Mua bán đất đai hay sang tên xe cộ vốn là những giao dịch phức tạp, đòi hỏi nhiều thủ tục giấy tờ và thời gian chờ đợi tại các văn phòng công chứng. Tuy nhiên, một đề xuất mới đây của Bộ Công an có thể thay đổi hoàn toàn cục diện này, giúp người dân tiết kiệm đáng kể chi phí và công sức.

Đề xuất "đột phá": Bỏ công chứng, xác nhận độc thân khi có VNeID mức 2

Tại dự thảo Nghị quyết về việc đơn giản hóa thủ tục hành chính, Bộ Công an đã đề xuất một quy trình thực hiện giao dịch dân sự hoàn toàn mới. Theo đó, đối với các trường hợp đã có dữ liệu số hóa và xác thực thông qua tài khoản định danh điện tử (VNeID) mức độ 2, người dân sẽ không còn phải thực hiện các thủ tục rườm rà như công chứng hợp đồng hay xin giấy xác nhận tình trạng hôn nhân (xác nhận độc thân).

Cơ sở của đề xuất này dựa trên việc kết nối liên thông giữa các cơ sở dữ liệu quốc gia. Khi thực hiện giao dịch, hệ thống sẽ tự động đối chiếu thông tin nhân thân từ Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, tình trạng hôn nhân từ Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử và quyền sở hữu tài sản từ Cơ sở dữ liệu đất đai hoặc Cơ sở dữ liệu đăng ký xe.

Quy trình giao dịch "siêu tốc" cho bất động sản và phương tiện

1. Đối với chuyển nhượng quyền sử dụng đất

Theo quy định mới nhất tại Luật Đất đai 2024, việc đăng ký biến động đất đai là bắt buộc. Quy trình rút gọn được đề xuất như sau:

• Bước 1: Các bên đăng nhập Cổng dịch vụ công quốc gia, khai báo thông tin hợp đồng.
• Bước 2: Xác thực danh tính qua VNeID mức 2. Hệ thống tự động kiểm tra nhân thân, tình trạng hôn nhân và tính pháp lý của thửa đất.
• Bước 3: Ký hợp đồng điện tử bằng chữ ký số hoặc in mẫu hợp đồng để ký trực tiếp.
• Bước 4: Cơ quan đăng ký đất đai tiếp nhận hồ sơ trực tuyến mà không yêu cầu bản sao giấy tờ tùy thân hay giấy xác nhận độc thân.

2. Đối với mua bán, tặng cho xe cơ giới

Tương tự, căn cứ theo tinh thần của Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024, quy trình sang tên xe sẽ được tối giản hóa tối đa trên môi trường điện tử. Chủ xe chỉ cần kê khai trên Cổng dịch vụ công, hệ thống sẽ tự động truy xuất dữ liệu từ Cơ sở dữ liệu về đăng ký, quản lý xe để xác nhận quyền sở hữu.

Lợi ích và những lưu ý quan trọng

Việc áp dụng quy trình này không chỉ giúp giảm chi phí công chứng (thường từ vài trăm nghìn đến vài triệu đồng tùy giá trị tài sản) mà còn loại bỏ tình trạng "hành dân" khi phải đi xin xác nhận độc thân tại UBND xã/phường.

"Các hợp đồng giao dịch được ký điện tử và xác thực bởi Tài khoản định danh điện tử mức độ 2 có giá trị pháp lý tương đương hợp đồng có công chứng, chứng thực." - Trích nội dung dự thảo Nghị quyết.

Tuy nhiên, người dân cần lưu ý: Trong trường hợp dữ liệu trên hệ thống chưa đồng bộ, sai lệch hoặc có dấu hiệu tranh chấp, cơ quan chức năng vẫn có quyền yêu cầu bổ sung giấy tờ truyền thống để đảm bảo an toàn pháp lý cho giao dịch.

Đây được xem là bước tiến quan trọng trong lộ trình chuyển đổi số quốc gia, đưa các quy định của Luật Đất đai 2024 và các văn bản liên quan đi vào cuộc sống một cách thực chất nhất.