Trong thời đại bùng nổ của mạng xã hội, những mâu thuẫn tình cảm sau khi chia tay đôi khi dẫn đến những hành vi bộc phát, thiếu kiểm soát. Một trong những hành vi nguy hiểm và gây hậu quả nặng nề nhất chính là việc phát tán hình ảnh nhạy cảm (thường gọi là “ảnh nóng”) của người yêu cũ lên không gian mạng. Đây không chỉ là sự xuống cấp về đạo đức mà còn là hành vi vi phạm pháp luật nghiêm trọng, có thể dẫn đến những bản án tù thích đáng.

Quyền bất khả xâm phạm về hình ảnh và bí mật đời tư

Theo quy định tại Điều 32 Bộ luật Dân sự 2015, cá nhân có quyền đối với hình ảnh của mình. Việc sử dụng hình ảnh của cá nhân phải được người đó đồng ý. Đặc biệt, Điều 38 Bộ luật Dân sự 2015 nhấn mạnh rằng đời sống riêng tư, bí mật cá nhân, bí mật gia đình là bất khả xâm phạm và được pháp luật bảo vệ.

"1. Đời sống riêng tư, bí mật cá nhân, bí mật gia đình là bất khả xâm phạm và được pháp luật bảo vệ. 2. Việc thu thập, lưu giữ, sử dụng, công khai thông tin liên quan đến đời sống riêng tư, bí mật cá nhân phải được người đó đồng ý..."

Như vậy, bất kỳ hành vi nào tự ý đăng tải hình ảnh nhạy cảm của người khác mà không có sự đồng ý của họ đều là hành vi xâm phạm quyền nhân thân nghiêm trọng. Pháp luật chỉ cho phép sử dụng hình ảnh không cần sự đồng ý trong một số trường hợp hạn hữu vì lợi ích quốc gia, dân tộc hoặc từ các hoạt động công cộng mà không làm tổn hại đến danh dự, nhân phẩm của người đó.

Xử phạt hành chính đối với hành vi phát tán thông tin trái phép

Tại thời điểm năm 2019, hành vi thu thập, sử dụng thông tin của cá nhân khác mà không được sự đồng ý sẽ bị xử lý theo quy định tại Nghị định 174/2013/NĐ-CP. Cụ thể, theo điểm e khoản 3 Điều 66 Nghị định 174/2013/NĐ-CP, mức phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng được áp dụng đối với hành vi:

• Thu thập, sử dụng, phát tán, kinh doanh thông tin cá nhân của người khác mà không được sự đồng ý hoặc sai mục đích theo quy định của pháp luật.
• Cung cấp, trao đổi, truyền đưa hoặc lưu trữ, sử dụng thông tin số nhằm đe dọa, quấy rối, xuyên tạc, vu khống, xúc phạm uy tín của tổ chức, danh dự, nhân phẩm, uy tín của người khác.

Trách nhiệm bồi thường thiệt hại về dân sự

Bên cạnh việc bị xử phạt hành chính, người vi phạm còn phải đối mặt với trách nhiệm bồi thường thiệt hại cho nạn nhân. Theo Điều 592 Bộ luật Dân sự 2015, thiệt hại do danh dự, nhân phẩm, uy tín bị xâm phạm bao gồm:

• Chi phí hợp lý để hạn chế, khắc phục thiệt hại;
• Thu nhập thực tế bị mất hoặc bị giảm sút;
• Thiệt hại khác do luật quy định.

Đặc biệt, người xâm phạm còn phải bồi thường một khoản tiền khác để bù đắp tổn thất về tinh thần cho nạn nhân. Mức bồi thường này do các bên thỏa thuận; nếu không thỏa thuận được thì mức tối đa cho một người có danh dự, nhân phẩm, uy tín bị xâm phạm không quá mười lần mức lương cơ sở do Nhà nước quy định.

Truy cứu trách nhiệm hình sự: Những bản án nghiêm khắc

Tùy vào mục đích và hậu quả của hành vi, người tung ảnh nóng có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2017) với các tội danh sau:

1. Tội làm nhục người khác

Nếu hành vi tung ảnh nóng nhằm mục đích xúc phạm nghiêm trọng nhân phẩm, danh dự của nạn nhân, người vi phạm có thể bị truy cứu theo Điều 155 Bộ luật Hình sự 2015. Hình phạt cao nhất cho tội danh này có thể lên đến 05 năm tù nếu gây rối loạn tâm thần và hành vi của nạn nhân mà tỷ lệ tổn thương cơ thể 61% trở lên hoặc làm nạn nhân tự sát.

2. Tội truyền bá văn hóa phẩm đồi trụy

Trong trường hợp hình ảnh nhạy cảm được xác định là văn hóa phẩm đồi trụy và được phát tán rộng rãi trên mạng xã hội, người vi phạm có thể bị xử lý theo Điều 326 Bộ luật Hình sự 2015. Mức hình phạt cao nhất cho tội danh này là 15 năm tù nếu dữ liệu được phổ biến cho 101 người trở lên.

3. Tội cưỡng đoạt tài sản

Nếu người bạn trai dùng ảnh nóng để đe dọa, uy hiếp nạn nhân nhằm chiếm đoạt tài sản, hành vi này cấu thành Tội cưỡng đoạt tài sản theo Điều 170 Bộ luật Hình sự 2015. Hình phạt cao nhất có thể lên đến 20 năm tù giam.

Lời khuyên pháp lý: Nếu bạn là nạn nhân của hành vi này, hãy bình tĩnh thu thập bằng chứng (chụp màn hình, sao lưu dữ liệu) và trình báo ngay cho cơ quan Công an nơi gần nhất để được bảo vệ quyền lợi hợp pháp. Sự im lặng đôi khi chính là sự tiếp tay cho kẻ xấu tiếp tục thực hiện hành vi phạm tội.