Trong không khí chuẩn bị cho ngày hội lớn của toàn dân, việc xác định tiêu chuẩn nhân sự, đặc biệt là độ tuổi ứng cử đại biểu Quốc hội khóa XV, đang là vấn đề được dư luận và các cơ quan, tổ chức đặc biệt quan tâm. Theo bối cảnh chuẩn bị cho kỳ bầu cử diễn ra vào tháng 5/2021, Ban Tổ chức Trung ương đã ban hành các hướng dẫn cụ thể nhằm đảm bảo tính kế thừa và phát triển trong cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất.

Tòa nhà Quốc hội - Biểu trưng cho cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất (ảnh minh họa)

Căn cứ pháp lý và nguyên tắc xác định độ tuổi

Việc ấn định độ tuổi ứng cử không chỉ dựa trên các quy định chung của Luật Bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu Hội đồng nhân dân 2015, mà còn được chi tiết hóa tại Hướng dẫn 36-HD/BTCTW năm 2021. Mục tiêu của việc quy định này là nhằm lựa chọn những đại biểu có đủ sức khỏe, trí tuệ và thời gian công tác để đóng góp hiệu quả cho nhiệm kỳ mới.

Độ tuổi đối với người ứng cử lần đầu

Đối với cán bộ, công chức, viên chức lần đầu tham gia ứng cử đại biểu Quốc hội khóa XV, quy định yêu cầu phải đủ tuổi để tham gia ít nhất 02 khóa Quốc hội hoặc trọn một khóa. Cụ thể các mốc sinh như sau:

• Đối với Nam: Phải có ngày sinh từ tháng 02/1966 trở lại đây.
• Đối với Nữ: Phải có ngày sinh từ tháng 01/1971 trở lại đây.

Quy định này đảm bảo người ứng cử có đủ thời gian cống hiến và tích lũy kinh nghiệm trong hoạt động lập pháp và giám sát tối cao.

Quy trình bầu cử được thực hiện nghiêm túc và đúng quy định pháp luật (ảnh minh họa)

Tiêu chuẩn đối với đại biểu tái cử chuyên trách

Đại biểu Quốc hội chuyên trách tái cử (ngoại trừ các đồng chí là Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội) cần đảm bảo còn đủ tuổi công tác ít nhất là 1/2 nhiệm kỳ, tương đương với 30 tháng tính đến thời điểm tháng 5/2021. Các mốc thời gian cụ thể bao gồm:

• Nam: Sinh từ tháng 8/1963 trở lại đây.
• Nữ: Sinh từ tháng 7/1968 trở lại đây.

Các trường hợp đặc biệt và đối tượng ưu tiên

Pháp luật cũng dự liệu các trường hợp đặc thù để đảm bảo tính linh hoạt và tận dụng nguồn nhân lực chất lượng cao:

1. Lực lượng vũ trang

Người ứng cử là cán bộ Quân đội, Công an sẽ thực hiện theo độ tuổi quy định tại Luật Sĩ quan Quân đội nhân dân Việt Nam và Luật Công an nhân dân 2018.

2. Cán bộ nữ thuộc diện nghỉ hưu ở tuổi cao hơn

Đối với các nữ đại biểu thuộc đối tượng nghỉ hưu ở tuổi cao hơn theo kết luận của Bộ Chính trị, tuổi công tác được tính tương đương như nam giới. Cụ thể:

• Ứng cử lần đầu: Sinh từ tháng 01/1966 trở lại đây.
• Tái cử: Sinh từ tháng 07/1963 trở lại đây.

3. Cán bộ cao cấp và lãnh đạo hội

Các trường hợp là Ủy viên Trung ương Đảng hoặc lãnh đạo các hội theo Kết luận 58-KL/TW sẽ do cấp có thẩm quyền quản lý cán bộ xem xét và quyết định dựa trên yêu cầu thực tế.

Chế độ đối với cán bộ không đủ tuổi tái cử

Đối với những đồng chí không đủ tuổi tái cử nhưng chưa đến tuổi nghỉ hưu, cơ quan có thẩm quyền sẽ xem xét bố trí công tác phù hợp hoặc giữ nguyên chế độ chờ nghỉ hưu. Trường hợp có nguyện vọng nghỉ sớm sẽ được giải quyết theo Nghị định 26/2015/NĐ-CP và Hướng dẫn 27-HD/BTCTW 2019.

Việc nắm vững các quy định về độ tuổi không chỉ giúp các cơ quan làm tốt công tác nhân sự mà còn giúp cử tri có cái nhìn rõ nét hơn về tiêu chuẩn của những người đại diện cho mình trong nhiệm kỳ Quốc hội khóa XV sắp tới.