Cán bộ, Công chức hay Viên chức? Cách phân biệt chuẩn xác nhất để không nhầm lẫn quyền lợi!
Trong bộ máy nhà nước và các đơn vị sự nghiệp công lập, các khái niệm "cán bộ", "công chức" và "viên chức" thường xuyên được sử dụng. Tuy nhiên, không phải ai cũng hiểu rõ sự khác biệt về bản chất pháp lý, quyền lợi và trách nhiệm của từng đối tượng này. Đặc biệt, với những thay đổi quan trọng từ Luật Cán bộ, công chức và Luật Viên chức sửa đổi 2019 có hiệu lực từ ngày 01/7/2020, việc phân biệt càng trở nên cần thiết.
1. Căn cứ pháp lý điều chỉnh
Tại thời điểm tháng 03/2021, các đối tượng này được điều chỉnh bởi hệ thống văn bản quy phạm pháp luật sau:
- Cán bộ, Công chức: Điều chỉnh bởi Luật Cán bộ, công chức 2008 và các nội dung sửa đổi tại Luật sửa đổi 2019. Riêng công chức còn chịu sự điều chỉnh của Nghị định 138/2020/NĐ-CP.
- Viên chức: Điều chỉnh bởi Luật Viên chức 2010, Luật sửa đổi 2019 và Nghị định 115/2020/NĐ-CP.
2. Bảng so sánh chi tiết 10 tiêu chí phân biệt
Dưới đây là bảng tổng hợp giúp bạn có cái nhìn trực quan nhất về sự khác nhau giữa 03 nhóm đối tượng này:
| Tiêu chí | Cán bộ | Công chức | Viên chức |
|---|---|---|---|
| Khái niệm | Được bầu cử, phê chuẩn, bổ nhiệm giữ chức vụ theo nhiệm kỳ. | Được tuyển dụng, bổ nhiệm vào ngạch, chức vụ, chức danh tương ứng vị trí việc làm. | Được tuyển dụng theo vị trí việc làm, làm việc theo chế độ hợp đồng. |
| Nơi làm việc | Cơ quan Đảng, Nhà nước, tổ chức chính trị - xã hội. | Cơ quan Đảng, Nhà nước, tổ chức chính trị - xã hội, bộ máy lãnh đạo ĐVSN công lập. | Đơn vị sự nghiệp công lập (Trường học, bệnh viện...). |
| Nguồn gốc hình thành | Bầu cử, phê chuẩn. | Tuyển dụng (Thi tuyển/Xét tuyển). | Tuyển dụng (Thi tuyển/Xét tuyển). |
| Chế độ làm việc | Theo nhiệm kỳ. | Biên chế suốt đời. | Hợp đồng làm việc (Xác định/Không xác định thời hạn). |
| Tiền lương | Ngân sách Nhà nước. | Ngân sách Nhà nước. | Quỹ lương của ĐVSN công lập. |
| Tập sự | Không phải tập sự. | Từ 06 - 12 tháng tùy loại. | Từ 06 - 12 tháng tùy trình độ. |
| Bảo hiểm thất nghiệp | Không phải đóng. | Không phải đóng. | Bắt buộc phải đóng. |
3. Những điểm lưu ý quan trọng từ năm 2021
3.1. Về chế độ "Biên chế suốt đời" của Viên chức
Theo quy định tại khoản 2 Điều 2 Luật sửa đổi 2019, từ ngày 01/7/2020, hầu hết viên chức mới tuyển dụng sẽ thực hiện hợp đồng làm việc xác định thời hạn. Chế độ hợp đồng không xác định thời hạn (biên chế suốt đời) chỉ còn áp dụng cho 03 trường hợp đặc biệt:
"a) Viên chức được tuyển dụng trước ngày 01 tháng 7 năm 2020;
b) Cán bộ, công chức chuyển sang làm viên chức theo quy định tại điểm b khoản 1 Điều 58 của Luật này;
c) Người được tuyển dụng làm viên chức làm việc tại vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn."
3.2. Hình thức kỷ luật
Căn cứ Nghị định 112/2020/NĐ-CP, các hình thức kỷ luật được quy định riêng biệt:
- Cán bộ: Khiển trách, Cảnh cáo, Cách chức, Bãi nhiệm.
- Công chức: Khiển trách, Cảnh cáo, Hạ bậc lương, Giáng chức, Cách chức, Buộc thôi việc.
- Viên chức: Khiển trách, Cảnh cáo, Cách chức, Buộc thôi việc.
4. Lời khuyên pháp lý
Việc xác định đúng đối tượng mình thuộc nhóm nào giúp bạn bảo vệ quyền lợi chính đáng về lương, thưởng, chế độ nghỉ ngơi và đặc biệt là quy trình xử lý kỷ luật nếu có sai sót trong công việc. Nếu bạn đang là viên chức tuyển dụng sau 01/7/2020, hãy lưu ý kỹ thời hạn hợp đồng để có kế hoạch phát triển sự nghiệp phù hợp.
Trên đây là toàn bộ thông tin phân biệt cán bộ, công chức, viên chức cập nhật mới nhất năm 2021. Hy vọng bài viết đã cung cấp cho bạn cái nhìn rõ nét và chính xác nhất.
Truy cập hethongphapluat.com để biến luật phức tạp thành kiến thức dễ hiểu.
• Tra cứu nhanh chóng
• Nội dung chính xác
• Dễ hiểu cho mọi đối tượng
Phân biệt cán bộ, công chức, viên chức theo quy định mới nhất năm 2021. Chi tiết 10 tiêu chí so sánh về định nghĩa, nơi công tác, chế độ biên chế, tiền lương và kỷ luật giúp bạn nắm rõ quyền lợi của mình.
