cụ phòng thí nghiệm: Máy nhân gen PCR (hoặc Real-time PCR), máy ly tâm lạnh chuyên dụng, tủ an toàn sinh học cấp II, tủ lạnh sâu (âm 20 độ C đến âm 80 độ C) để bảo quản mẫu và hóa chất, bể ủ nhiệt, máy lắc, các loại pipet tự động có độ chính xác cao và các đầu tip có màng lọc chống nhiễm chéo.
• Hóa chất và sinh phẩm xét nghiệm: Các bộ kit tách chiết RNA tổng hợp từ mẫu bệnh phẩm, các hóa chất phục vụ phản ứng RT-PCR hoặc Real-time RT-PCR (bao gồm enzyme sao chép ngược, Taq polymerase, đệm phản ứng, dNTPs), các cặp mồi (primers) đặc hiệu để phát hiện gen của virus PEDV và TGEV.
• Vật liệu tiêu hao và bảo hộ: Ống nghiệm vô trùng, đĩa PCR, găng tay không bột, khẩu trang, quần áo bảo hộ y tế và các dung dịch sát trùng, khử khuẩn bề mặt phòng thí nghiệm để tránh lây nhiễm chéo giữa các mẫu thử.