Ngành xây dựng Việt Nam đang đứng trước những thay đổi quan trọng về khung pháp lý hợp đồng, hứa hẹn mang lại sự minh bạch và hiệu quả hơn trong quản lý dự án. Từ ngày 01/7/2026, các quy định mới về mẫu hợp đồng xây dựng và nguyên tắc giao kết, quản lý hợp đồng sẽ chính thức có hiệu lực, tác động trực tiếp đến mọi chủ thể tham gia hoạt động xây dựng.

Bài viết này của hethongphapluat.com sẽ đi sâu phân tích những điểm nổi bật của Quyết định 1040/QĐ-BXD năm 2026 và Nghị định 210/2026/NĐ-CP, đồng thời cung cấp cái nhìn toàn diện về 7 mẫu hợp đồng xây dựng mới, giúp các doanh nghiệp và cá nhân nắm bắt kịp thời để áp dụng hiệu quả.

Những mẫu hợp đồng xây dựng nào sẽ được áp dụng từ 01/7/2026?

Theo Quyết định 1040/QĐ-BXD năm 2026 của Bộ trưởng Bộ Xây dựng, có 07 mẫu hợp đồng xây dựng được công bố và sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 01/7/2026. Các mẫu này được thiết kế để chuẩn hóa quy trình và nội dung hợp đồng, giảm thiểu tranh chấp và tăng cường hiệu quả quản lý dự án. Cụ thể bao gồm:

1. Mẫu hợp đồng tư vấn lập báo cáo nghiên cứu khả thi xây dựng: Được quy định chi tiết tại Phụ lục I, giúp các bên xác định rõ ràng phạm vi công việc, trách nhiệm và quyền hạn trong giai đoạn tiền khả thi của dự án.
2. Mẫu hợp đồng tư vấn thiết kế xây dựng: Tại Phụ lục II, mẫu này tập trung vào các yêu cầu kỹ thuật, tiêu chuẩn thiết kế và tiến độ thực hiện, đảm bảo chất lượng công trình ngay từ khâu bản vẽ.
3. Mẫu hợp đồng tư vấn quản lý dự án: Phụ lục III cung cấp khuôn khổ cho việc quản lý tổng thể dự án, từ lập kế hoạch, điều phối đến kiểm soát chất lượng và chi phí.
4. Mẫu hợp đồng tư vấn giám sát thi công xây dựng: Chi tiết tại Phụ lục IV, mẫu hợp đồng này nhấn mạnh vai trò giám sát độc lập, đảm bảo công trình được thi công đúng thiết kế và tiêu chuẩn kỹ thuật.
5. Mẫu hợp đồng tư vấn khảo sát xây dựng: Phụ lục V quy định các nội dung liên quan đến công tác khảo sát địa chất, địa hình, phục vụ cho việc thiết kế và thi công.
6. Mẫu hợp đồng thi công xây dựng công trình: Đây là mẫu hợp đồng quan trọng nhất, được trình bày tại Phụ lục VI, bao gồm các điều khoản về phạm vi công việc, giá trị hợp đồng, tiến độ, chất lượng, an toàn lao động và các điều kiện thanh toán.
7. Mẫu hợp đồng EPC (Engineering - Procurement - Construction): Phụ lục VII dành cho các dự án lớn, phức tạp, nơi nhà thầu chịu trách nhiệm toàn bộ từ thiết kế, mua sắm vật tư thiết bị đến thi công và bàn giao công trình.

Việc áp dụng các mẫu hợp đồng này không chỉ giúp các bên tham gia dễ dàng hơn trong việc soạn thảo và ký kết, mà còn tạo cơ sở pháp lý vững chắc để giải quyết các vấn đề phát sinh trong quá trình thực hiện dự án.

Nguyên tắc giao kết và quản lý hợp đồng xây dựng theo quy định mới

Bên cạnh việc công bố các mẫu hợp đồng, Nghị định 210/2026/NĐ-CP, có hiệu lực cùng ngày 01/7/2026, cũng đưa ra những nguyên tắc cốt lõi trong giao kết và quản lý hợp đồng xây dựng. Điều này nhằm đảm bảo tính thống nhất, đồng bộ và tránh chồng chéo trong quá trình thực hiện dự án.

