Điều kiện để cả hai vợ chồng cùng hưởng chế độ thai sản

Trong bối cảnh chính sách an sinh xã hội ngày càng được hoàn thiện, việc cả hai vợ chồng cùng tham gia Bảo hiểm xã hội (BHXH) bắt buộc không chỉ là trách nhiệm mà còn là "của để dành" quý giá khi gia đình đón thêm thành viên mới. Theo quy định tại Điều 31 Luật Bảo hiểm xã hội 2014, quyền lợi thai sản được mở rộng cho nhiều đối tượng, trong đó có cả lao động nam có vợ sinh con.

Tuy nhiên, để nhận được các khoản trợ cấp này, người lao động cần đáp ứng các điều kiện cụ thể. Đối với lao động nữ sinh con, điều kiện tiên quyết là phải đóng BHXH từ đủ 06 tháng trở lên trong vòng 12 tháng trước khi sinh. Riêng với lao động nam, pháp luật hiện hành tại thời điểm năm 2020 chỉ yêu cầu người chồng đang đóng BHXH tại thời điểm vợ sinh con là đã đủ điều kiện hưởng chế độ nghỉ thai sản dành cho nam giới.

Quyền lợi dành riêng cho lao động nữ khi sinh con

Thời gian nghỉ việc và dưỡng sức

Căn cứ Điều 34 Luật Bảo hiểm xã hội 2014, lao động nữ sinh con được nghỉ việc hưởng chế độ thai sản trước và sau khi sinh là 06 tháng. Nếu sinh đôi trở lên, từ con thứ hai trở đi, người mẹ được nghỉ thêm 01 tháng cho mỗi con. Đây là khoảng thời gian quý báu để người mẹ phục hồi sức khỏe và chăm sóc trẻ sơ sinh.

Sau khi hết thời gian nghỉ thai sản, trong 30 ngày đầu làm việc mà sức khỏe chưa phục hồi, lao động nữ còn được nghỉ dưỡng sức, phục hồi sức khỏe theo Điều 41 Luật Bảo hiểm xã hội 2014:

• Tối đa 10 ngày đối với trường hợp sinh một lần từ hai con trở lên;
• Tối đa 07 ngày đối với trường hợp sinh con phải phẫu thuật;
• Tối đa 05 ngày đối với các trường hợp khác.

Mức hưởng tiền thai sản hàng tháng

Theo Điều 39 Luật Bảo hiểm xã hội 2014, mức hưởng hàng tháng bằng 100% mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH của 06 tháng trước khi nghỉ việc hưởng chế độ thai sản. Đây là khoản thu nhập bù đắp quan trọng, giúp người mẹ yên tâm nghỉ ngơi.

Chế độ thai sản dành cho chồng khi vợ sinh con

Một điểm nhân văn của Luật BHXH 2014 là ghi nhận quyền lợi của người chồng. Khi vợ sinh con, người chồng đang đóng BHXH sẽ được nghỉ việc hưởng chế độ thai sản trong 30 ngày đầu kể từ ngày vợ sinh:

• 05 ngày làm việc đối với trường hợp thông thường;
• 07 ngày làm việc khi vợ sinh con phải phẫu thuật hoặc sinh con dưới 32 tuần tuổi;
• 10 ngày làm việc nếu vợ sinh đôi; từ sinh ba trở lên thì cứ thêm mỗi con được nghỉ thêm 03 ngày làm việc;
• 14 ngày làm việc nếu vợ sinh đôi trở lên mà phải phẫu thuật.

Mức hưởng một ngày của người chồng được tính bằng mức hưởng chế độ thai sản theo tháng chia cho 24 ngày.

Mức hưởng trợ cấp một lần và tiền dưỡng sức năm 2020

Tại thời điểm tháng 05/2020, mức lương cơ sở được áp dụng là 1.490.000 đồng/tháng. Do đó, các khoản trợ cấp tính theo lương cơ sở sẽ có mức cụ thể như sau:

1. Tiền trợ cấp một lần khi sinh con: Theo Điều 38 Luật Bảo hiểm xã hội 2014, lao động nữ sinh con được trợ cấp một lần cho mỗi con bằng 02 lần mức lương cơ sở.

Mức trợ cấp = 1.490.000 đồng x 2 = 2.980.000 đồng/con.

2. Tiền dưỡng sức, phục hồi sức khỏe: Mức hưởng mỗi ngày bằng 30% mức lương cơ sở.

Mức hưởng = 1.490.000 đồng x 30% = 447.000 đồng/ngày.

Như vậy, khi cả hai vợ chồng cùng đóng BHXH, gia đình sẽ nhận được sự hỗ trợ tối đa từ quỹ bảo hiểm, bao gồm cả thời gian nghỉ chăm sóc con của bố và các khoản trợ cấp tài chính thiết thực cho mẹ. Việc nắm vững các quy định này giúp các cặp vợ chồng chủ động hơn trong kế hoạch sinh con và đảm bảo quyền lợi chính đáng của mình.