Lỡ tay làm hỏng đồ công ty: Đền bao nhiêu thì đúng luật để không bị 'đuổi việc'?
Trong môi trường làm việc, những sự cố ngoài ý muốn như làm rơi vỡ máy tính, làm hỏng thiết bị kỹ thuật hay gây thất thoát tài sản của doanh nghiệp là điều không hiếm gặp. Tuy nhiên, không phải lúc nào công ty cũng có quyền yêu cầu người lao động bồi thường toàn bộ giá trị tài sản hay áp dụng hình thức kỷ luật cao nhất là sa thải.
Sơ suất làm hỏng tài sản: Mức đền bù tối đa là bao nhiêu?
Theo quy định tại Điều 129 Bộ luật Lao động 2019, trách nhiệm vật chất của người lao động được phân chia rõ rệt dựa trên mức độ lỗi và giá trị thiệt hại:
1. Trường hợp thiệt hại không nghiêm trọng do sơ suất
Nếu người lao động vô ý gây thiệt hại mà giá trị không quá 10 tháng lương tối thiểu vùng, mức bồi thường tối đa chỉ là 03 tháng tiền lương. Số tiền này sẽ được khấu trừ dần vào lương hàng tháng.
Tuy nhiên, việc khấu trừ cũng phải tuân thủ khoản 3 Điều 102 Bộ luật Lao động 2019: Mức khấu trừ hàng tháng không được quá 30% tiền lương thực trả sau khi đã trừ các khoản bảo hiểm và thuế.
2. Trường hợp thiệt hại nghiêm trọng hoặc do cố ý
Đối với các hành vi cố ý phá hoại hoặc sơ suất gây hậu quả nghiêm trọng (giá trị trên 10 tháng lương tối thiểu vùng), người lao động phải bồi thường theo nội quy của công ty. Nếu nội quy không quy định rõ, mức bồi thường sẽ căn cứ theo Điều 585 Bộ luật Dân sự 2015, tức là bồi thường toàn bộ thiệt hại thực tế gây ra.
Khi nào lỗi làm hỏng đồ dẫn đến bị sa thải?
Đây là nỗi lo lớn nhất của nhiều nhân viên. Căn cứ vào Điều 125 Bộ luật Lao động 2019, hình thức sa thải chỉ được áp dụng trong một số trường hợp đặc biệt nghiêm trọng:
"2. Người lao động có hành vi tiết lộ bí mật kinh doanh, bí mật công nghệ, xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ của người sử dụng lao động, có hành vi gây thiệt hại nghiêm trọng hoặc đe dọa gây thiệt hại đặc biệt nghiêm trọng về tài sản, lợi ích của người sử dụng lao động..."
Dù luật chưa định nghĩa cụ thể con số "nghiêm trọng", nhưng thông thường các doanh nghiệp và cơ quan chức năng thường lấy mốc 10 tháng lương tối thiểu vùng làm căn cứ. Do đó, nếu bạn chỉ lỡ tay làm hỏng một thiết bị giá trị thấp, công ty không thể lấy đó làm lý do để đuổi việc bạn ngay lập tức.
Những trường hợp 'miễn tử' không phải bồi thường
Pháp luật luôn có những quy định nhân văn để bảo vệ người lao động trong các tình huống bất khả kháng. Theo khoản 2 Điều 584 Bộ luật Dân sự 2015, người gây thiệt hại không phải chịu trách nhiệm bồi thường nếu thiệt hại phát sinh do:
- Sự kiện bất khả kháng (thiên tai, hỏa hoạn, dịch bệnh...).
- Tình thế cấp thiết.
- Phòng vệ chính đáng.
Vì vậy, nếu tài sản công ty bị hỏng do chập điện khách quan hoặc thiên tai, người lao động hoàn toàn không có nghĩa vụ phải bỏ tiền túi ra đền bù.
Lời khuyên pháp lý: Khi xảy ra sự cố, người lao động nên chủ động lập biên bản ghi rõ nguyên nhân, tình trạng hư hỏng và phối hợp cùng công đoàn để đảm bảo quyền lợi. Việc nắm vững Bộ luật Lao động 2019 và Bộ luật Dân sự 2015 chính là tấm lá chắn tốt nhất cho bạn tại nơi làm việc.
hethongphapluat.com giúp bạn không bỏ sót bất kỳ quy định nào.
• Chú thích sửa đổi rõ ràng
• Theo dõi thay đổi qua thời gian
• Dữ liệu đầy đủ
Sơ suất làm hỏng máy móc, thiết bị công ty là điều khó tránh. Người lao động cần nắm rõ quy định về mức bồi thường và kỷ luật để bảo vệ quyền lợi, tránh bị ép đền bù quá mức hoặc sa thải trái luật.