Thị trường trái phiếu doanh nghiệp (TPDN) riêng lẻ đang bước vào giai đoạn chuẩn hóa mạnh mẽ với những quy định chặt chẽ hơn về đăng ký và giao dịch. Việc ban hành Thông tư 30/2023/TT-BTC không chỉ là bước đệm pháp lý quan trọng mà còn là công cụ giúp nhà đầu tư và doanh nghiệp vận hành minh bạch, an toàn hơn.

Quy trình 3 bước đăng ký giao dịch trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ

Theo quy định tại khoản 4 Điều 10 Thông tư 30/2023/TT-BTC, các doanh nghiệp phát hành phải tuân thủ trình tự nghiêm ngặt để đưa trái phiếu lên hệ thống giao dịch tập trung. Điều này nhằm cụ thể hóa quy định tại khoản 13 Điều 1 Nghị định 65/2022/NĐ-CP.

Bước 1: Chuẩn bị và nộp hồ sơ đăng ký

Doanh nghiệp cần chuẩn bị bộ hồ sơ đầy đủ bao gồm đơn đề nghị theo mẫu, giấy phép kinh doanh, giấy chứng nhận đăng ký trái phiếu từ Tổng công ty lưu ký và bù trừ chứng khoán Việt Nam. Đặc biệt, nếu có kết quả xếp hạng tín nhiệm, doanh nghiệp cũng cần cung cấp để tăng tính minh bạch cho loại trái phiếu đó.

Bước 2: Thẩm định và công bố thông tin

Trong thời hạn 05 ngày làm việc kể từ khi nhận đủ hồ sơ, Sở giao dịch chứng khoán sẽ ra thông báo về việc trái phiếu đã đủ điều kiện đăng ký giao dịch. Thông tin này sẽ được công khai rộng rãi trên trang điện tử của Sở để các nhà đầu tư nắm bắt.

Bước 3: Đưa trái phiếu vào giao dịch chính thức

Sau khi có thông báo chính thức (thường trong vòng 10 ngày), doanh nghiệp có trách nhiệm phối hợp để đưa trái phiếu vào vận hành trên hệ thống giao dịch chào bán riêng lẻ.

Xử lý biến động: Hợp nhất, sáp nhập và thay đổi điều khoản

Một điểm đáng chú ý là quy định dành cho các doanh nghiệp sau khi tổ chức lại. Căn cứ khoản 4 Điều 16 Nghị định 153/2020/NĐ-CP, trái phiếu của công ty bị hợp nhất, sáp nhập vẫn được tiếp tục đăng ký giao dịch.

Tuy nhiên, doanh nghiệp mới hình thành phải thực hiện thay đổi thông tin với Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX) trong vòng 10 ngày. Nếu có sự thay đổi về kỳ hạn hoặc điều khoản trái phiếu theo Điều 2 Nghị định 08/2023/NĐ-CP mà không được người sở hữu trái phiếu chấp thuận, doanh nghiệp buộc phải thanh toán gốc, lãi theo phương án ban đầu và điều chỉnh số lượng đăng ký giao dịch tương ứng.

Khi nào trái phiếu bị hủy bỏ đăng ký giao dịch?

Pháp luật cũng quy định rõ các trường hợp "khai tử" tư cách giao dịch của trái phiếu để bảo vệ thị trường. Cụ thể, theo khoản 4 Điều 16 Nghị định 153/2020/NĐ-CP (đã được sửa đổi), các trường hợp bao gồm:

• Trái phiếu đến hạn hoặc được mua lại, hoán đổi toàn bộ trước hạn.
• Doanh nghiệp bị thu hồi giấy phép hoạt động hoặc giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp.
• Phát hiện hồ sơ đăng ký giao dịch bị giả mạo.
• Doanh nghiệp chấm dứt tồn tại do giải thể, phá sản hoặc chia tách.

Việc nắm vững các quy định tại Thông tư 30/2023/TT-BTC và các Nghị định liên quan không chỉ giúp doanh nghiệp tuân thủ đúng pháp luật mà còn là chìa khóa để khơi thông dòng vốn, tạo dựng niềm tin bền vững trên thị trường tài chính.