Bước ngoặt mới trong quản lý hệ thống y tế Việt Nam

Ngày 27/09/2011, Chính phủ đã chính thức ban hành Nghị định 87/2011/NĐ-CP quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Khám bệnh, chữa bệnh 2009. Đây được xem là một văn bản pháp lý quan trọng, tạo ra khung khổ quản lý chặt chẽ hơn đối với cả hệ thống y tế công lập và tư nhân, nhằm nâng cao chất lượng dịch vụ chăm sóc sức khỏe nhân dân.

Phân loại 07 loại hình tổ chức cơ sở khám bệnh, chữa bệnh

Một trong những điểm nhấn của Nghị định 87/2011/NĐ-CP là việc định danh rõ ràng 07 loại hình tổ chức của cơ sở khám bệnh, chữa bệnh. Việc phân loại này giúp cơ quan quản lý dễ dàng áp dụng các quy chuẩn kỹ thuật và định mức nhân sự phù hợp. Cụ thể bao gồm:

• Bệnh viện: Bao gồm bệnh viện đa khoa và chuyên khoa.
• Cơ sở giám định y khoa: Thực hiện các nhiệm vụ chuyên biệt về giám định.
• Phòng khám bệnh, chữa bệnh: Các phòng khám đa khoa, chuyên khoa, bác sĩ gia đình.
• Nhà hộ sinh: Cơ sở chuyên về chăm sóc sức khỏe sinh sản.
• Cơ sở chẩn đoán: Các trung tâm xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh.
• Cơ sở dịch vụ y tế: Các dịch vụ điều dưỡng, phục hồi chức năng, tiêm chủng.
• Trạm y tế cấp xã: Và các cơ sở y tế tại cơ quan, đơn vị, tổ chức.

Lộ trình "về đích" trước ngày 31/12/2015

Chính phủ đã đặt ra một mốc thời gian cụ thể và quyết liệt cho việc chuẩn hóa đội ngũ và cơ sở vật chất. Theo đó, các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh của Nhà nước và người hành nghề tại đây phải hoàn thành việc cấp giấy phép hoạt động và chứng chỉ hành nghề trước ngày 31/12/2015.

Đối với khối y tế tư nhân, lộ trình có phần khắt khe hơn để đảm bảo tính kế thừa từ các quy định cũ. Những cơ sở và cá nhân đã được cấp phép theo Pháp lệnh Hành nghề y, dược tư nhân (có giá trị đến hoặc sau ngày 31/12/2010) sẽ được tiếp tục hoạt động. Tuy nhiên, họ bắt buộc phải thực hiện chuyển đổi sang giấy phép và chứng chỉ hành nghề mới theo quy định của Luật Khám bệnh, chữa bệnh 2009 trước ngày 31/12/2012.

Điều kiện khắt khe để được cấp phép hoạt động

Bên cạnh các điều kiện cơ bản tại Điều 43 Luật Khám bệnh, chữa bệnh, Nghị định 87/2011/NĐ-CP còn nhấn mạnh hai yếu tố then chốt:

"Cơ sở khám bệnh, chữa bệnh chỉ được cấp giấy phép hoạt động khi đáp ứng đủ các quy định của quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về cơ sở khám bệnh, chữa bệnh và có đủ người hành nghề phù hợp với phạm vi hoạt động chuyên môn theo hướng dẫn của Bộ Y tế."

Quy định này buộc các cơ sở y tế phải đầu tư nghiêm túc vào trang thiết bị, hạ tầng và đặc biệt là chất lượng nguồn nhân lực. Việc không đáp ứng đủ số lượng bác sĩ, điều dưỡng có chứng chỉ hành nghề phù hợp sẽ là rào cản lớn nhất đối với các cơ sở muốn duy trì hoạt động.

Nghị định 87/2011/NĐ-CP có hiệu lực thi hành kể từ ngày 15/11/2011, chính thức thay thế Nghị định số 103/2003/NĐ-CP. Đây là bước đi tất yếu để đưa Luật Khám bệnh, chữa bệnh 2009 đi vào cuộc sống, xóa bỏ những kẽ hở trong quản lý y tế tư nhân trước đây.