Cập nhật quy định pháp luật về thuế và hải quan là một trong những nhiệm vụ trọng tâm hàng đầu của bộ phận kế toán doanh nghiệp nhằm đảm bảo sự tuân thủ pháp lý, tối ưu hóa nghĩa vụ thuế và phòng ngừa rủi ro vi phạm hành chính. Nhằm hỗ trợ cộng đồng doanh nghiệp và đội ngũ làm công tác tài chính - kế toán nắm bắt kịp thời các chính sách mới nhất, bản tin điểm tuần mang đến những phân tích chuyên sâu về các văn bản chỉ đạo, nghị quyết và công văn hướng dẫn nghiệp vụ vừa được ban hành.

1. Giảm 30% thuế TNDN và thuế TNCN kinh doanh giai đoạn 2026 - 2027

Một trong những chính sách tài khóa có tác động sâu rộng nhất tới cộng đồng doanh nghiệp vừa và nhỏ cũng như các cá nhân kinh doanh là việc ban hành chính sách hỗ trợ giảm nghĩa vụ thuế. Cụ thể, Quốc hội đã thông qua Nghị quyết 43/2026/QH16 với các mức ưu đãi cụ thể như sau:

• Giảm 30% thuế thu nhập cá nhân (TNCN): Áp dụng đối với số thuế TNCN phải nộp của kỳ tính thuế năm 2026 và năm 2027 từ hoạt động kinh doanh của cá nhân cư trú có doanh thu hằng năm không quá 10 tỷ đồng.
• Giảm 30% thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN): Áp dụng đối với số thuế TNDN phải nộp của kỳ tính thuế năm 2026 và năm 2027 cho các doanh nghiệp, tổ chức thành lập theo pháp luật Việt Nam có doanh thu hằng năm không vượt quá 10 tỷ đồng.

Lưu ý quan trọng: Quy định giảm thuế TNDN không áp dụng đối với các doanh nghiệp được hình thành từ việc chia, tách doanh nghiệp sau ngày Nghị quyết này có hiệu lực mà tổng doanh thu hằng năm của các doanh nghiệp sau chia, tách cộng lại vượt quá 10 tỷ đồng. Đây là rào cản pháp lý nhằm ngăn chặn hành vi lợi dụng chính sách chia tách doanh nghiệp để trục lợi thuế.

2. Hướng dẫn kê khai và tạm nộp thuế TNCN đối với hộ, cá nhân kinh doanh

Liên quan đến công tác quản lý thuế hộ kinh doanh, Cục Thuế đã ban hành Công văn 6360/CT-PC hướng dẫn thực hiện tạm nộp thuế TNCN theo Nghị định 68/2026/NĐ-CP và Nghị định 252/2026/NĐ-CP.

Theo quy định tại điểm b khoản 2 Điều 10 Nghị định 68/2026/NĐ-CP, hộ và cá nhân kinh doanh nộp thuế theo phương pháp doanh thu nhân thuế suất thực hiện việc tạm nộp theo công thức:

SỐ THUẾ TNCN TẠM NỘP = DOANH THU TÍNH THUẾ CỦA THÁNG/QUÝ x THUẾ SUẤT NGÀNH NGHỀ

Đối với hộ kinh doanh có nhiều địa điểm hoạt động, việc kê khai thuế GTGT được thực hiện riêng theo từng địa điểm kinh doanh, nhưng thuế TNCN sẽ được tổng hợp và nộp tại trụ sở chính quy định tại điểm b khoản 4 Điều 8 Nghị định 68/2026/NĐ-CP. Khi quyết toán thuế cuối năm theo điểm a khoản 5 Điều 10 Nghị định 252/2026/NĐ-CP, trường hợp số thuế đã tạm nộp nhỏ hơn số phải nộp thì nộp bổ sung phần chênh lệch và không bị tính tiền chậm nộp.

3. Hướng dẫn nghĩa vụ thuế nhà thầu khi giao dịch với nhà cung cấp nước ngoài

Về vấn đề kê khai thuế nhà thầu, Công văn 7279/TNI-QLDN2 của Thuế tỉnh Tây Ninh đưa ra hướng dẫn chi tiết cho các doanh nghiệp Việt Nam có phát sinh chi phí dịch vụ với các đối tác nước ngoài:

• Không phải khấu trừ nộp thay: Trường hợp nhà cung cấp nước ngoài đã trực tiếp kê khai, nộp thuế trên Cổng thông tin điện tử đối với doanh thu phát sinh tại Việt Nam (hóa đơn đã bao gồm thuế), doanh nghiệp Việt Nam không phải thực hiện khấu trừ và nộp thuế nhà thầu thay.
• Thuế GTGT đầu vào: Nếu chứng từ phía nhà cung cấp nước ngoài cấp không phải là hóa đơn GTGT theo mẫu pháp luật Việt Nam quy định, doanh nghiệp không được kê khai khấu trừ thuế GTGT đầu vào.
• Chi phí được trừ TNDN: Khoản phí dịch vụ sàn do nhà cung cấp nước ngoài cấp có đầy đủ thông tin tên, địa chỉ, mã số thuế của doanh nghiệp Việt Nam và chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt hợp lệ sẽ được tính vào chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế TNDN.

4. Tổng hợp thủ tục hải quan về việc đưa hàng hóa về bảo quản

Tại Công văn 20974/CHQ-GSQL, Cục Hải quan đã tháo gỡ vướng mắc về thủ tục đưa hàng về bảo quản đối với các lô hàng thuộc diện kiểm tra chuyên ngành. Các điểm quan trọng bộ phận kế toán - xuất nhập khẩu cần chú ý bao gồm:

Theo quy định tại Thông tư 38/2015/TT-BTC (được sửa đổi bởi Thông tư 39/2018/TT-BTC và Thông tư 121/2025/TT-BTC), người khai hải quan gửi đề nghị đưa hàng về bảo quản theo mẫu quy định kèm Giấy đăng ký kiểm tra chuyên ngành có xác nhận của cơ quan thẩm quyền. Trong vòng 30 ngày kể từ ngày xác nhận đưa hàng về bảo quản lô hàng đầu tiên, cơ quan hải quan sẽ kiểm tra thực tế địa điểm bảo quản để xác nhận điều kiện giám sát.

5. Dự kiến khảo sát mức độ hài lòng của người nộp thuế từ tháng 10/2026

Bên cạnh các văn bản hướng dẫn nghiệp vụ, Cục Thuế triển khai kế hoạch khảo sát mức độ hài lòng của người nộp thuế từ tháng 10/2026 nhằm nâng cao chất lượng phục vụ và cải cách thủ tục hành chính. Doanh nghiệp và cá nhân kinh doanh có thể chủ động phản ánh các khó khăn, vướng mắc phát sinh trong quá trình tương tác với cơ quan thuế để góp phần hoàn thiện môi trường kinh doanh minh bạch, thuận lợi.