Việc sở hữu một cuốn Sổ đỏ (Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất) nguyên vẹn, rõ ràng thông tin là vô cùng quan trọng để đảm bảo quyền lợi hợp pháp của người sử dụng đất. Tuy nhiên, trong quá trình lưu giữ và sử dụng, không ít trường hợp sổ bị hư hỏng, ố nhòe hoặc các thông tin trên sổ không còn phù hợp với thực tế. Vậy theo quy định pháp luật hiện hành tính đến năm 2019, những trường hợp nào người dân được quyền yêu cầu cấp đổi Sổ đỏ mới? Thủ tục và thời gian thực hiện được quy định như thế nào?

Căn cứ pháp lý điều chỉnh việc cấp đổi Sổ đỏ

Các quy định về việc cấp đổi Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất (thường gọi là Sổ đỏ) được quy định cụ thể tại các văn bản sau:

• Luật Đất đai 2013;
• Nghị định 43/2014/NĐ-CP hướng dẫn thi hành Luật Đất đai;
• Thông tư 24/2014/TT-BTNMT về hồ sơ địa chính;
• Nghị định 01/2017/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số nghị định hướng dẫn thi hành Luật Đất đai.

4 trường hợp được cấp đổi Sổ đỏ theo quy định hiện hành

Theo quy định tại khoản 1 Điều 76 Nghị định 43/2014/NĐ-CP, việc cấp đổi Giấy chứng nhận đã cấp được thực hiện trong các trường hợp cụ thể sau đây:

1. Nhu cầu đổi sang mẫu Giấy chứng nhận mới

Người sử dụng đất có nhu cầu đổi các loại Giấy chứng nhận đã cấp trước ngày 10/12/2009 sang loại Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất (mẫu giấy mới hiện đang áp dụng). Trước thời điểm này, Việt Nam tồn tại nhiều loại giấy tờ như Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ), Giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ở và quyền sử dụng đất ở (sổ hồng)... Việc cấp đổi giúp thống nhất quản lý và thuận tiện cho các giao dịch dân sự.

2. Giấy chứng nhận bị hư hỏng, ố nhòe, rách

Đây là trường hợp phổ biến nhất trong thực tế. Khi Giấy chứng nhận, Giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ở, Giấy chứng nhận quyền sở hữu công trình xây dựng đã cấp bị ố, nhòe, rách hoặc hư hỏng đến mức không thể đọc rõ thông tin hoặc không đảm bảo tính pháp lý, người dân cần thực hiện thủ tục cấp đổi ngay để tránh rủi ro khi thực hiện các quyền của mình.

3. Do thực hiện dồn điền, đổi thửa hoặc đo đạc lại

Trong quá trình sử dụng đất, nếu có sự thay đổi về diện tích, kích thước thửa đất do thực hiện dồn điền, đổi thửa, đo đạc xác định lại ranh giới hoặc lập bản đồ địa chính mới, cơ quan nhà nước sẽ thực hiện cấp đổi sổ mới để cập nhật thông tin chính xác nhất về thửa đất.

4. Cập nhật tên cả vợ và chồng vào Sổ đỏ

Trường hợp quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất là tài sản chung của vợ và chồng mà Giấy chứng nhận đã cấp chỉ ghi họ, tên của vợ hoặc của chồng, nay có yêu cầu cấp đổi Giấy chứng nhận để ghi cả họ, tên vợ và họ, tên chồng theo quy định của pháp luật về hôn nhân và gia đình.

Thủ tục cấp đổi Sổ đỏ chi tiết nhất năm 2019

Để thực hiện việc cấp đổi, người sử dụng đất cần tuân thủ trình tự, thủ tục được quy định tại Thông tư 24/2014/TT-BTNMT như sau:

Bước 1: Chuẩn bị hồ sơ

Hồ sơ nộp khi thực hiện thủ tục cấp đổi Giấy chứng nhận bao gồm:

• Đơn đề nghị cấp đổi Giấy chứng nhận theo Mẫu số 10/ĐK;
• Bản gốc Giấy chứng nhận đã cấp;
• Bản sao hợp đồng thế chấp (nếu sổ đang thế chấp tại ngân hàng trong trường hợp dồn điền đổi thửa).

Lưu ý: Khi đi nộp hồ sơ, người dân cần mang theo Chứng minh nhân dân hoặc Thẻ căn cước công dân để đối chiếu.

Bước 2: Nộp hồ sơ và tiếp nhận

Người dân nộp hồ sơ tại Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai cấp huyện hoặc Bộ phận một cửa tại địa phương. Đối với hộ gia đình, cá nhân tại xã thì có thể nộp tại UBND cấp xã nếu có nhu cầu.

Cơ quan tiếp nhận sẽ kiểm tra tính hợp lệ của hồ sơ. Nếu hồ sơ chưa đầy đủ, trong vòng 03 ngày làm việc, cơ quan phải thông báo và hướng dẫn người dân bổ sung.

Bước 3: Giải quyết và trả kết quả

Văn phòng đăng ký đất đai có trách nhiệm kiểm tra hồ sơ, xác nhận thông tin và trình cơ quan có thẩm quyền cấp Giấy chứng nhận mới. Sau khi hoàn thành, kết quả sẽ được trả cho người dân tại nơi nộp hồ sơ tại cấp xã trong thời hạn không quá 03 ngày làm việc kể từ ngày có kết quả giải quyết.

"Thời gian thực hiện thủ tục cấp đổi Sổ đỏ không quá 07 ngày làm việc kể từ ngày nhận được hồ sơ hợp lệ. Đối với các xã miền núi, hải đảo, vùng sâu, vùng xa, thời gian này có thể kéo dài nhưng không quá 17 ngày."

Việc nắm rõ các quy định về cấp đổi Sổ đỏ không chỉ giúp người dân bảo vệ quyền lợi của mình mà còn giúp quá trình thực hiện các giao dịch liên quan đến đất đai trở nên minh bạch và thuận lợi hơn.