Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 16:2019/BXD về Sản phẩm, hàng hóa vật liệu xây dựng do Bộ Xây dựng ban hành, quy định các yêu cầu kỹ thuật phải tuân thủ đối với các sản phẩm, hàng hóa vật liệu xây dựng được sản xuất trong nước, nhập khẩu và lưu thông trên thị trường Việt Nam. Quy chuẩn này áp dụng đối với các tổ chức, cá nhân sản xuất, nhập khẩu, phân phối và sử dụng vật liệu xây dựng, các tổ chức chứng nhận hợp quy, tổ chức thử nghiệm được chỉ định, cùng các cơ quan quản lý nhà nước có liên quan.

- Quy định kỹ thuật đối với các nhóm sản phẩm vật liệu xây dựng cốt lõi

• Ống và phụ tùng chất dẻo: Quy định chi tiết các chỉ tiêu kỹ thuật đối với ống và phụ tùng Polyetylen (PE), Polypropylen (PP), Polyvinyl clorua không hóa dẻo (PVC-U) dùng cho mục đích cấp, thoát nước và hệ thống ống nhựa nhiệt rắn gia cường bằng sợi thủy tinh (GRP). Các chỉ tiêu bắt buộc bao gồm độ bền thủy tĩnh (thử nghiệm ở các mức nhiệt độ 20 độ C, 80 độ C hoặc 95 độ C trong các khoảng thời gian quy định), độ cứng vòng riêng ban đầu, độ đàn hồi vòng và độ ổn định kích thước sau khi lão hóa nhiệt.
• Xi măng poóc lăng bền sun phát (Phụ lục A): Áp dụng cho các mác PCMSR30, PCMSR40, PCMSR50 với các yêu cầu nghiêm ngặt về hàm lượng mất khi nung (không lớn hơn 3,0%), hàm lượng magiê ôxyt (không lớn hơn 5,0%), hàm lượng anhydrit sunfuric (không lớn hơn 3,0% hoặc 2,3%), hàm lượng khoáng C3A (không lớn hơn 8% hoặc 5%), độ ổn định thể tích theo phương pháp Le Chatelier (không lớn hơn 10 mm) và cường độ nén tối thiểu ở tuổi 3 ngày và 28 ngày.
• Tro bay dùng cho bê tông, vữa xây và xi măng (Phụ lục B): Phân loại thành tro axit F và tro bazơ C. Quy chuẩn kiểm soát chặt chẽ hàm lượng lưu huỳnh (SO3), hàm lượng canxi ôxit tự do, hàm lượng mất khi nung, hàm lượng kiềm có hại, hàm lượng ion Cl- và đặc biệt là hoạt độ phóng xạ tự nhiên (không vượt quá 370 Bq/kg đối với công trình nhà ở, công cộng và không vượt quá 740 Bq/kg đối với công trình công nghiệp, đường đô thị).
• Cát tự nhiên dùng cho bê tông và vữa (Phụ lục C.1): Yêu cầu về thành phần hạt (lượng hạt qua sàng 140 micromet không lớn hơn 35%), giới hạn hàm lượng sét cục, tạp chất dạng cục, bụi, bùn, sét. Tạp chất hữu cơ khi thử nghiệm so màu không được thẫm hơn màu chuẩn. Hàm lượng clorua tính theo ion Cl- tan trong axit không được vượt quá 0,01% đối với bê tông ứng suất trước và 0,05% đối với bê tông, vữa thông thường. Khả năng phản ứng kiềm - silic phải nằm trong vùng cốt liệu vô hại.
• Cốt liệu lớn (đá dăm, sỏi, sỏi dăm) dùng cho bê tông và vữa (Phụ lục C.2): Quy định cụ thể về thành phần hạt, hàm lượng bụi, bùn, sét (từ 1,0% đến 3,0% tùy cấp bê tông), hàm lượng ion Cl- (không lớn hơn 0,01%), độ nén dập trong xi lanh ở trạng thái bão hòa nước và mác của đá dăm từ đá thiên nhiên.
• Cát nghiền dùng cho bê tông và vữa (Phụ lục D): Kiểm soát thành phần hạt, hàm lượng hạt lọt qua sàng 75 micromet (không lớn hơn 16% đối với cát thô và 25% đối với cát mịn), hàm lượng clorua và khả năng phản ứng kiềm - silic.
• Gạch gốm ốp lát (Phụ lục E): Phân nhóm theo phương pháp chế tạo gồm gạch ép bán khô (Nhóm B) và gạch đùn dẻo (Nhóm A). Các chỉ tiêu kỹ thuật bắt buộc bao gồm độ hút nước, độ bền uốn, hệ số giãn nở nhiệt dài, hệ số giãn nở ẩm và độ chịu mài mòn (mài mòn sâu đối với gạch không phủ men và cấp mài mòn đối với gạch phủ men).
• Đá ốp lát tự nhiên (Phụ lục G): Áp dụng cho nhóm đá granit, thạch anh, đá hoa (Marble), đá vôi, đá phiến với các yêu cầu về độ hút nước tối đa, độ bền uốn tối thiểu và độ chịu mài mòn bề mặt đối với đá có bề mặt phẳng.
• Gạch đất sét nung và gạch bê tông (Phụ lục H, I): Gạch đất sét nung (gạch đặc và gạch rỗng) phải đạt yêu cầu về độ bền nén, uốn theo mác gạch và độ hút nước không lớn hơn 16%. Gạch bê tông phải đảm bảo cường độ chịu nén, độ hút nước và độ thấm nước theo từng mác gạch cụ thể.
• Sản phẩm bê tông khí chưng áp (Phụ lục K): Quy định cường độ nén tối thiểu, khối lượng thể tích khô danh nghĩa và độ co khô không lớn hơn 0,2 mm/m.
• Kính nổi và kính phẳng tôi nhiệt (Phụ lục L, M): Kính nổi phải đạt yêu cầu về sai lệch chiều dày, khuyết tật ngoại quan (bọt, dị vật, độ tập trung khuyết tật), độ xuyên quang tối thiểu, độ cong vênh và độ biến dạng quang học. Kính phẳng tôi nhiệt (kính tôi nhiệt an toàn và kính bán tôi) yêu cầu kiểm soát ứng suất bề mặt và độ bền phá vỡ mẫu (số lượng mảnh vỡ hoặc khối lượng mảnh vỡ lớn nhất).

