Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 12823-1:2020 về Giàn di động trên biển - Phần 1: Phân cấp đưa ra các quy định kỹ thuật và quy trình bắt buộc liên quan đến công tác phân cấp, kiểm tra, giám sát kỹ thuật trong quá trình thiết kế, chế tạo, lắp đặt và vận hành các giàn di động hoạt động trên biển.

Phạm vi áp dụng và đối tượng điều chỉnh

Tiêu chuẩn này áp dụng đối với các cơ quan quản lý, tổ chức đăng kiểm, các đơn vị thiết kế, nhà máy chế tạo, chủ tàu và các bên liên quan đến việc thử nghiệm, nghiệm thu và phân cấp giàn di động trên biển tại Việt Nam. Văn bản tập trung vào việc thiết lập các tiêu chuẩn phân cấp nhằm đảm bảo an toàn kết cấu, hệ thống cơ khí, hệ thống điện và các trang thiết bị chuyên dụng trên giàn.

Chương trình kiểm soát chế tạo thân giàn (HCMP)

Đối với các khu vực kết cấu nguy hiểm và trọng yếu của giàn di động, nhà máy chế tạo có trách nhiệm xây dựng và chuẩn bị Chương trình kiểm soát chế tạo thân giàn (HCMP). Chương trình này phải được trình nộp cho cơ quan đăng kiểm hoặc tổ chức có thẩm quyền để thẩm định và phê duyệt trước khi tiến hành các bước chế tạo thực tế. Nội dung của chương trình HCMP phải bao gồm đầy đủ các dữ liệu sau:

• Quy trình kiểm soát chất lượng vật liệu đầu vào và truy xuất nguồn gốc thép kết cấu.
• Biện pháp thi công, quy trình hàn và kiểm tra không phá hủy (NDT) áp dụng cho từng liên kết hàn cụ thể.
• Phương án kiểm soát biến dạng kết cấu và dung sai chế tạo trong suốt quá trình lắp ráp thân giàn.
• Kế hoạch giám sát, kiểm tra định kỳ của nhà máy và lịch trình phối hợp kiểm tra với đăng kiểm viên.

Quy định về phần tử kết cấu

Các phần tử kết cấu cấu thành nên giàn di động trên biển phải được phân loại và đánh giá dựa trên mức độ quan trọng và khả năng chịu lực. Tiêu chuẩn yêu cầu việc lựa chọn vật liệu, tính toán độ bền mỏi, độ bền giới hạn và các biện pháp bảo vệ chống ăn mòn phải tuân thủ nghiêm ngặt các chỉ dẫn kỹ thuật nhằm đảm bảo tuổi thọ hoạt động an toàn của giàn trong điều kiện môi trường biển khắc nghiệt.

Kiểm tra và thử nghiệm hệ thống điện

Hệ thống điện trên giàn di động đóng vai trò cốt lõi trong việc duy trì hoạt động và an toàn. Tiêu chuẩn quy định chi tiết về các cuộc kiểm tra và thử nghiệm phải được thực hiện trong quá trình chế tạo, lắp đặt và chạy thử giàn:

• Kiểm tra sự phù hợp của việc lắp đặt thiết bị điện so với bản vẽ thiết kế đã được phê duyệt.
• Thử nghiệm điện trở cách điện, thử độ bền điện môi và kiểm tra hệ thống nối đất an toàn cho toàn bộ thiết bị.
• Thử nghiệm hoạt động của hệ thống nguồn điện chính, nguồn điện dự phòng (khẩn cấp) và hệ thống chuyển mạch tự động.
• Các yêu cầu cụ thể đối với việc xem xét và phê duyệt thiết kế hệ thống điện được thực hiện theo các tiêu chuẩn liên quan bao gồm TCVN 12823-2:2020, TCVN 12823-3:2020 và TCVN 12823-4:2020.

Kiểm tra thiết bị và chạy thử tại nhà máy chế tạo

Trước khi bàn giao giàn di động, một loạt các hạng mục thiết bị và hệ thống công nghệ phải được tiến hành kiểm tra, thử nghiệm nghiêm ngặt ngay tại nhà máy chế tạo dưới sự chứng kiến trực tiếp của người giám sát (đăng kiểm viên):

• Tiến hành chạy thử đơn động và chạy thử liên động đối với các hệ thống máy móc, thiết bị động lực, hệ thống nâng hạ và hệ thống neo giữ.
• Kiểm tra tính năng hoạt động thực tế của các thiết bị phụ trợ, đảm bảo đáp ứng đầy đủ các thông số kỹ thuật thiết kế và các yêu cầu an toàn quy định tại TCVN 12823-3:2020.
• Mọi kết quả thử nghiệm, thông số vận hành phải được ghi chép đầy đủ vào biên bản thử nghiệm và phải đạt được sự thỏa mãn tuyệt đối của người giám sát trước khi cấp chứng nhận phân cấp.

Phần trăm đẩy và các nhóm phân loại thiết bị

Tiêu chuẩn phân chia các hệ thống máy móc và thiết bị trên giàn thành các nhóm cụ thể để áp dụng các biện pháp kiểm tra và thử nghiệm phù hợp:

• Phần trăm đẩy: Xác định các chỉ tiêu kỹ thuật liên quan đến hệ thống đẩy, hệ thống định vị động học (DP) của giàn khi di chuyển hoặc duy trì vị trí trên biển.
• Phần 1: Nhóm I: Bao gồm các thiết bị, hệ thống có tầm quan trọng hàng đầu đối với an toàn sinh mạng, an toàn của giàn và ngăn ngừa ô nhiễm môi trường. Các thiết bị này đòi hỏi quy trình kiểm tra nghiêm ngặt nhất từ khâu chế tạo đến thử nghiệm thực tế.
• Phần 2: Nhóm II: Gồm các thiết bị phụ trợ và các hệ thống phục vụ sinh hoạt hoặc các hoạt động sản xuất không trực tiếp ảnh hưởng đến an toàn chung của giàn, áp dụng quy trình kiểm tra tiêu chuẩn.
• Phần 3: Máy sinh khí trơ và lò đốt: Quy định riêng biệt về việc kiểm tra, thử nghiệm hệ thống máy sinh khí trơ (nhằm ngăn ngừa cháy nổ trong các khoang chứa) và hệ thống lò đốt chất thải trên giàn, đảm bảo các hệ thống này hoạt động ổn định, an toàn và đáp ứng các tiêu chuẩn về bảo vệ môi trường biển.

Hiệu lực thi hành

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 12823-1:2020 có hiệu lực áp dụng kể từ ngày ban hành theo quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền, làm căn cứ kỹ thuật cho hoạt động đăng kiểm và phân cấp giàn di động trên biển tại Việt Nam.