Hiện nay, các nội dung về đạo đức công vụ và quy tắc ứng xử đang được quy định rải rác trong nhiều văn bản pháp luật tương ứng với từng cơ quan, Bộ, ngành. Điều này vô hình trung tạo ra những rào cản và khó khăn cho Luật cán bộ, công chức 2008 và Luật viên chức 2010 trong việc áp dụng đồng bộ trên phạm vi cả nước.

Đề xuất Bộ Quy tắc đạo đức công vụ: Bước ngoặt trong quản lý nhân sự nhà nước

Trước thực trạng đó, Bộ Nội vụ đã đưa ra dự thảo đề xuất xây dựng một Bộ Quy tắc đạo đức công vụ thống nhất. Dự thảo này không chỉ là một văn bản hành chính thuần túy mà còn được kỳ vọng sẽ trở thành "kim chỉ nam" cho mọi hành vi, ứng xử của đội ngũ công bộc của dân. Với cấu trúc gồm 05 chương và 25 Điều, dự thảo tập trung vào những giá trị cốt lõi nhất của người cán bộ.

Những chuẩn mực đạo đức không thể tách rời

Theo dự thảo, tính chính trực và liêm chính được đặt lên hàng đầu. Người cán bộ không chỉ cần hoàn thành nhiệm vụ mà còn phải tạo dựng được niềm tin tuyệt đối với công dân. Điều này đòi hỏi sự trung thực, thẳng thắn và tuyệt đối không bao che cho các hành vi vi phạm. Đặc biệt, dự thảo nhấn mạnh việc không được lợi dụng chức vụ để mưu cầu lợi ích cá nhân, đồng thời yêu cầu công khai thu nhập và sử dụng tài sản công đúng mục đích.

Bên cạnh đó, sự khách quan và công bằng cũng là yếu tố then chốt. Trong quá trình thực thi công vụ, cán bộ phải vô tư, không thiên vị và tuyệt đối không phân biệt đối xử dựa trên dân tộc, giới tính hay địa vị xã hội. Sự thận trọng trong hành động và bảo mật thông tin nhà nước cũng là những yêu cầu bắt buộc được nêu rõ.

Văn hóa giao tiếp: Từ cơ quan đến nơi cư trú

Một trong những điểm mới đáng chú ý của dự thảo là quy định chi tiết về chuẩn mực giao tiếp. Đối với công dân, cán bộ phải giữ thái độ lịch sự, ngôn ngữ văn minh, tránh tình trạng hạch sách hay nhũng nhiễu. Dự thảo cũng khuyến khích tinh thần khiêm tốn, tiếp thu ý kiến và ưu tiên giải quyết công việc cho các đối tượng yếu thế như người già, người khuyết tật.

"Cán bộ, công chức, viên chức phải tận tụy với công việc, cống hiến hết mình nhằm giải quyết công việc nhanh nhất, không tự ý bỏ việc, tham gia đình công; không trốn tránh trách nhiệm, thoái thác nhiệm vụ."

Không chỉ dừng lại ở công sở, quy tắc ứng xử còn lan tỏa đến đời sống gia đình và nơi cư trú. Người cán bộ được yêu cầu phải gương mẫu trong lối sống, xây dựng gia đình văn hóa và không tổ chức các sự kiện cá nhân xa hoa, lãng phí. Ngay cả khi tiếp điện thoại, việc xưng tên, đơn vị và trao đổi ngắn gọn, lịch sự cũng được quy định thành chuẩn mực.

Kỷ luật thời gian: Chấm dứt tình trạng "đi muộn về sớm"

Vấn đề sử dụng thời gian làm việc vốn gây nhiều bức xúc trong dư luận cũng được dự thảo siết chặt. Các hành vi như làm việc riêng, chơi game hay sử dụng rượu bia trước và trong giờ làm việc sẽ bị nghiêm cấm. Việc nghỉ việc không phép hoặc tự ý kéo dài thời gian giải quyết hồ sơ mà không có lý do chính đáng sẽ bị xem xét xử lý nghiêm theo quy định của Luật Cán bộ, công chức và Luật Viên chức sửa đổi 2019.

Việc ban hành Bộ Quy tắc đạo đức công vụ không chỉ giúp chuẩn hóa đội ngũ cán bộ mà còn là nền tảng để xây dựng một nền hành chính hiện đại, minh bạch và vì nhân dân phục vụ.