Hà Nội Đẩy Mạnh Cải Cách Thủ Tục Đất Đai: 45 Quy Trình Mới Áp Dụng Từ Cuối Năm 2026

Thủ đô Hà Nội đang thực hiện một bước tiến quan trọng trong công tác quản lý đất đai với việc ban hành Quyết định 1163/QĐ-TTPVHCC của Ủy ban nhân dân Thành phố. Quyết định này, có hiệu lực từ ngày 16/9/2026, phê duyệt 45 quy trình nội bộ và quy trình điện tử mới nhằm giải quyết các thủ tục hành chính (TTHC) liên quan đến đất đai, hứa hẹn mang lại sự minh bạch, hiệu quả và thuận tiện hơn cho người dân và doanh nghiệp.

Vì sao Hà Nội cần 45 quy trình thủ tục đất đai mới?

Việc ban hành các quy trình mới là một phần trong nỗ lực cải cách hành chính mạnh mẽ của Hà Nội, đặc biệt trong bối cảnh Luật Đất đai 2024 đã đi vào đời sống thực tế cùng hệ thống văn bản hướng dẫn như Nghị định 101/2024/NĐ-CP và Nghị định 102/2024/NĐ-CP. Các quy trình này được thiết kế để đồng bộ hóa với các quy định pháp luật mới nhất, tối ưu hóa quy trình giải quyết TTHC, giảm thiểu thời gian và chi phí cho người dân, đồng thời nâng cao chất lượng dịch vụ công.

Theo Điều 1 Quyết định 1163/QĐ-TTPVHCC, tổng cộng 45 quy trình đã được phê duyệt, bao gồm 27 quy trình dành cho cấp tỉnh và 18 quy trình dành cho cấp xã. Sự phân chia rõ ràng này giúp đảm bảo tính chuyên biệt và hiệu quả trong từng cấp quản lý, từ đó đẩy nhanh tiến độ giải quyết hồ sơ và hạn chế tình trạng chồng chéo.

Những nhóm thủ tục đất đai nào được hưởng lợi từ quy trình mới?

Các quy trình mới bao phủ một phạm vi rộng lớn các thủ tục hành chính trong lĩnh vực đất đai, đáp ứng hầu hết các nhu cầu của người dân và doanh nghiệp. Cụ thể, các nhóm thủ tục chính bao gồm:

• Giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng đất: Đây là những thủ tục cơ bản và thường xuyên phát sinh, đặc biệt quan trọng đối với các dự án đầu tư và phát triển kinh tế - xã hội. Việc chuẩn hóa quy trình sẽ giúp rút ngắn thời gian chờ đợi và tăng cường tính minh bạch.
• Đăng ký đất đai, cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất: Quy trình mới sẽ đơn giản hóa các bước đăng ký lần đầu, cấp mới, cấp đổi, cấp lại Giấy chứng nhận, giúp người dân dễ dàng hơn trong việc hoàn thiện hồ sơ pháp lý cho tài sản của mình.
• Đăng ký biến động đất đai: Các trường hợp như chuyển nhượng, thừa kế, tặng cho, thế chấp quyền sử dụng đất sẽ được giải quyết nhanh chóng và chính xác hơn, giảm thiểu rủi ro pháp lý cho các bên liên quan.
• Cấp đổi, cấp lại, đính chính Giấy chứng nhận: Đảm bảo quyền lợi của người sử dụng đất khi có sự thay đổi thông tin hoặc mất mát giấy tờ.
• Tách thửa, hợp thửa đất: Quy định rõ ràng về điều kiện và trình tự thực hiện, tránh các tranh chấp phát sinh và tạo điều kiện thuận lợi cho việc quản lý sử dụng đất hiệu quả.
• Các thủ tục khác thuộc lĩnh vực đất đai: Bao gồm nhiều loại thủ tục nhỏ lẻ nhưng cần thiết, đảm bảo không bỏ sót bất kỳ khía cạnh nào trong quản lý đất đai.

Chi tiết quy trình cấp xã và những thay đổi đáng chú ý

Đối với cấp xã, Quyết định 1163/QĐ-TTPVHCC đã quy định 18 quy trình giải quyết TTHC, tập trung vào các vấn đề sát sườn với đời sống người dân tại địa phương:

• Giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng đất: Đơn giản hóa quy trình cho các hộ gia đình, cá nhân có nhu cầu sử dụng đất nông nghiệp, đất ở.
• Đăng ký đất đai, cấp Giấy chứng nhận lần đầu đối với cá nhân, hộ gia đình: Tạo điều kiện thuận lợi cho việc hợp pháp hóa quyền sử dụng đất của người dân.
• Chuyển hình thức giao đất, cho thuê đất: Hỗ trợ các trường hợp chuyển đổi từ hình thức giao đất không thu tiền sang có thu tiền hoặc ngược lại theo quy định của pháp luật.
• Cấp đổi, cấp lại Giấy chứng nhận thuộc thẩm quyền của UBND cấp xã: Đảm bảo tính liên tục và ổn định trong quản lý hồ sơ đất đai tại cơ sở.

Tác động và kỳ vọng từ các quy trình mới

Việc ban hành và áp dụng 45 quy trình thủ tục đất đai mới thể hiện quyết tâm của Hà Nội trong việc xây dựng một nền hành chính hiện đại, minh bạch và phục vụ. Các quy trình này không chỉ giúp chuẩn hóa các bước thực hiện mà còn góp phần quan trọng vào việc phòng ngừa tham nhũng, tiêu cực trong lĩnh vực đất đai.

Đặc biệt, việc tích hợp quy trình điện tử sẽ thúc đẩy mạnh mẽ việc cung cấp dịch vụ công trực tuyến, giúp người dân có thể thực hiện các thủ tục mọi lúc, mọi nơi, giảm bớt gánh nặng đi lại và chờ đợi. Điều này cũng phù hợp với xu thế chuyển đổi số quốc gia và mục tiêu xây dựng chính phủ điện tử.

Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội được giao chủ trì, phối hợp với Trung tâm Phục vụ hành chính công Thành phố và các cơ quan liên quan để thiết lập hệ thống thông tin giải quyết TTHC. Đây là một nhiệm vụ then chốt để đảm bảo các quy trình mới được triển khai hiệu quả trên thực tế, mang lại lợi ích thiết thực cho xã hội.

Bãi bỏ các quy định cũ, hướng tới sự đồng bộ

Để đảm bảo tính đồng bộ và tránh chồng chéo, Quyết định 1163/QĐ-TTPVHCC cũng đồng thời bãi bỏ một số quy trình nội bộ và quy trình điện tử giải quyết TTHC lĩnh vực đất đai đã được ban hành trước đây tại Quyết định số 1489/QĐ-TTPVHCC ngày 27/10/2025 và xác định Quyết định số 1652/QĐ-TTPVHCC ngày 09/12/2025 hết hiệu lực thi hành. Điều này cho thấy sự rà soát kỹ lưỡng và quyết tâm của thành phố trong việc xây dựng một hệ thống pháp luật đất đai thống nhất và hiệu quả.