Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 8419:2022 về Công trình bảo vệ đê, bờ sông - Yêu cầu thiết kế được ban hành nhằm thay thế cho tiêu chuẩn TCVN 8419:2010, quy định các nguyên tắc và yêu cầu kỹ thuật bắt buộc trong việc khảo sát, thiết kế xây dựng mới, cải tạo và nâng cấp các công trình bảo vệ đê và bờ sông tại Việt Nam.

Văn bản hướng tới việc chuẩn hóa các giải pháp kỹ thuật nhằm bảo vệ an toàn hệ thống đê điều, ổn định bờ sông, phòng chống sạt lở đất và giảm thiểu thiệt hại do thiên tai gây ra.

Phạm vi áp dụng và đối tượng áp dụng

• Phạm vi áp dụng: Tiêu chuẩn này áp dụng trực tiếp cho công tác thiết kế các loại hình công trình bảo vệ đê, bảo vệ bờ sông, lòng sông, chống sạt lở và ổn định dòng chảy sông.
• Đối tượng áp dụng: Áp dụng đối với các cơ quan quản lý nhà nước, chủ đầu tư, tổ chức tư vấn thiết kế, nhà thầu thi công và các đơn vị liên quan đến hoạt động xây dựng, duy tu, bảo dưỡng công trình bảo vệ đê, bờ sông.

Phạm vi áp dụng của tiêu chuẩn (Điều 1)

• Xác định rõ các yêu cầu kỹ thuật trong việc lựa chọn giải pháp, bố trí mặt bằng và thiết kế kết cấu cho các công trình bảo vệ đê và bờ sông.
• Áp dụng cho cả các công trình khẩn cấp phòng chống thiên tai, sạt lở bờ sông, bờ kênh rạch có ảnh hưởng trực tiếp đến an toàn đê điều và khu dân cư.

Tài liệu viện dẫn (Điều 2)

• Tiêu chuẩn tích hợp và viện dẫn các quy chuẩn, tiêu chuẩn quốc gia hiện hành về khảo sát địa hình, địa chất công trình, khí tượng thủy văn.
• Viện dẫn các tiêu chuẩn kỹ thuật về vật liệu xây dựng như bê tông, cốt thép, rọ đá, thảm đá, vải địa kỹ thuật và các vật liệu liên kết khác sử dụng trong công trình thủy lợi, đê điều.

Thuật ngữ và định nghĩa cốt lõi (Điều 3)

• Công trình bảo vệ bờ sông: Là hệ thống các công trình nhằm giữ ổn định bờ sông, chống sạt lở, bảo vệ tính mạng, tài sản và các công trình hạ tầng ven sông.
• Kè bảo vệ bờ trực tiếp: Công trình được xây dựng áp sát vào mái bờ sông để bảo vệ trực tiếp đất đá khỏi bị xói lở do tác động của dòng chảy và sóng.
• Công trình hướng dòng (kè mỏ nhô): Công trình bố trí nhô ra từ bờ sông nhằm làm thay đổi hướng dòng chảy, đẩy dòng chủ lưu ra xa bờ cần bảo vệ.
• Hộ chân kè: Bộ phận nằm ở phần dưới cùng của kè, có vai trò chống xói lở chân công trình dưới tác động của dòng chảy và sóng.

Yêu cầu chung về thiết kế công trình bảo vệ đê, bờ sông (Điều 4)

• Yêu cầu về tài liệu thiết kế: Thiết kế phải dựa trên các số liệu điều tra cơ bản đầy đủ, chính xác về địa hình, địa chất, khí tượng, thủy văn, bùn cát, hiện trạng sạt lở và các công trình lân cận.
• Yêu cầu về quy hoạch và dòng chảy: Giải pháp thiết kế phải phù hợp với quy hoạch phòng chống lũ của tuyến sông, quy hoạch đê điều và quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội của địa phương. Không gây ảnh hưởng xấu đến dòng chảy thượng, hạ lưu và bờ đối diện.
• Yêu cầu về kết cấu và vật liệu: Ưu tiên sử dụng các kết cấu thân thiện với môi trường, vật liệu sẵn có tại địa phương để giảm giá thành. Kết cấu công trình phải đảm bảo tính ổn định tổng thể, chống trượt, chống lật và chống xói lở chân kè hiệu quả.
• Yêu cầu về thi công và quản lý: Thiết kế phải đề xuất phương án thi công khả thi, an toàn trong mùa lũ và thuận tiện cho công tác duy tu, bảo dưỡng định kỳ.

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 8419:2022 có hiệu lực kể từ ngày công bố, là căn cứ pháp lý và kỹ thuật quan trọng để nâng cao chất lượng thiết kế, đảm bảo an toàn bền vững cho các công trình phòng chống thiên tai ven sông tại Việt Nam.