Ngày 20/11/2018, tại Kỳ họp thứ 6, Quốc hội khóa XIV đã chính thức thông qua Luật Phòng, chống tham nhũng 2018. Đây là văn bản pháp lý quan trọng nhằm siết chặt kỷ cương, nâng cao tính minh bạch trong hoạt động của bộ máy Nhà nước.

Một trong những nội dung nhận được sự quan tâm lớn nhất của dư luận chính là việc mở rộng đối tượng và chi tiết hóa các loại tài sản phải kê khai. Quy định này được kỳ vọng sẽ là công cụ hữu hiệu để kiểm soát biến động tài sản và ngăn ngừa các hành vi trục lợi bất chính.

Những loại tài sản nào bắt buộc phải kê khai?

Theo quy định tại Điều 35 Luật Phòng, chống tham nhũng 2018, tài sản và thu nhập phải kê khai bao gồm các danh mục cụ thể sau:

• Quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất: Bao gồm nhà ở, công trình xây dựng đã hoàn thành hoặc đang trong quá trình xây dựng.
• Động sản có giá trị cao: Kim khí quý, đá quý, tiền mặt, giấy tờ có giá (cổ phiếu, trái phiếu...) và các loại động sản khác mà mỗi tài sản có giá trị từ 50 triệu đồng trở lên.
• Tài sản tại nước ngoài: Mọi loại tài sản hoặc tài khoản mở tại các ngân hàng, tổ chức tài chính nước ngoài.
• Biến động thu nhập: Tổng thu nhập giữa hai lần kê khai phải được giải trình rõ ràng về nguồn gốc.

Đối tượng nào thuộc diện phải kê khai tài sản, thu nhập?

Phạm vi đối tượng phải thực hiện nghĩa vụ kê khai đã được mở rộng đáng kể so với các quy định trước đây. Cụ thể, Điều 34 Luật Phòng, chống tham nhũng 2018 quy định người có nghĩa vụ kê khai bao gồm:

1. Cán bộ, công chức theo quy định của pháp luật về cán bộ, công chức.
2. Sĩ quan Công an nhân dân, sĩ quan Quân đội nhân dân và quân nhân chuyên nghiệp.
3. Người giữ chức vụ từ Phó trưởng phòng và tương đương trở lên tại các đơn vị sự nghiệp công lập, doanh nghiệp Nhà nước, hoặc người đại diện phần vốn Nhà nước tại doanh nghiệp.
4. Người ứng cử đại biểu Quốc hội, người ứng cử đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp.

"Việc kê khai tài sản, thu nhập phải được thực hiện chính xác, đầy đủ, kịp thời và đúng quy định của pháp luật. Người kê khai phải chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính trung thực của nội dung kê khai."

Phương thức và thời điểm thực hiện kê khai

Luật cũng quy định rõ 04 phương thức kê khai để đảm bảo tính liên tục và chặt chẽ trong giám sát:

• Kê khai lần đầu: Thực hiện đối với người đang giữ chức vụ hoặc mới được tuyển dụng vào làm cán bộ, công chức.
• Kê khai bổ sung: Thực hiện khi có biến động về tài sản, thu nhập trong năm có giá trị từ 300 triệu đồng trở lên.
• Kê khai hằng năm: Áp dụng cho người giữ chức vụ từ Giám đốc Sở và tương đương trở lên hoặc người làm công tác cán bộ, quản lý tài chính công, tài sản công.
• Kê khai phục vụ công tác cán bộ: Thực hiện khi dự kiến bầu, phê chuẩn, bổ nhiệm, bổ nhiệm lại hoặc cử giữ chức vụ khác.

Văn bản này chính thức có hiệu lực thi hành từ ngày 01/07/2019. Việc thực thi nghiêm túc các quy định về kê khai tài sản không chỉ là nghĩa vụ pháp lý mà còn là thước đo đạo đức, sự liêm chính của đội ngũ cán bộ trong thời kỳ mới.

Nguồn: Hệ Thống Pháp Luật