Trước tình trạng mỹ phẩm, thực phẩm chức năng giả, kém chất lượng tràn lan trên các trang mạng xã hội gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe người tiêu dùng, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Chỉ thị 17/CT-TTg với những yêu cầu xử lý quyết liệt và triệt để.

Lực lượng chức năng tăng cường kiểm tra, thu giữ các lô hàng mỹ phẩm không rõ nguồn gốc (ảnh minh họa)

Bối cảnh bùng nổ kinh doanh mỹ phẩm giả trên mạng xã hội

Trong những năm gần đây, sự bùng nổ của dịch vụ Internet và các trang mạng xã hội như Facebook, Zalo đã tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động kinh doanh, quảng cáo trực tuyến. Tuy nhiên, mặt trái của sự phát triển này là việc kiểm soát chất lượng hàng hóa trở nên khó khăn hơn bao giờ hết. Nhiều cá nhân, tổ chức đã lợi dụng sự thiếu thông tin của người tiêu dùng để quảng cáo sai sự thật về công dụng, chức năng của các loại mỹ phẩm, thực phẩm chức năng, thậm chí là dược liệu và vị thuốc y học cổ truyền.

Theo ghi nhận thực tế tại thời điểm tháng 6/2018, các mặt hàng này thường được gắn mác "xách tay", "thảo dược thiên nhiên" nhưng thực chất lại không có hóa đơn chứng từ, không rõ nguồn gốc xuất xứ. Điều này không chỉ gây nhiễu loạn thị trường mà còn trực tiếp đe dọa đến tính mạng và sức khỏe của người dân.

Những chỉ đạo quyết liệt từ người đứng đầu Chính phủ

Để kịp thời ngăn chặn tình trạng này, Thủ tướng Chính phủ đã ký ban hành Chỉ thị 17/CT-TTg năm 2018 về tăng cường đấu tranh chống buôn lậu, gian lận thương mại, sản xuất, kinh doanh hàng giả thuộc nhóm hàng dược phẩm, mỹ phẩm, thực phẩm chức năng.

Theo đó, Thủ tướng yêu cầu các Bộ, ngành phải xác định đây là nhiệm vụ quan trọng, cấp bách và lâu dài. Cụ thể:

• Bộ Công Thương: Chỉ đạo lực lượng Quản lý thị trường tổng kiểm tra các cơ sở sản xuất, kinh doanh; đặc biệt là xử lý nghiêm các cá nhân, tổ chức sử dụng mạng xã hội để bán hàng giả, hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.
• Bộ Thông tin và Truyền thông: Có trách nhiệm ngăn chặn, gỡ bỏ các nội dung quảng cáo sai quy định, thông tin sai sự thật về công dụng sản phẩm trên môi trường mạng.
• Bộ Tài chính: Chỉ đạo cơ quan Thuế và Hải quan kiểm soát chặt chẽ nguồn hàng nhập khẩu, kiểm tra hóa đơn chứng từ và xử lý nghiêm các hành vi gian lận thuế, trốn thuế của các doanh nghiệp trong lĩnh vực này.
• Bộ Công an: Tập trung điều tra, triệt phá các đường dây, ổ nhóm sản xuất và kinh doanh hàng giả quy mô lớn để xử lý hình sự làm gương.

Việc mua bán mỹ phẩm qua mạng xã hội tiềm ẩn nhiều rủi ro về hàng giả, hàng nhái (ảnh minh họa)

Chế tài xử phạt nghiêm khắc theo quy định pháp luật

Bên cạnh các chỉ đạo tại Chỉ thị 17, các hành vi sản xuất, buôn bán hàng giả còn bị điều chỉnh bởi Nghị định 185/2013/NĐ-CP (được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 124/2015/NĐ-CP). Tùy vào tính chất và mức độ vi phạm, đối tượng vi phạm có thể bị phạt tiền lên đến hàng trăm triệu đồng và bị tịch thu tang vật, phương tiện vi phạm.

"Đối với hành vi buôn bán hàng giả về giá trị sử dụng, công dụng, mức phạt tiền có thể lên đến 70.000.000 đồng đối với cá nhân và 140.000.000 đồng đối với tổ chức nếu hàng giả tương đương với số lượng của hàng thật có giá trị từ 30.000.000 đồng trở lên mà không bị truy cứu trách nhiệm hình sự."

Việc ban hành Chỉ thị 17/CT-TTg được xem là một "tối hậu thư" đanh thép của Chính phủ đối với vấn nạn hàng giả. Người tiêu dùng cần nâng cao cảnh giác, chỉ nên mua sắm tại các cơ sở uy tín và chủ động tố giác các hành vi vi phạm đến cơ quan chức năng để bảo vệ quyền lợi chính đáng của mình.

Hệ thống Pháp luật