Trong bối cảnh cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư đang tác động sâu rộng đến mọi mặt của đời sống xã hội, Đảng Cộng sản Việt Nam đã có những bước đi mạnh mẽ trong việc hiện đại hóa phương thức hoạt động. Một trong những dấu mốc quan trọng nhất chính là việc ban hành Quy định 01-QĐ/TW năm 2026 về Chế độ đảng phí. Quy định này không chỉ thay thế các văn bản cũ mà còn chính thức xác lập lộ trình số hóa toàn diện việc thu, nộp đảng phí thông qua Cổng Dịch vụ công Quốc gia kể từ ngày 01/02/2026.

Nộp đảng phí qua Cổng Dịch vụ công Quốc gia là bước tiến quan trọng trong chuyển đổi số của Đảng (ảnh minh họa)

Lộ trình số hóa việc đóng đảng phí từ năm 2026

Theo tinh thần của Điều lệ Đảng Cộng sản Việt Nam, việc đóng đảng phí là nghĩa vụ và trách nhiệm của mỗi đảng viên để duy trì hoạt động của tổ chức. Kể từ ngày 01/02/2026, hình thức nộp tiền mặt truyền thống sẽ dần được thay thế bằng phương thức thanh toán điện tử. Đảng viên ở trong nước, bao gồm cả đảng viên dự bị, sẽ thực hiện đóng đảng phí hằng tháng trực tiếp trên Cổng Dịch vụ công Quốc gia hoặc qua các ứng dụng liên kết như Sổ tay đảng viên điện tử.

Văn phòng Trung ương Đảng đã nhấn mạnh rằng đây là nhiệm vụ bắt buộc nhằm cụ thể hóa Nghị quyết về chuyển đổi số quốc gia. Tuy nhiên, để đảm bảo không ai bị bỏ lại phía sau, trong giai đoạn đầu triển khai hoặc đối với các chi bộ ở vùng sâu, vùng xa, điều kiện hạ tầng công nghệ chưa đồng bộ, đảng viên vẫn có thể lựa chọn nộp trực tiếp cho chi bộ để tổng hợp nộp lên cấp trên. Sự linh hoạt này giúp đảm bảo tính nghiêm minh nhưng vẫn phù hợp với thực tiễn cơ sở.

Chi tiết mức đóng đảng phí theo Quy định 01-QĐ/TW

Một trong những điểm mới của Quy định 01-QĐ/TW là việc chi tiết hóa mức đóng dựa trên thu nhập thực tế, đảm bảo tính công bằng và sát thực tế hơn:

• Đảng viên hưởng lương: Mức đóng hằng tháng bằng 1% tiền lương làm căn cứ tính đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc. Điều này giúp việc tính toán trở nên minh bạch và dễ dàng tích hợp với hệ thống quản lý nhân sự điện tử.
• Đảng viên hưởng lương hưu: Nhằm hỗ trợ các đồng chí cao tuổi, mức đóng được quy định là 0,5% mức lương hưu thực hưởng hằng tháng.
• Đảng viên là học sinh, sinh viên: Đối với những đảng viên trẻ chưa có thu nhập ổn định, mức đóng cố định được duy trì ở mức 5.000 đồng/tháng.
• Đảng viên lao động tự do, kinh doanh cá thể: Mức đóng được tính theo tỷ lệ từ 0,3% đến 0,5% mức lương tối thiểu vùng tùy theo địa bàn cư trú và loại hình công việc.

Việc xác định mức đóng đảng phí dựa trên thu nhập thực tế đảm bảo tính công bằng và minh bạch (ảnh minh họa)

Các trường hợp đặc biệt được miễn, giảm đảng phí

Pháp luật của Đảng luôn thể hiện tính nhân văn sâu sắc đối với những đảng viên có hoàn cảnh đặc biệt. Cụ thể, theo Điều 2 Quy định 01-QĐ/TW, các đối tượng sau sẽ được xem xét miễn đóng đảng phí:

• Đảng viên có tuổi Đảng từ đủ 50 năm trở lên (tính đến thời điểm xét miễn).
• Đảng viên thuộc hộ nghèo, hộ cận nghèo theo chuẩn nghèo đa chiều của Nhà nước.
• Đảng viên mắc bệnh hiểm nghèo, mất khả năng lao động hoặc đang điều trị nội trú dài ngày.

Ngoài ra, đối với các trường hợp gặp khó khăn đột xuất do thiên tai, hỏa hoạn hoặc tai nạn, cấp ủy cơ sở có thẩm quyền xem xét giảm từ 30% đến 70% mức đóng trong một khoảng thời gian nhất định để đảng viên yên tâm công tác và sinh hoạt.

Hệ quả pháp lý khi không hoàn thành nghĩa vụ đóng đảng phí

Cần lưu ý rằng, việc đóng đảng phí không đơn thuần là một giao dịch tài chính mà là thước đo ý thức tổ chức kỷ luật. Điều lệ Đảng và các văn bản hướng dẫn thi hành quy định rất rõ về chế tài xử lý. Nếu đảng viên không đóng đảng phí 03 tháng trong một năm mà không có lý do chính đáng, chi bộ phải tiến hành kiểm điểm, nhắc nhở. Trường hợp vẫn tiếp tục vi phạm, chi bộ sẽ báo cáo cấp ủy cấp trên xem xét xóa tên khỏi danh sách đảng viên.

Việc triển khai nộp đảng phí qua Cổng Dịch vụ công sẽ giúp hệ thống tự động ghi nhận và cảnh báo sớm cho đảng viên, tránh những sai sót đáng tiếc do quên hoặc bận rộn công việc.

Lời khuyên và hướng dẫn cho đảng viên trong giai đoạn mới

Để thực hiện tốt quy định mới từ tháng 02/2026, mỗi đảng viên cần chủ động thực hiện các bước sau:

1. Đăng ký và định danh: Đảm bảo tài khoản trên Cổng Dịch vụ công Quốc gia đã được định danh mức độ 2 thông qua ứng dụng VNeID.
2. Cập nhật thông tin: Kiểm tra và cập nhật thông tin đảng viên trên hệ thống cơ sở dữ liệu đảng viên để mức đóng được tính toán chính xác theo ngạch bậc lương hoặc đối tượng cụ thể.
3. Sử dụng ứng dụng hỗ trợ: Cài đặt ứng dụng "Sổ tay đảng viên điện tử" để nhận thông báo nhắc lịch đóng đảng phí hằng tháng và theo dõi lịch sử nộp phí minh bạch.

Việc chuyển đổi sang hình thức nộp đảng phí trực tuyến là xu thế tất yếu, góp phần xây dựng Đảng trong sạch, vững mạnh và hiện đại. Các cấp ủy Đảng cần tăng cường công tác tuyên truyền, hướng dẫn kỹ thuật để mọi đảng viên đều có thể thực hiện nghĩa vụ của mình một cách thuận tiện và chính xác nhất.