Amidan được ví như "người gác cổng" của hệ hô hấp, giúp ngăn chặn sự xâm nhập của vi khuẩn và virus. Tuy nhiên, khi các tác nhân này tấn công quá mạnh mẽ, chính bộ phận này lại trở thành ổ viêm nhiễm, gây ra tình trạng viêm amidan đầy phiền toái.

Viêm amidan là gì và tại sao chúng ta dễ mắc phải?

Theo tài liệu chuyên môn ban hành kèm theo Quyết định 5643/QĐ-BYT năm 2015 của Bộ Y tế, viêm amidan là tình trạng tổn thương sung huyết hoặc mủ của amidan khẩu cái. Đây là bệnh lý cực kỳ phổ biến, đặc biệt là ở trẻ em trong độ tuổi học đường từ 5 đến 15 tuổi.

Nguyên nhân gây bệnh rất đa dạng, từ các loại virus như Adenovirus đến vi khuẩn liên cầu khuẩn nhóm A. Ngoài ra, các yếu tố môi trường như ô nhiễm, khói bụi, hoặc các bệnh lý liên quan như trào ngược dạ dày, viêm xoang cũng là những "thủ phạm" giấu mặt khiến amidan dễ bị tổn thương.

Nhận diện các dạng viêm amidan theo tiêu chuẩn y khoa

Pháp luật y tế hiện hành phân loại rõ rệt hai trạng thái của bệnh để có phương án xử lý phù hợp:

• Viêm amidan cấp tính: Thường biểu hiện bằng tình trạng sưng đỏ, đau rát họng đột ngột, kèm theo sốt cao và mệt mỏi.
• Viêm amidan mạn tính: Là hiện tượng viêm đi viêm lại nhiều lần. Tùy cơ địa, amidan có thể to lên (quá phát) gây cản trở hô hấp hoặc teo nhỏ lại (xơ teo) nhưng vẫn chứa đầy hốc mủ.

Triệu chứng cảnh báo: Đừng để bệnh trở nặng

Nhiều người thường nhầm lẫn viêm amidan với cảm cúm thông thường. Tuy nhiên, hãy đặc biệt lưu ý nếu bạn xuất hiện các dấu hiệu sau:

• Đau họng kéo dài, cảm giác vướng víu hoặc khó nuốt khi ăn uống.
• Amidan sưng to, đỏ rực hoặc xuất hiện các chấm mủ trắng, vàng trên bề mặt.
• Hơi thở có mùi hôi dù đã vệ sinh răng miệng kỹ lưỡng.
• Nổi hạch ở vùng cổ hoặc dưới hàm, đau tai hoặc ù tai khi nuốt.

Phác đồ điều trị và lời khuyên từ Bộ Y tế

Việc điều trị cần tuân thủ nghiêm ngặt hướng dẫn chuyên môn. Đối với thể cấp tính, người bệnh chủ yếu cần nghỉ ngơi, bù nước và sử dụng thuốc theo chỉ định của bác sĩ. Tuy nhiên, với thể mạn tính, Quyết định 5643/QĐ-BYT quy định rõ các trường hợp cần can thiệp phẫu thuật cắt amidan như:

"Viêm amidan tái phát nhiều lần (5-6 lần/năm); gây biến chứng áp xe quanh amidan; gây viêm tai giữa, viêm xoang hoặc các biến chứng xa như viêm cầu thận, viêm khớp..."

Để phòng ngừa hiệu quả, các chuyên gia khuyến cáo người dân cần nâng cao mức sống, giữ vệ sinh môi trường và đặc biệt là bảo hộ lao động tốt khi làm việc trong môi trường khói bụi. Việc điều trị triệt để các bệnh lý mũi họng ngay từ đầu chính là chìa khóa để bảo vệ "người gác cổng" amidan luôn khỏe mạnh.