Trong nỗ lực cải thiện diện mạo đô thị và nâng cao ý thức bảo vệ môi trường của người dân, Chính phủ đã ban hành Nghị định 155/2016/NĐ-CP ngày 18/11/2016. Đây được xem là một bước đi quyết liệt với những chế tài mạnh mẽ, đánh trực tiếp vào túi tiền của những cá nhân có hành vi xâm hại đến môi trường sống chung.

Tăng mức phạt gấp 10 lần đối với hành vi vứt tàn thuốc lá

Một trong những điểm đáng chú ý nhất tại Nghị định 155/2016/NĐ-CP chính là việc tăng mạnh mức xử phạt đối với các hành vi vi phạm vệ sinh tại khu chung cư, thương mại, dịch vụ hoặc nơi công cộng. Cụ thể, theo quy định tại điểm a khoản 1 Điều 20 của Nghị định này:

Phạt tiền từ 500.000 đồng đến 1.000.000 đồng đối với hành vi vứt, thải, bỏ đầu, mẩu và tàn thuốc lá không đúng nơi quy định tại khu chung cư, thương mại, dịch vụ hoặc nơi công cộng.

So với các quy định trước đây, mức phạt này đã tăng gấp 10 lần. Điều này cho thấy thái độ không khoan nhượng của cơ quan quản lý đối với thói quen xấu của một bộ phận người dân, vốn coi việc vứt tàn thuốc lá ra đường là chuyện nhỏ.

Mạnh tay với hành vi phóng uế và xả rác thải sinh hoạt

Không chỉ dừng lại ở tàn thuốc lá, các hành vi gây mất vệ sinh khác cũng chịu mức phạt "khủng". Theo điểm b khoản 1 Điều 20, hành vi vệ sinh cá nhân (tiểu tiện, đại tiện) không đúng nơi quy định tại khu vực công cộng sẽ bị phạt từ 1.000.000 đồng đến 3.000.000 đồng. Trước đó, mức phạt này chỉ dao động từ 200.000 đồng đến 300.000 đồng.

Đối với việc xả rác thải sinh hoạt, mức phạt cũng được phân cấp rõ ràng nhằm răn đe:

• Phạt từ 3.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng: Cho hành vi vứt, thải, bỏ rác thải sinh hoạt không đúng nơi quy định tại khu chung cư, thương mại, dịch vụ hoặc nơi công cộng.
• Phạt từ 5.000.000 đồng đến 7.000.000 đồng: Đối với hành vi vứt, thải rác thải sinh hoạt trên vỉa hè, đường phố hoặc vào hệ thống thoát nước đô thị.

Siết chặt quản lý vận chuyển hàng hóa và khu vực công cộng

Bên cạnh các cá nhân, Nghị định 155/2016/NĐ-CP còn nhắm đến các đơn vị vận chuyển và quản lý khu vực công cộng. Người điều khiển phương tiện vận chuyển nguyên liệu, hàng hóa nếu không che chắn để rơi vãi ra môi trường sẽ bị phạt từ 7.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng. Nếu làm rò rỉ, phát tán chất thải ra môi trường do không có thiết bị chuyên dụng, mức phạt có thể lên tới 15.000.000 đồng.

Đặc biệt, các đơn vị quản lý công viên, nhà ga, bến xe... nếu không trang bị đủ công trình vệ sinh hoặc thiết bị thu gom rác thải đáp ứng yêu cầu sẽ bị phạt từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng. Đây là một sự thay đổi lớn so với mức phạt cũ chỉ từ 1 - 2 triệu đồng, buộc các đơn vị quản lý phải có trách nhiệm hơn trong việc duy trì vệ sinh môi trường tại khu vực mình phụ trách.

Việc áp dụng các mức phạt mới này không chỉ nhằm mục đích xử phạt mà quan trọng hơn là tạo ra sự thay đổi trong nhận thức của cộng đồng. Một môi trường sống xanh - sạch - đẹp chỉ có thể hiện hữu khi mỗi người dân đều tự giác chấp hành pháp luật và tôn trọng không gian chung.