Tình trạng học sinh cấp 3 điều khiển xe máy đến trường ngày càng phổ biến, tuy nhiên không phải phụ huynh nào cũng nắm rõ các quy định khắt khe của pháp luật về độ tuổi và loại xe được phép sử dụng. Việc thiếu hiểu biết có thể dẫn đến những rủi ro pháp lý và mức phạt hành chính không hề nhỏ.

Độ tuổi nào học sinh cấp 3 được phép điều khiển xe máy?

Theo quy định tại bối cảnh pháp luật năm 2018, cụ thể là tại Điều 60 Luật Giao thông đường bộ 2008, độ tuổi của người lái xe được phân định rất rõ ràng dựa trên dung tích xi-lanh của phương tiện.

Đối với lứa tuổi học sinh cấp 3 (thường từ 15 đến 18 tuổi), pháp luật quy định như sau:

Điều 60. Tuổi, sức khỏe của người lái xe

1. Độ tuổi của người lái xe quy định như sau:

a) Người đủ 16 tuổi trở lên được lái xe gắn máy có dung tích xi-lanh dưới 50 cm3;

b) Người đủ 18 tuổi trở lên được lái xe mô tô hai bánh, xe mô tô ba bánh có dung tích xi-lanh từ 50 cm3 trở lên và các loại xe có kết cấu tương tự; xe ô tô tải, máy kéo có trọng tải dưới 3.500 kg; xe ô tô chở người đến 9 chỗ ngồi;...

Như vậy, học sinh cấp 3 từ đủ 16 tuổi trở lên chỉ được phép điều khiển xe gắn máy có dung tích xi-lanh dưới 50 cm3. Đối với các loại xe có dung tích từ 50 cm3 trở lên (xe mô tô), người điều khiển bắt buộc phải từ đủ 18 tuổi trở lên.

Học sinh đi xe máy dưới 50cc có cần bằng lái không?

Đây là thắc mắc của rất nhiều bậc phụ huynh khi chọn mua xe cho con. Căn cứ theo Điều 59 Luật Giao thông đường bộ 2008, hệ thống Giấy phép lái xe (GPLX) tại Việt Nam hiện nay không có hạng bằng nào dành cho người điều khiển xe gắn máy dưới 50 cm3.

Cụ thể, Giấy phép lái xe hạng A1 chỉ cấp cho người lái xe mô tô hai bánh có dung tích xi-lanh từ 50 cm3 đến dưới 175 cm3. Do đó, học sinh từ đủ 16 tuổi điều khiển xe dưới 50 cm3 không cần phải có Giấy phép lái xe. Tuy nhiên, các em vẫn phải mang theo Đăng ký xe và Bảo hiểm trách nhiệm dân sự của chủ xe cơ giới khi tham gia giao thông.

Mức xử phạt đối với học sinh vi phạm quy định về độ tuổi

Trong trường hợp học sinh cấp 3 chưa đủ 18 tuổi nhưng lại điều khiển xe mô tô có dung tích xi-lanh từ 50 cm3 trở lên, cả học sinh và phụ huynh (chủ xe) đều sẽ bị xử phạt nghiêm theo quy định tại Nghị định 46/2016/NĐ-CP (có hiệu lực tại thời điểm năm 2018):

• Đối với người điều khiển (Học sinh): Phạt cảnh cáo người từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi điều khiển xe mô tô, xe gắn máy. Phạt tiền từ 400.000 đồng đến 600.000 đồng đối với người từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi điều khiển xe mô tô có dung tích xi-lanh từ 50 cm3 trở lên.
• Đối với chủ phương tiện (Phụ huynh): Phạt tiền từ 800.000 đồng đến 1.000.000 đồng đối với cá nhân là chủ xe mô tô giao xe hoặc để cho người không đủ điều kiện theo quy định điều khiển xe tham gia giao thông.

Bên cạnh việc bị phạt tiền, phương tiện vi phạm còn có thể bị tạm giữ để đảm bảo việc thi hành quyết định xử phạt. Quan trọng hơn hết, việc giao xe không đúng quy định tiềm ẩn nguy cơ tai nạn giao thông rất cao do các em chưa có đủ kỹ năng và kinh nghiệm xử lý tình huống trên đường.

Lời khuyên cho phụ huynh: Hãy luôn kiểm tra kỹ dung tích xi-lanh của xe trước khi giao cho con em mình và nhắc nhở các em luôn đội mũ bảo hiểm, tuân thủ biển báo giao thông để bảo vệ an toàn cho bản thân và cộng đồng.