Doanh nghiệp được Nhà nước giao đất, cho thuê đất phi nông nghiệp để thực hiện dự án đầu tư có trách nhiệm tự tính, tự khai và nộp thuế sử dụng đất phi nông nghiệp theo đúng quy định pháp luật.

Trong bối cảnh nền kinh tế năm 2019 đang phát triển mạnh mẽ, việc quản lý và sử dụng đất đai hiệu quả là ưu tiên hàng đầu của các doanh nghiệp, đặc biệt là loại hình Công ty TNHH Một thành viên. Một trong những nghĩa vụ tài chính quan trọng nhất liên quan đến đất đai chính là thuế sử dụng đất phi nông nghiệp. Việc nắm vững các quy định tại Luật Thuế sử dụng đất phi nông nghiệp 2010 không chỉ giúp doanh nghiệp tuân thủ pháp luật mà còn tránh được các rủi ro về phạt chậm nộp hoặc sai sót hồ sơ.

I. Nguyên tắc khai thuế sử dụng đất phi nông nghiệp

Theo hướng dẫn tại Thông tư 153/2011/TT-BTC, doanh nghiệp có trách nhiệm khai chính xác các thông tin trên Tờ khai thuế. Các thông tin này bao gồm:

• Thông tin người nộp thuế: Tên doanh nghiệp, mã số thuế, địa chỉ trụ sở và địa chỉ nhận thông báo thuế.
• Thông tin thửa đất: Diện tích thực tế sử dụng, mục đích sử dụng đất (đất sản xuất kinh doanh, đất phi nông nghiệp khác...).
• Thông tin pháp lý: Nếu đất đã được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, doanh nghiệp phải khai đầy đủ số seri, ngày cấp, số tờ bản đồ và hạn mức (nếu có).

Lưu ý quan trọng: Hàng năm, doanh nghiệp không phải thực hiện khai lại nếu không có sự thay đổi về người nộp thuế hoặc các yếu tố làm thay đổi số thuế phải nộp. Tuy nhiên, nếu phát sinh các sự việc như chuyển nhượng, tặng cho hoặc thay đổi diện tích chịu thuế, doanh nghiệp phải kê khai lại trong thời hạn 30 ngày kể từ ngày phát sinh sự thay đổi.

II. Thành phần hồ sơ khai thuế đối với doanh nghiệp

Để hoàn tất thủ tục, Công ty TNHH Một thành viên cần chuẩn bị bộ hồ sơ nộp đến Chi cục Thuế nơi có đất chịu thuế. Hồ sơ bao gồm:

1. Tờ khai thuế sử dụng đất phi nông nghiệp (mẫu dành cho tổ chức).
2. Bản sao các giấy tờ liên quan đến thửa đất: Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, Quyết định giao đất hoặc Hợp đồng thuê đất của cơ quan nhà nước có thẩm quyền.
3. Các giấy tờ chứng minh đối tượng được miễn, giảm thuế (nếu doanh nghiệp thuộc diện ưu đãi đầu tư hoặc hoạt động tại địa bàn khó khăn).
4. Văn bản ủy quyền (nếu người thực hiện không phải là đại diện pháp luật của công ty).

III. Thời hạn nộp thuế và các kỳ thanh toán trong năm

Căn cứ quy định về quản lý thuế, doanh nghiệp thực hiện nộp tiền thuế làm 02 kỳ trong năm:

• Kỳ thứ nhất: Thời hạn nộp chậm nhất là ngày 31 tháng 5 hàng năm.
• Kỳ thứ hai: Thời hạn nộp chậm nhất là ngày 31 tháng 10 hàng năm.

Doanh nghiệp có quyền lựa chọn nộp một lần cho cả năm vào kỳ thứ nhất để đơn giản hóa thủ tục kế toán. Đặc biệt, trong chu kỳ ổn định 05 năm, nếu doanh nghiệp muốn nộp thuế một lần cho nhiều năm thì hạn nộp cuối cùng là ngày 31 tháng 12 của năm đề nghị.

IV. Khai bổ sung và xử lý sai sót hồ sơ

Trong quá trình hoạt động, nếu phát hiện sai sót hoặc có yếu tố làm thay đổi căn cứ tính thuế (tăng hoặc giảm diện tích, thay đổi mục đích sử dụng), doanh nghiệp cần thực hiện khai bổ sung. Quy định tại Thông tư 130/2016/TT-BTC nêu rõ:

"Trường hợp phát sinh các yếu tố làm thay đổi căn cứ tính thuế dẫn đến tăng, giảm số thuế phải nộp thì người nộp thuế phải kê khai bổ sung trong thời hạn 30 (ba mươi) ngày kể từ ngày phát sinh các yếu tố đó."

Nếu doanh nghiệp tự phát hiện sai sót sau ngày 31/03 của năm liền sau năm tính thuế, vẫn được quyền khai bổ sung nhưng phải thực hiện trước khi cơ quan thuế công bố quyết định kiểm tra, thanh tra thuế tại trụ sở doanh nghiệp.

Lời khuyên cho doanh nghiệp

Việc quản lý thuế đất phi nông nghiệp đòi hỏi bộ phận kế toán phải thường xuyên cập nhật bảng giá đất của địa phương (thường ổn định trong chu kỳ 05 năm). Công ty TNHH Một thành viên nên chủ động rà soát hiện trạng sử dụng đất thực tế so với thông tin trên Giấy chứng nhận để đảm bảo số thuế kê khai là chính xác nhất, tránh các tranh chấp pháp lý về sau.