Trong bối cảnh ngành du lịch Việt Nam đang nỗ lực tìm kiếm những giải pháp đột phá để thu hút khách quốc tế, việc nới lỏng chính sách thị thực (visa) đang trở thành tâm điểm của các cuộc thảo luận chính sách vào cuối năm 2014. Đề xuất mở rộng diện các quốc gia được miễn thị thực không chỉ là một yêu cầu cấp thiết từ các doanh nghiệp lữ hành mà còn là một chiến lược quan trọng để nâng cao năng lực cạnh tranh của du lịch Việt Nam so với các quốc gia trong khu vực như Thái Lan hay Malaysia.

Bối cảnh cấp thiết của ngành du lịch năm 2014

Tính đến tháng 10/2014, mặc dù tổng lượng khách quốc tế đến Việt Nam vẫn duy trì ở mức ổn định, nhưng tốc độ tăng trưởng đã có dấu hiệu chững lại ở một số thị trường truyền thống. Các chuyên gia kinh tế nhận định rằng, một trong những rào cản lớn nhất khiến du khách quốc tế e ngại khi chọn Việt Nam làm điểm đến chính là thủ tục cấp thị thực còn khá phức tạp và chi phí cao.

Trước tình hình đó, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cùng Hiệp hội Du lịch Việt Nam đã liên tục kiến nghị Chính phủ xem xét đơn phương miễn thị thực cho công dân của các quốc gia có mức chi tiêu cao và tiềm năng du lịch lớn. Đây được xem là "chìa khóa" để mở cánh cửa đón dòng khách chất lượng, góp phần hoàn thành mục tiêu đón 8 triệu lượt khách quốc tế trong năm nay.

Những thị trường "vàng" trong tầm ngắm đề xuất

Theo các đề xuất đang được xem xét, nhóm 5 quốc gia Tây Âu bao gồm: Anh, Pháp, Đức, Ý và Tây Ban Nha là những ưu tiên hàng đầu. Đây là những thị trường có lượng khách đi du lịch nước ngoài lớn, thời gian lưu trú dài ngày và đặc biệt là khả năng chi tiêu cao. Việc miễn thị thực cho công dân các nước này không chỉ giúp tăng lượng khách mà còn thúc đẩy các hoạt động giao thương, đầu tư giữa Việt Nam và Liên minh Châu Âu (EU).

Bên cạnh đó, một số thị trường khác như Úc, New Zealand và các nước Bắc Âu cũng đang được đưa vào danh sách nghiên cứu. Việc mở rộng này được kỳ vọng sẽ tạo ra một làn sóng du lịch mới, đặc biệt là trong mùa cao điểm du lịch cuối năm và đầu năm tới.

Căn cứ pháp lý từ Luật Nhập cảnh, xuất cảnh mới

Việc xem xét mở rộng diện miễn thị thực vào thời điểm này cũng hoàn toàn phù hợp với tinh thần của Luật Nhập cảnh, xuất cảnh, quá cảnh, cư trú của người nước ngoài tại Việt Nam 2014 (Luật số 47/2014/QH13) vừa được Quốc hội thông qua vào tháng 6/2014. Luật này đã quy định rõ ràng hơn về các trường hợp được miễn thị thực, tạo hành lang pháp lý thông thoáng cho các quyết định của Chính phủ.

Cụ thể, tại Điều 13 của Luật này quy định về việc đơn phương miễn thị thực như sau:

"Điều 13. Đơn phương miễn thị thực

1. Quyết định đơn phương miễn thị thực cho công dân của một nước phải có đủ các điều kiện sau đây:

a) Có quan hệ ngoại giao với Việt Nam;

b) Phù hợp với chính sách phát triển kinh tế - xã hội và đối ngoại của Việt Nam trong từng thời kỳ;

c) Không làm phương hại đến quốc phòng, an ninh và trật tự, an toàn xã hội của Việt Nam."

Ngoài ra, Điều 12 cũng liệt kê các trường hợp khác được miễn thị thực, bao gồm các điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên hoặc theo quy chế miễn thị thực cho người Việt Nam định cư ở nước ngoài.

Kỳ vọng về sự bứt phá của ngành "công nghiệp không khói"

Nếu đề xuất này sớm được Chính phủ phê duyệt và ban hành dưới hình thức một Nghị quyết cụ thể, đây sẽ là một món quà vô cùng ý nghĩa cho ngành du lịch trước thềm năm mới 2015. Việc miễn thị thực không chỉ đơn thuần là giảm bớt một thủ tục hành chính, mà còn gửi đi một thông điệp mạnh mẽ về một Việt Nam cởi mở, thân thiện và luôn sẵn sàng chào đón bạn bè quốc tế.

Tuy nhiên, bên cạnh việc nới lỏng visa, các chuyên gia cũng khuyến cáo ngành du lịch cần chú trọng nâng cao chất lượng dịch vụ, đa dạng hóa sản phẩm và tăng cường công tác xúc tiến, quảng bá tại các thị trường mục tiêu. Chỉ khi có sự phối hợp đồng bộ giữa chính sách và thực tiễn, du lịch Việt Nam mới thực sự có thể cất cánh và trở thành ngành kinh tế mũi nhọn của đất nước.