Trong những ngày cuối tháng 12 năm 2019, dư luận đặc biệt quan tâm đến lộ trình lập pháp của Chính phủ cho năm tới. Theo Công văn mới nhất từ Văn phòng Chính phủ, Phó Thủ tướng Thường trực Trương Hòa Bình đã thay mặt Chính phủ đưa ra danh mục các dự án Luật dự kiến sẽ trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội trong năm 2020. Đây được xem là bước chuẩn bị quan trọng để hoàn thiện khung pháp lý, tháo gỡ các điểm nghẽn trong phát triển kinh tế và quản lý xã hội.

Toàn cảnh một phiên họp Chính phủ về công tác xây dựng pháp luật cuối năm 2019 (ảnh minh họa)

Lộ trình lập pháp dày đặc trong các phiên họp năm 2020

Theo đề xuất của Chính phủ, chương trình xây dựng luật năm 2020 sẽ được chia cụ thể theo từng phiên họp của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, tập trung vào các lĩnh vực then chốt như hành chính, đầu tư, doanh nghiệp và an sinh xã hội. Cụ thể:

• Phiên họp tháng 2/2020: Trọng tâm là dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xử lý vi phạm hành chính. Đây là văn bản quan trọng nhằm tăng cường hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước trong việc xử lý các hành vi vi phạm.
• Phiên họp tháng 3/2020: Chính phủ dự kiến trình hàng loạt dự án luật lớn như Luật Biên phòng Việt Nam; Luật Thỏa thuận quốc tế; Luật Khám bệnh, chữa bệnh (sửa đổi). Đặc biệt, các dự án luật mang tính thúc đẩy kinh tế như Luật Đầu tư (sửa đổi), Luật Doanh nghiệp (sửa đổi) và Luật Đầu tư theo hình thức đối tác công tư (PPP) cũng sẽ được xem xét cho ý kiến.
• Phiên họp tháng 4/2020: Đây là thời điểm Chính phủ đề xuất các dự án luật liên quan trực tiếp đến đời sống và môi trường đầu tư, bao gồm Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo vệ môi trường; Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng (sửa đổi) và Luật Thanh niên (sửa đổi).
• Phiên họp tháng 8/2020: Dự kiến trình Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phòng, chống HIV/AIDS và Luật Thi đua, khen thưởng (sửa đổi).

Sửa đổi Luật Đất đai: Nhiệm vụ trọng tâm và cấp bách

Điểm nhấn đáng chú ý nhất trong danh mục đề xuất lần này chính là dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đất đai. Sau hơn 6 năm thi hành Luật Đất đai 2013, thực tiễn đã nảy sinh nhiều bất cập liên quan đến công tác thu hồi đất, bồi thường, giải phóng mặt bằng và quản lý thị trường bất động sản.

Việc sửa đổi Luật Đất đai được kỳ vọng sẽ tháo gỡ nhiều nút thắt trong quản lý tài nguyên (ảnh minh họa)

Việc đưa dự án luật này vào chương trình trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội vào tháng 4/2020 cho thấy quyết tâm của Chính phủ trong việc tháo gỡ các "nút thắt" pháp lý về đất đai, tạo điều kiện cho các dự án đầu tư lớn được triển khai thuận lợi, đồng thời đảm bảo quyền lợi chính đáng của người dân có đất bị thu hồi.

Những dự án Luật tạm thời "lỡ hẹn"

Bên cạnh những dự án đã sẵn sàng, Chính phủ cũng cho biết có 04 dự án Luật quan trọng khác chưa được đưa vào dự kiến trình trong năm 2020 do chưa được Chính phủ thông qua. Đó là:

1. Luật Bảo đảm trật tự, an toàn giao thông đường bộ;
2. Luật Trị an cơ sở;
3. Luật Cư trú (sửa đổi);
4. Luật Phòng, chống ma túy (sửa đổi).

Việc tạm dừng trình các dự án này cho thấy sự thận trọng của Chính phủ trong việc đánh giá tác động và hoàn thiện nội dung trước khi đưa ra cơ quan lập pháp cao nhất, đảm bảo tính khả thi và đồng bộ của hệ thống pháp luật khi ban hành.

Với một danh mục lập pháp đồ sộ và nhiều vấn đề gai góc, năm 2020 hứa hẹn sẽ là một năm bận rộn của cả Chính phủ và Quốc hội trong nỗ lực kiến tạo một hành lang pháp lý minh bạch, hiện đại và thúc đẩy phát triển.