Quy định về việc hưởng chế độ ốm đau khi nghỉ không lương

Trong thực tế lao động, không ít trường hợp người lao động xin nghỉ việc không hưởng lương để giải quyết việc riêng, sau đó không may bị ốm đau. Vấn đề đặt ra là nếu trong tháng đó, tổng số ngày nghỉ không lương vượt quá 14 ngày làm việc (dẫn đến việc không đóng Bảo hiểm xã hội - BHXH), liệu người lao động có còn được hưởng chế độ ốm đau hay không?

Người lao động cần nắm rõ quyền lợi về bảo hiểm xã hội khi nghỉ không lương (ảnh minh họa)

Để làm rõ vấn đề này, ngày 27/09/2018, Bảo hiểm xã hội TP. Hồ Chí Minh đã ban hành Công văn 1904/BHXH-CĐ hướng dẫn cụ thể về việc giải quyết chế độ ốm đau cho các đơn vị sử dụng lao động đang tham gia bảo hiểm xã hội trên địa bàn thành phố.

Căn cứ pháp lý từ Thông tư 59/2015/TT-BLĐTBXH

Theo quy định tại điểm c khoản 2 Điều 3 Thông tư 59/2015/TT-BLĐTBXH, cơ quan bảo hiểm sẽ không giải quyết chế độ ốm đau đối với các trường hợp sau:

"Người lao động bị ốm đau, tai nạn mà không phải là tai nạn lao động trong thời gian đang nghỉ phép hằng năm, nghỉ việc riêng, nghỉ không hưởng lương theo quy định của pháp luật lao động; nghỉ việc hưởng chế độ thai sản theo quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội."

Như vậy, nguyên tắc cốt lõi của pháp luật bảo hiểm xã hội năm 2018 là nếu sự kiện ốm đau xảy ra trong thời gian đang nghỉ không lương thì người lao động sẽ không được thanh toán trợ cấp.

Trường hợp vẫn được hưởng trợ cấp dù nghỉ không lương trên 14 ngày

Tuy nhiên, Công văn 1904/BHXH-CĐ đã làm rõ một kịch bản quan trọng: Nếu người lao động vừa có ngày nghỉ không lương trên 14 ngày làm việc, vừa có thời gian nghỉ ốm đau, nhưng thời gian nghỉ ốm đau này nằm ngoài khoảng thời gian nghỉ không lương, thì người lao động vẫn được thanh toán trợ cấp ốm đau theo quy định của Luật Bảo hiểm xã hội 2014.

Hồ sơ hưởng chế độ ốm đau cần được kê khai chính xác để đối chiếu (ảnh minh họa)

Ví dụ minh họa cụ thể:

Bà A tham gia BHXH được 10 năm. Tháng 10/2018, bà xin nghỉ không lương từ ngày 01/10 đến ngày 21/10. Ngày 22/10 bà A trở lại làm việc bình thường. Đến ngày 23/10, bà A không may bị ốm và phải điều trị nội trú đến hết ngày 24/10. Mặc dù trong tháng 10/2018, bà A nghỉ không lương trên 14 ngày và không đóng BHXH, nhưng vì thời gian ốm đau (23/10 - 24/10) phát sinh sau khi bà đã kết thúc kỳ nghỉ không lương, nên bà vẫn được hưởng trợ cấp cho 02 ngày này.

Lưu ý quan trọng cho doanh nghiệp khi báo giảm lao động

Để đảm bảo quyền lợi tối đa cho người lao động và tránh các tranh chấp không đáng có, Bảo hiểm xã hội TP. Hồ Chí Minh yêu cầu các đơn vị sử dụng lao động khi lập hồ sơ báo giảm lao động cần lưu ý:

• Ghi chú cụ thể: Phải ghi rõ khoảng thời gian người lao động nghỉ không hưởng lương trong hồ sơ báo giảm.
• Đối chiếu chứng từ: Cung cấp đầy đủ chứng từ y tế hợp lệ (Giấy ra viện hoặc Giấy chứng nhận nghỉ việc hưởng BHXH) để cơ quan bảo hiểm có căn cứ đối chiếu khi giải quyết chế độ.

Việc kê khai minh bạch và chính xác thời gian nghỉ sẽ giúp cơ quan BHXH xác định đúng thời điểm phát sinh ốm đau, từ đó đảm bảo việc chi trả trợ cấp được thực hiện đúng quy định pháp luật, bảo vệ quyền lợi chính đáng của người tham gia bảo hiểm.

Hệ thống Pháp luật