Trong bối cảnh kinh tế cuối năm 2020, khi nhiều cá nhân và hộ gia đình đang nỗ lực khôi phục và mở rộng hoạt động sản xuất kinh doanh, vấn đề pháp lý về hình thức hộ kinh doanh trở nên nóng hổi hơn bao giờ hết. Một trong những thắc mắc phổ biến nhất mà các tiểu thương gửi về là: "Một người được thành lập mấy hộ kinh doanh?". Việc nắm rõ quy định này không chỉ giúp bạn tuân thủ pháp luật mà còn giúp hoạch định chiến lược phát triển kinh doanh dài hạn một cách hiệu quả.

Hộ kinh doanh là gì và trách nhiệm tài sản ra sao?

Theo quy định tại Điều 66 Nghị định 78/2015/NĐ-CP (văn bản có hiệu lực tại thời điểm tháng 12/2020), hộ kinh doanh có những đặc điểm định danh rất riêng biệt. Đây là mô hình do một cá nhân hoặc một nhóm người là công dân Việt Nam, hoặc một hộ gia đình làm chủ.

Điểm mấu chốt mà bất kỳ ai khi bước chân vào con đường này cũng phải ghi nhớ là: Hộ kinh doanh phải chịu trách nhiệm bằng toàn bộ tài sản của mình đối với hoạt động kinh doanh. Điều này có nghĩa là không có sự phân biệt giữa tài sản dùng vào kinh doanh và tài sản cá nhân (như nhà cửa, xe cộ cá nhân). Nếu hộ kinh doanh nợ nần, chủ hộ phải dùng mọi tài sản mình có để chi trả.

Quy định về số lượng hộ kinh doanh được phép thành lập

Chính vì tính chất trách nhiệm vô hạn nêu trên, pháp luật Việt Nam năm 2020 kiểm soát rất chặt chẽ số lượng hộ kinh doanh mà một cá nhân có thể đứng tên. Căn cứ vào khoản 2 Điều 67 Nghị định 78/2015/NĐ-CP:

"2. Cá nhân, hộ gia đình quy định tại Khoản 1 Điều này chỉ được đăng ký một hộ kinh doanh trong phạm vi toàn quốc. Cá nhân quy định tại Khoản 1 Điều này được quyền góp vốn, mua cổ phần trong doanh nghiệp với tư cách cá nhân."

Như vậy, câu trả lời cho câu hỏi "Một người được thành lập mấy hộ kinh doanh?" là DUY NHẤT 01 HỘ. Bạn không thể đứng tên một hộ kinh doanh ở Hà Nội và đồng thời đứng tên một hộ kinh doanh khác ở TP. Hồ Chí Minh. Hệ thống thông tin đăng ký hộ kinh doanh sẽ dễ dàng phát hiện và từ chối cấp phép nếu bạn cố tình đăng ký thêm.

Tại sao lại có sự giới hạn này?

Việc giới hạn mỗi người chỉ được một hộ kinh doanh nhằm mục đích bảo vệ trật tự quản lý kinh tế và quyền lợi của các chủ nợ. Nếu một người đứng tên quá nhiều hộ kinh doanh, khi xảy ra rủi ro tài chính đồng loạt, việc xác định tài sản để thi hành nghĩa vụ nợ sẽ trở nên cực kỳ phức tạp và dễ dẫn đến tình trạng tẩu tán tài sản.

Bên cạnh đó, quy định này cũng nhằm khuyến khích các hộ kinh doanh khi đã phát triển đến một quy mô nhất định (ví dụ có nhiều địa điểm kinh doanh hoặc sử dụng trên 10 lao động) thì nên chuyển đổi sang mô hình doanh nghiệp để quản lý chuyên nghiệp và minh bạch hơn.

Giải pháp khi muốn mở rộng quy mô kinh doanh

Nếu bạn đang sở hữu một hộ kinh doanh thành công và muốn mở thêm các cơ sở khác, bạn có thể cân nhắc các phương án sau theo Luật Doanh nghiệp 2014:

• Thành lập doanh nghiệp: Bạn có thể thành lập Công ty TNHH hoặc Doanh nghiệp tư nhân. Khi là doanh nghiệp, bạn có quyền mở không giới hạn chi nhánh và địa điểm kinh doanh.
• Góp vốn vào doanh nghiệp khác: Pháp luật cho phép bạn dùng tư cách cá nhân để góp vốn, mua cổ phần vào các công ty khác mà không bị hạn chế bởi việc đang làm chủ hộ kinh doanh.
• Chuyển đổi hộ kinh doanh thành doanh nghiệp: Đây là xu hướng được Nhà nước khuyến khích với nhiều chính sách ưu đãi về thuế và thủ tục hành chính trong giai đoạn 2020.

Tóm lại, tính đến cuối năm 2020, mỗi cá nhân chỉ được phép làm chủ một hộ kinh doanh duy nhất. Nếu bạn có ý định mở rộng, hãy nghiên cứu kỹ các loại hình doanh nghiệp để đảm bảo hoạt động kinh doanh luôn nằm trong hành lang pháp lý an toàn.