Việc lựa chọn giữa bằng lái xe hạng B1 và B2 luôn là nỗi băn khoăn của nhiều người khi bắt đầu học lái xe ô tô. Trong bối cảnh quy định pháp luật năm 2020, hãy cùng phân tích chi tiết sự khác biệt về loại xe, thời gian đào tạo và thời hạn sử dụng để đưa ra quyết định đúng đắn nhất.

Hiểu rõ về bằng lái xe hạng B1 và B2 theo quy định năm 2020

Tại thời điểm đầu năm 2020, việc phân hạng và đào tạo giấy phép lái xe (GPLX) tại Việt Nam được điều chỉnh chủ yếu bởi Thông tư 12/2017/TT-BGTVT và các nội dung sửa đổi mới nhất tại Thông tư 38/2019/TT-BGTVT. Theo đó, bằng lái xe hạng B được chia thành các loại cụ thể nhằm đáp ứng nhu cầu đa dạng của người dân.

Căn cứ theo Điều 16 Thông tư 12/2017/TT-BGTVT:

5. Hạng B1 số tự động cấp cho người không hành nghề lái xe để điều khiển các loại xe sau đây: a) Ô tô số tự động chở người đến 9 chỗ ngồi... b) Ô tô tải... số tự động có trọng tải thiết kế dưới 3.500 kg...

6. Hạng B1 cấp cho người không hành nghề lái xe để điều khiển các loại xe sau đây: a) Ô tô chở người đến 9 chỗ ngồi... b) Ô tô tải... có trọng tải thiết kế dưới 3.500 kg...

7. Hạng B2 cấp cho người hành nghề lái xe để điều khiển các loại xe sau đây: a) Ô tô chuyên dùng có trọng tải thiết kế dưới 3.500 kg; b) Các loại xe quy định cho giấy phép lái xe hạng B1.

Sự khác biệt cốt lõi giữa bằng B1 và B2

1. Loại xe được phép điều khiển

Điểm khác biệt lớn nhất chính là quyền hành nghề lái xe và loại hộp số. Bằng B1 (bao gồm cả số tự động và số sàn) tuyệt đối không được hành nghề lái xe (như lái taxi, xe tải kinh doanh vận tải). Trong khi đó, bằng B2 cho phép người sở hữu hành nghề lái xe chuyên nghiệp.

Đặc biệt, người có bằng B1 số tự động chỉ được lái xe số tự động, không được phép điều khiển xe số sàn. Ngược lại, người có bằng B2 được phép điều khiển cả xe số sàn và xe số tự động.

2. Thời gian đào tạo và nội dung học tập

Theo quy định tại Điều 13 Thông tư 12/2017/TT-BGTVT, thời gian đào tạo có sự chênh lệch đáng kể:

• Hạng B1 số tự động: Tổng 476 giờ (Lý thuyết: 136, Thực hành: 340).
• Hạng B1 số sàn: Tổng 556 giờ (Lý thuyết: 136, Thực hành: 420).
• Hạng B2: Tổng 588 giờ (Lý thuyết: 168, Thực hành: 420).

Có thể thấy, bằng B2 yêu cầu thời gian học lý thuyết nhiều hơn do có thêm các nội dung về nghiệp vụ vận tải và đạo đức người lái xe chuyên nghiệp.

3. Thời hạn sử dụng của Giấy phép lái xe

Đây là yếu tố "lợi hại" mà nhiều người thường bỏ qua. Căn cứ Điều 17 Thông tư 12/2017/TT-BGTVT:

• Bằng B1: Có thời hạn đến khi người lái xe đủ 55 tuổi (nữ) và 60 tuổi (nam). Nếu cấp khi nữ trên 45 tuổi và nam trên 50 tuổi thì thời hạn là 10 năm. Điều này có nghĩa là nếu bạn thi bằng B1 khi còn trẻ, bạn có thể sử dụng hàng chục năm mà không cần đổi bằng.
• Bằng B2: Chỉ có thời hạn 10 năm kể từ ngày cấp. Cứ sau mỗi 10 năm, bạn bắt buộc phải làm thủ tục đổi bằng và khám sức khỏe lại.

Nên thi bằng lái xe B1 hay B2? Lời khuyên từ chuyên gia

Việc lựa chọn loại bằng nào phụ thuộc hoàn toàn vào mục đích sử dụng thực tế của bạn:

• Chọn bằng B1 số tự động nếu: Bạn là phụ nữ, người cao tuổi hoặc người chỉ xác định lái xe gia đình (hầu hết xe gia đình hiện nay là số tự động). Ưu điểm là học nhanh, thi dễ hơn (không lo chết máy khi đề-pa ngang dốc) và thời hạn sử dụng rất dài.
• Chọn bằng B2 nếu: Bạn là nam giới, muốn có kỹ năng lái xe toàn diện (cả sàn và tự động) hoặc có ý định kinh doanh vận tải, lái xe taxi, Grab trong tương lai. Bằng B2 mang tính linh hoạt cao hơn nhưng đòi hỏi sự kiên trì trong quá trình học thực hành số sàn.

Năm 2020, với sự ra đời của Thông tư 38/2019/TT-BGTVT, quy trình giám sát đào tạo bằng thiết bị điểm danh vân tay và camera sẽ được thắt chặt. Do đó, dù chọn hạng bằng nào, học viên cũng cần nghiêm túc học tập để đảm bảo an toàn cho chính mình và cộng đồng khi tham gia giao thông.