Việc sở hữu một căn hộ chung cư là niềm mơ ước của nhiều gia đình, nhưng không ít người rơi vào tình cảnh "dở khóc dở cười" khi đã dọn về ở nhưng sổ hồng vẫn chưa thấy đâu. Câu hỏi đặt ra là: Chung cư chưa có sổ hồng có được đăng ký thường trú không? Đây không chỉ là vấn đề về thủ tục hành chính mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi về giáo dục, y tế và các phúc lợi xã hội khác của cư dân.

Thời điểm cư dân được cấp sổ hồng khi mua chung cư

Để hiểu rõ về quyền đăng ký cư trú, trước hết chúng ta cần nắm được lộ trình pháp lý để một căn hộ chung cư được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất (thường gọi là sổ hồng). Thời gian này phụ thuộc vào việc bạn mua căn hộ mới từ chủ đầu tư hay mua lại từ người khác.

Đối với trường hợp mua chung cư cũ (chuyển nhượng)

Khi thực hiện giao dịch mua bán căn hộ đã có sổ hồng, quy trình sang tên diễn ra khá nhanh chóng. Theo quy định tại Điều 22 Nghị định 101/2024/NĐ-CP, thời gian thực hiện thủ tục đăng ký biến động khi chuyển nhượng quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất là không quá 10 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ.

Đối với trường hợp mua chung cư mới từ chủ đầu tư

Với các dự án mới, trách nhiệm làm thủ tục cấp sổ hồng thuộc về chủ đầu tư. khoản 8 Điều 29 Luật Nhà ở 2023 quy định rõ:

"Trong thời hạn 50 ngày, kể từ ngày bàn giao nhà ở cho người mua hoặc kể từ ngày bên thuê mua đã thanh toán đủ tiền theo thỏa thuận thì phải nộp hồ sơ đề nghị cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp Giấy chứng nhận cho người mua, người thuê mua nhà ở, trừ trường hợp người mua, thuê mua tự nguyện làm thủ tục đề nghị cấp Giấy chứng nhận."

Như vậy, cộng thêm thời gian xử lý của cơ quan nhà nước theo Nghị định 101/2024/NĐ-CP, thông thường trong vòng 60 ngày làm việc kể từ khi bàn giao hoặc thanh toán đủ tiền, cư dân sẽ nhận được sổ hồng.

Chung cư chưa có sổ hồng: Vẫn được đăng ký thường trú!

Đây là tin vui cho rất nhiều cư dân đang sinh sống tại các dự án mới. Theo quy định tại Điều 20 Luật Cư trú 2020, điều kiện để công dân được đăng ký thường trú là có "chỗ ở hợp pháp". Luật không bắt buộc chỗ ở hợp pháp đó phải là nhà đã được cấp sổ hồng.

Cụ thể, để chứng minh chỗ ở hợp pháp khi chưa có sổ hồng, cư dân có thể sử dụng các loại giấy tờ thay thế được quy định tại Nghị định 154/2024/NĐ-CP (văn bản mới nhất hướng dẫn Luật Cư trú 2020), bao gồm:

• Hợp đồng mua bán nhà ở hoặc giấy tờ bàn giao nhà ở của doanh nghiệp có chức năng kinh doanh nhà ở đầu tư xây dựng để bán.
• Giấy tờ về mua, thuê mua, nhận tặng cho, nhận thừa kế, nhận góp vốn, nhận đổi nhà ở phù hợp với quy định của pháp luật về đất đai và nhà ở.
• Giấy phép xây dựng đối với trường hợp phải cấp giấy phép xây dựng (nếu có).

Như vậy, chỉ cần bạn có Hợp đồng mua bán căn hộ và Biên bản bàn giao căn hộ từ chủ đầu tư, bạn hoàn toàn đủ điều kiện để thực hiện thủ tục đăng ký thường trú tại cơ quan Công an cấp xã/phường nơi có chung cư.

Lời khuyên pháp lý cho cư dân

Dù pháp luật cho phép đăng ký thường trú bằng hợp đồng mua bán, cư dân vẫn nên chủ động đôn đốc chủ đầu tư thực hiện nghĩa vụ nộp hồ sơ cấp sổ hồng đúng thời hạn. Việc có sổ hồng không chỉ giúp khẳng định quyền sở hữu tuyệt đối mà còn tạo thuận lợi tối đa cho các giao dịch dân sự như thế chấp vay vốn ngân hàng hay chuyển nhượng sau này.

Nếu gặp khó khăn trong quá trình đăng ký cư trú hoặc chủ đầu tư chậm trễ bàn giao sổ hồng, cư dân nên tìm đến các đơn vị tư vấn pháp luật uy tín để được bảo vệ quyền lợi chính đáng của mình.