Ngày 16/06/2022, Thủ tướng Chính phủ đã chính thức ban hành Quyết định 726/QĐ-TTg năm 2022 phê duyệt Chiến lược phát triển ngành công nghiệp hóa chất Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2040. Đây được xem là kim chỉ nam quan trọng nhằm tái cơ cấu và nâng cao năng lực cạnh tranh của một trong những ngành công nghiệp nền tảng của đất nước.

Mục tiêu tăng trưởng bứt phá và nâng cao tỷ trọng công nghiệp

Theo nội dung tại khoản 2 Điều 1 Quyết định 726/QĐ-TTg, Chính phủ đặt ra những con số cụ thể đầy kỳ vọng cho giai đoạn tới:

• Giai đoạn đến năm 2030: Phấn đấu tốc độ tăng trưởng công nghiệp ngành hóa chất đạt bình quân từ 10 - 11%/năm. Tỷ trọng của ngành so với toàn ngành công nghiệp quốc gia dự kiến đạt khoảng 4 - 5%.
• Tầm nhìn đến năm 2040: Duy trì tốc độ tăng trưởng bình quân từ 7 - 8%/năm, giữ vững tỷ trọng đóng góp trong nền công nghiệp ở mức 4 - 5%.

Đặc biệt, Chiến lược nhấn mạnh việc ưu tiên phát triển các nhóm sản phẩm có giá trị gia tăng cao. Cụ thể, nhóm hóa dầu, hóa dược, cao su kỹ thuật và hóa chất cơ bản được kỳ vọng tăng trưởng mạnh mẽ từ 10 - 12%/năm trong thập kỷ này.

Định hướng phát triển 10 phân ngành trọng điểm

Chiến lược không chỉ dừng lại ở các con số mà còn vạch rõ lộ trình cho 10 phân ngành then chốt, bao gồm: phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, hóa dược, hóa dầu, hóa chất cơ bản, cao su, điện hóa, chất tẩy rửa, sơn - mực in và khí công nghiệp.

"Phát triển công nghiệp hóa chất Việt Nam theo hướng là một ngành công nghiệp nền tảng, hiện đại với cơ cấu ngành tương đối hoàn chỉnh... Trong đó tập trung vào chiến lược phát triển một số phân ngành trọng điểm: hóa chất cơ bản, hóa dầu, cao su kỹ thuật, hóa dược và phân bón."

Việc phát triển sẽ được thực hiện theo hướng tập trung, hình thành các tổ hợp hóa chất quy mô lớn tại các địa điểm thuận lợi về giao thông, gần cảng nước sâu và xa khu dân cư để đảm bảo an toàn và tối ưu hóa logistics.

Nâng cao khả năng tự chủ và đẩy mạnh xuất khẩu

Một trong những nhiệm vụ trọng tâm là nâng cao khả năng đáp ứng nhu cầu nội địa. Đến năm 2030, ngành hóa chất phấn đấu đáp ứng 40% nhu cầu sản phẩm hóa dầu, 30% hoạt chất bảo vệ thực vật và 70% hóa chất cơ bản. Đối với các mặt hàng thông dụng như phân bón NPK, săm lốp, chất tẩy rửa, mục tiêu là duy trì sự ổn định và đẩy mạnh xuất khẩu với nhịp độ tăng trưởng 9 - 11%/năm.

Để hiện thực hóa các mục tiêu này, Chính phủ cũng yêu cầu rà soát và hoàn thiện hệ thống pháp luật liên quan, trong đó có Luật Hóa chất 2007, nhằm tạo hành lang pháp lý thông thoáng, thu hút đầu tư FDI chất lượng cao và khuyến khích kinh tế tư nhân tham gia sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Việc phê duyệt Chiến lược này vào giữa năm 2022 cho thấy quyết tâm của Việt Nam trong việc xây dựng một nền công nghiệp tự chủ, hiện đại và thân thiện với môi trường, thích ứng tốt với xu hướng chuyển đổi số và kinh tế tuần hoàn hiện nay.