1. Nguyên tắc giao kết hợp đồng xây dựng

Theo Điều 4 Nghị định 210/2026/NĐ-CP, việc giao kết hợp đồng xây dựng phải tuân thủ khoản 2 Điều 80 Luật Xây dựng, pháp luật về dân sự và các quy định liên quan, đồng thời đảm bảo các nguyên tắc sau:

• Đối với nhà thầu liên danh: Việc phân chia khối lượng, công việc trong thỏa thuận liên danh phải phù hợp với năng lực của từng thành viên. Điều này giúp tối ưu hóa nguồn lực và trách nhiệm của mỗi bên.
• Chủ đầu tư giao kết với nhiều nhà thầu chính: Phạm vi công việc, tiến độ và các nội dung liên quan của từng hợp đồng phải đảm bảo tính thống nhất, đồng bộ với tổng thể dự án, tránh tình trạng chồng chéo, gây khó khăn trong quản lý.
• Nhà thầu chính giao kết với nhà thầu phụ: Tương tự, các hợp đồng thầu phụ phải đồng bộ với hợp đồng thầu chính về phạm vi, tiến độ và các nội dung khác, đảm bảo sự liền mạch trong chuỗi thực hiện dự án.

2. Yêu cầu đối với việc quản lý thực hiện hợp đồng xây dựng

Khoản 2 Điều 4 Nghị định 210/2026/NĐ-CP cũng quy định rõ các nội dung quản lý thực hiện hợp đồng xây dựng, bao gồm:

• Quản lý thời gian và tiến độ thực hiện hợp đồng.
• Quản lý về chất lượng công trình.
• Quản lý khối lượng và giá hợp đồng.
• Quản lý về an toàn lao động, bảo vệ môi trường và phòng chống cháy nổ (nếu có).
• Quản lý sửa đổi hợp đồng.
• Các nội dung khác theo thỏa thuận của các bên, phù hợp với quy định pháp luật có liên quan.

Đặc biệt, khoản 4 Điều 4 Nghị định 210/2026/NĐ-CP nhấn mạnh rằng tất cả các kiến nghị, đề xuất, yêu cầu và ý kiến trong quá trình quản lý hợp đồng phải được thực hiện bằng văn bản (bao gồm thông điệp dữ liệu đối với giao dịch điện tử). Điều này đảm bảo tính pháp lý và minh bạch trong mọi giao dịch.

3. Quy định riêng cho hợp đồng EPC và dự án đặc biệt

Nghị định cũng có những quy định riêng biệt cho các loại hợp đồng đặc thù:

• Đối với hợp đồng EPC, EP, EC: Các bên cần thương thảo rõ ràng về phạm vi công việc, yêu cầu thiết kế, cung cấp thiết bị, công nghệ và điều kiện bàn giao. Bên nhận thầu chịu trách nhiệm về tính đầy đủ, đồng bộ của thiết kế, thiết bị và công nghệ.
• Đối với dự án đầu tư công đặc biệt, khẩn cấp: Chủ đầu tư được quyền tự quyết định việc giao kết và quản lý hợp đồng để đảm bảo tính kịp thời, linh hoạt, nhưng vẫn phải chịu trách nhiệm về quyết định của mình.
• Đối với hợp đồng giao dịch điện tử: Phải tuân thủ quy định của pháp luật về giao dịch điện tử.

Lời khuyên cho các chủ thể tham gia hoạt động xây dựng

Với những thay đổi sắp tới, các cơ quan, tổ chức, cá nhân liên quan đến hoạt động xây dựng cần chủ động nghiên cứu kỹ lưỡng Quyết định 1040/QĐ-BXD năm 2026 và Nghị định 210/2026/NĐ-CP để đảm bảo việc giao kết và quản lý hợp đồng xây dựng tuân thủ đúng quy định pháp luật, tránh những rủi ro pháp lý không đáng có. Việc cập nhật kiến thức và áp dụng đúng các mẫu hợp đồng mới sẽ góp phần nâng cao hiệu quả, chất lượng và tính chuyên nghiệp của các dự án xây dựng tại Việt Nam.