Trong nỗ lực không ngừng nhằm làm sạch thị trường viễn thông và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, Bộ Khoa học và Công nghệ đã ban hành Thông tư 08/2026/TT-BKHCN hướng dẫn việc xác thực thông tin thuê bao di động mặt đất. Quy định mới này, có hiệu lực từ ngày 15/04/2026, hứa hẹn sẽ tạo ra một bước ngoặt lớn trong việc quản lý thông tin thuê bao tại Việt Nam.

4 phương thức xác thực thông tin thuê bao theo quy định mới

Căn cứ theo quy định tại Điều 4 Thông tư 08/2026/TT-BKHCN, việc xác thực thông tin thuê bao (bao gồm: số định danh cá nhân; họ, chữ đệm và tên; ngày, tháng, năm sinh; và đặc biệt là thông tin sinh trắc học ảnh khuôn mặt) chỉ được thực hiện qua các hình thức sau:

"1. Việc xác thực thông tin thuê bao đối với số thuê bao di động... chỉ được thực hiện thông qua một trong các hình thức sau:
a) Trực tuyến thông qua ứng dụng định danh quốc gia (sau đây gọi tắt là ứng dụng VNelD);
b) Trực tuyến thông qua ứng dụng của chính doanh nghiệp cung cấp dịch vụ viễn thông di động mặt đất sở hữu...
c) Trực tiếp tại điểm do chính doanh nghiệp cung cấp dịch vụ viễn thông di động mặt đất trực tiếp sở hữu, thiết lập...
d) Trực tiếp tại điểm có địa chỉ xác định do doanh nghiệp khác thiết lập, được doanh nghiệp cung cấp dịch vụ viễn thông di động mặt đất ký hợp đồng ủy quyền..."

Việc đa dạng hóa các phương thức xác thực, đặc biệt là ưu tiên hình thức trực tuyến qua VNeID, không chỉ mang lại sự tiện lợi cho người dân mà còn giúp các cơ quan quản lý và doanh nghiệp viễn thông đối soát dữ liệu một cách chính xác tuyệt đối với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư.

Xác thực sinh trắc học: "Lá chắn" ngăn chặn SIM rác và lừa đảo

Một trong những điểm đáng chú ý nhất của Luật Viễn thông 2023 và các văn bản hướng dẫn như Nghị định 163/2024/NĐ-CP chính là việc đẩy mạnh ứng dụng công nghệ sinh trắc học. Việc yêu cầu ảnh khuôn mặt khi đăng ký thuê bao giúp loại bỏ tình trạng sử dụng giấy tờ giả hoặc thông tin của người khác để đăng ký SIM trái phép.

Doanh nghiệp viễn thông có nghĩa vụ lưu giữ đầy đủ, chính xác các thông tin và tài liệu chứng minh việc xác thực trong suốt thời gian thuê bao hoạt động. Điều này đảm bảo tính chịu trách nhiệm cao từ phía nhà mạng trong việc quản lý kho số.

Quy định chuyển tiếp: Những trường hợp nào không cần xác thực lại?

Để tránh gây phiền hà cho người dân, Điều 10 Thông tư 08/2026/TT-BKHCN đã đưa ra các quy định chuyển tiếp rất cụ thể:

• Nhóm được miễn xác thực lại: Các thuê bao đã sử dụng tài khoản định danh điện tử mức độ 2 hoặc thẻ Căn cước gắn chip để đăng ký trước đó sẽ không phải thực hiện lại quy trình này, trừ khi thay đổi thiết bị đầu cuối.
• Nhóm dùng CMND 9 số: Đối với các thuê bao vẫn đang sử dụng Chứng minh nhân dân 9 số, doanh nghiệp viễn thông sẽ có trách nhiệm thông báo và yêu cầu cập nhật, bổ sung xác thực sinh trắc học khuôn mặt trong vòng 60 ngày kể từ khi nhận được thông tin đối soát.
• Xử lý vi phạm: Nếu thuê bao không thực hiện cập nhật theo yêu cầu, nhà mạng sẽ tạm dừng cung cấp dịch vụ chiều đi, sau đó là hai chiều và cuối cùng là thanh lý hợp đồng nếu vẫn không chấp hành.

Đối với người nước ngoài sử dụng hộ chiếu để đăng ký, doanh nghiệp viễn thông cũng phải hoàn thành việc xác thực lại thông tin trong vòng 60 ngày kể từ khi Thông tư có hiệu lực.

Lời khuyên cho người dùng di động

Với bối cảnh ngày 01/04/2026 hiện tại, chỉ còn chưa đầy hai tuần nữa là quy định mới chính thức áp dụng. Người dùng nên chủ động kiểm tra lại thông tin thuê bao của mình bằng cách soạn tin nhắn theo cú pháp quy định của nhà mạng hoặc truy cập ứng dụng VNeID. Việc sớm hoàn thiện định danh điện tử mức độ 2 không chỉ giúp bạn yên tâm sử dụng dịch vụ viễn thông mà còn bảo vệ tài khoản cá nhân trước các nguy cơ lừa đảo công nghệ cao.

Pháp luật Việt Nam đang ngày càng hoàn thiện các quy định về dữ liệu cá nhân và an ninh mạng, tiêu biểu như Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân 2025. Việc tuân thủ các quy định về xác thực thông tin thuê bao chính là góp phần xây dựng một môi trường số an toàn và văn minh.