- Quy định về quản lý, chứng nhận và công bố hợp quy

• Chứng nhận hợp quy: Tất cả sản phẩm, hàng hóa vật liệu xây dựng thuộc danh mục quy định phải được chứng nhận hợp quy bởi Tổ chức chứng nhận được Bộ Xây dựng chỉ định hoặc thừa nhận, sau đó thực hiện công bố hợp quy.
• Các phương thức đánh giá sự phù hợp:
  • Phương thức 1: Thử nghiệm mẫu điển hình. Giấy chứng nhận có hiệu lực không quá 01 năm, giám sát qua thử nghiệm mẫu mỗi lần nhập khẩu. Áp dụng cho sản phẩm nhập khẩu từ nhà sản xuất nước ngoài có hệ thống ISO 9001.
  • Phương thức 5: Thử nghiệm mẫu điển hình và đánh giá quá trình sản xuất, kết hợp giám sát hàng năm. Giấy chứng nhận có hiệu lực không quá 03 năm. Áp dụng cho cơ sở sản xuất trong nước hoặc nước ngoài có hệ thống ISO 9001 ổn định.
  • Phương thức 7: Thử nghiệm, đánh giá theo từng lô sản phẩm, hàng hóa. Giấy chứng nhận chỉ có giá trị cho riêng lô hàng được đánh giá.
• Lấy mẫu và ghi nhãn: Phương pháp lấy mẫu điển hình phải tuân thủ tiêu chuẩn quốc gia tương ứng. Sản phẩm lưu thông trên thị trường phải được ghi nhãn đầy đủ theo quy định tại Nghị định số 43/2017/NĐ-CP về nhãn hàng hóa.
• Miễn giảm kiểm tra chất lượng nhập khẩu: Áp dụng cho hàng hóa nhóm 2 nhập khẩu có cùng tên gọi, công dụng, nhãn hiệu, kiểu loại, xuất xứ của cùng một nhà sản xuất và đơn vị nhập khẩu. Sau 03 lần nhập khẩu liên tiếp đạt chất lượng và được Bộ Xây dựng xác nhận, đơn vị sẽ được miễn kiểm tra chất lượng trong thời hạn 02 năm. Định kỳ 03 tháng, đơn vị được miễn giảm phải báo cáo tình hình nhập khẩu và kết quả đánh giá sự phù hợp về Bộ Xây dựng và Sở Xây dựng địa phương.

- Trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức và cá nhân

• Vụ Khoa học Công nghệ và Môi trường (Bộ Xây dựng): Chịu trách nhiệm hướng dẫn hoạt động chứng nhận hợp quy; chủ trì soát xét, sửa đổi quy chuẩn; phối hợp đánh giá năng lực để chỉ định các tổ chức chứng nhận, thử nghiệm; tiếp nhận hồ sơ và giải quyết thủ tục miễn giảm kiểm tra chất lượng hàng nhập khẩu.
• Vụ Vật liệu xây dựng (Bộ Xây dựng): Phối hợp xây dựng quy chuẩn; kiểm tra năng lực và hoạt động của các tổ chức chứng nhận, thử nghiệm; theo dõi và tổng hợp tình hình công bố hợp quy trên cả nước.
• Sở Xây dựng các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương: Tiếp nhận hồ sơ công bố hợp quy của các tổ chức, cá nhân trên địa bàn; thực hiện công tác thanh tra, kiểm tra các hoạt động chứng nhận và công bố hợp quy; báo cáo định kỳ hàng năm hoặc đột xuất cho Bộ Xây dựng.
• Tổ chức chứng nhận hợp quy: Thực hiện đánh giá, cấp giấy chứng nhận đúng quy định; báo cáo định kỳ 06 tháng, hàng năm hoặc đột xuất về Bộ Xây dựng và Sở Xây dựng địa phương; thông báo kịp thời khi đình chỉ, thu hồi giấy chứng nhận hoặc khi có thay đổi về năng lực hoạt động.
• Tổ chức, cá nhân công bố hợp quy: Phải tự chịu trách nhiệm về tính chính xác của hồ sơ công bố và đảm bảo chất lượng sản phẩm ổn định, phù hợp với quy chuẩn đã công bố trong suốt quá trình sản xuất, kinh doanh.