Bước ngoặt mới: Tòa án chính thức "lên mây"

Trong nỗ lực hiện đại hóa hệ thống tư pháp và tạo điều kiện thuận lợi nhất cho người dân, Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao đã ban hành Nghị quyết 01/2026/NQ-HĐTP. Đây được xem là một bước tiến lịch sử, đánh dấu việc chính thức đưa các hoạt động tố tụng lên môi trường số từ ngày 01/3/2026.

Việc triển khai này không chỉ giúp giảm bớt gánh nặng về thủ tục hành chính, tiết kiệm thời gian và chi phí đi lại cho đương sự mà còn đảm bảo tính minh bạch, khách quan trong quá trình giải quyết các vụ án, vụ việc tại Tòa án.

Chi tiết 9 nhóm thủ tục tố tụng thực hiện trực tuyến

Theo hướng dẫn tại Nghị quyết 01/2026/NQ-HĐTP, có 09 nhóm thủ tục tố tụng và hành chính tư pháp quan trọng sẽ được thực hiện trên môi trường số, bao gồm:

1. Nộp đơn khởi kiện và các loại đơn từ: Bao gồm đơn yêu cầu, đơn kháng cáo, đơn đề nghị, kiến nghị, khiếu nại và tố cáo.
2. Cung cấp tài liệu, chứng cứ: Đương sự có thể giao nộp các tài liệu liên quan đến vụ án dưới dạng dữ liệu điện tử.
3. Cấp, tống đạt văn bản: Các thông báo, văn bản của Tòa án sẽ được gửi đến người tham gia tố tụng qua phương thức điện tử.
4. Thanh toán chi phí tố tụng: Nộp tạm ứng án phí, lệ phí và các chi phí khác trực tuyến.
5. Tổ chức phiên tòa, phiên họp: Giải quyết vụ án, vụ việc thông qua hình thức trực tuyến.
6. Cấp trích lục và bản sao: Người dân có thể nhận bản sao bản án, quyết định của Tòa án qua môi trường số.
7. Giao nhận hồ sơ giữa các Tòa án: Tối ưu hóa quy trình luân chuyển hồ sơ, tài liệu giữa các cơ quan tư pháp.
8. Số hóa và lưu trữ: Toàn bộ hồ sơ, chứng cứ sẽ được lưu trữ điện tử để phục vụ tra cứu và quản lý.
9. Các thủ tục khác: Theo quy định của pháp luật và hướng dẫn cụ thể từ Tòa án nhân dân tối cao.

Phạm vi áp dụng và những lưu ý quan trọng

Nghị quyết này được áp dụng rộng rãi cho các thủ tục tố tụng tại Tòa án, trừ những trường hợp đặc biệt mà luật hoặc các văn bản của Quốc hội có quy định khác. Đặc biệt, việc giao nhận hồ sơ giữa Tòa án với Viện kiểm sát hay cơ quan thi hành án dân sự cũng sẽ được ưu tiên thực hiện trên môi trường số để đảm bảo tính đồng bộ.

Đối với người dân, đây là cơ hội để tiếp cận công lý một cách nhanh chóng và hiện đại hơn. Tuy nhiên, việc bảo mật thông tin tài khoản và tính chính xác của các tài liệu số hóa là yếu tố then chốt mà người tham gia tố tụng cần đặc biệt lưu ý.

Với sự ra đời của Nghị quyết 01/2026/NQ-HĐTP, ngành Tòa án đang khẳng định quyết tâm mạnh mẽ trong việc xây dựng Tòa án điện tử, hướng tới một nền tư pháp chuyên nghiệp, hiện đại và phục vụ nhân dân tốt hơn.