Khi nào doanh nghiệp "buộc" phải có bộ phận y tế?

Trong môi trường sản xuất kinh doanh hiện đại, sức khỏe của người lao động là tài sản quý giá nhất. Theo quy định tại Luật an toàn, vệ sinh lao động 2015, tùy vào quy mô và tính chất ngành nghề mà doanh nghiệp phải bố trí nhân sự y tế phù hợp. Cụ thể, Điều 37 Nghị định 39/2016/NĐ-CP đã phân loại rất rõ ràng các nhóm đối tượng.

Đối với các ngành nghề có nguy cơ cao như khai khoáng, hóa chất, dệt may, da giày... doanh nghiệp sử dụng từ 1.000 lao động trở lên bắt buộc phải thành lập cơ sở y tế. Với quy mô nhỏ hơn, từ 300 đến dưới 500 người, doanh nghiệp ít nhất phải có 01 bác sĩ hoặc y sĩ và 01 người có trình độ trung cấp y tế.

Ở các lĩnh vực ít rủi ro hơn, ngưỡng yêu cầu có phần nới lỏng nhưng vẫn đảm bảo tính giám sát chặt chẽ. Chẳng hạn, doanh nghiệp trên 1.000 lao động trong các ngành nghề thông thường vẫn phải có ít nhất 01 bác sĩ túc trực để xử lý các tình huống khẩn cấp.

Tiêu chuẩn nhân sự y tế: Không chỉ là bằng cấp

Người làm công tác y tế tại doanh nghiệp không chỉ cần có bằng cấp chuyên môn (Bác sĩ, Y sĩ, Điều dưỡng...) mà còn phải sở hữu chứng chỉ chứng nhận chuyên môn về y tế lao động. Đây là yêu cầu bắt buộc để đảm bảo họ có đủ kiến thức về bệnh nghề nghiệp, vệ sinh môi trường lao động và các kỹ năng sơ cấp cứu đặc thù.

"Người làm công tác y tế, bộ phận y tế có nhiệm vụ tham mưu, giúp người sử dụng lao động và trực tiếp thực hiện việc quản lý sức khỏe của người lao động..."

Nhiệm vụ của họ bao quát từ việc xây dựng phương án sơ cứu, tổ chức khám sức khỏe định kỳ, đến việc quan trắc môi trường lao động để đánh giá các yếu tố có hại, giúp doanh nghiệp chủ động phòng ngừa rủi ro pháp lý và nhân sự.

Quyền hạn "đặc biệt" của cán bộ y tế tại cơ sở

Ít ai biết rằng, cán bộ y tế tại doanh nghiệp có những quyền hạn rất lớn nhằm bảo vệ tính mạng con người. Họ có quyền yêu cầu đình chỉ công việc hoặc tạm đình chỉ trong trường hợp khẩn cấp nếu phát hiện nguy cơ gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe người lao động. Ngoài ra, họ còn có quyền đình chỉ việc sử dụng các hóa chất, vật tư không đảm bảo an toàn vệ sinh lao động.

Giải pháp cho doanh nghiệp nhỏ: Thuê ngoài hay tự xây dựng?

Đối với các doanh nghiệp không đủ điều kiện bố trí nhân sự y tế tại chỗ, pháp luật cho phép một giải pháp linh hoạt: Ký hợp đồng với cơ sở khám bệnh, chữa bệnh đủ năng lực. Tuy nhiên, cơ sở này phải cam kết có mặt kịp thời trong vòng 30 - 60 phút tùy địa bàn khi có sự cố xảy ra. Doanh nghiệp cần lưu ý phải thông báo thông tin này với Sở Y tế cấp tỉnh để đảm bảo tính hợp pháp theo đúng Nghị định 39/2016/NĐ-CP.