Trong kỷ nguyên số hóa, việc minh bạch thông tin sản phẩm không còn bó hẹp trong những dòng chữ in nhỏ xíu trên bao bì. Từ ngày 15/02/2023, một bước ngoặt mới trong quản lý thị trường đã chính thức lộ diện: Ghi nhãn hàng hóa bằng phương thức điện tử. Đây không chỉ là nỗ lực giảm tải chi phí cho doanh nghiệp mà còn là cách tiếp cận thông tin hiện đại cho người tiêu dùng Việt.

Bước tiến mới từ Thông tư 18/2022/TT-BKHCN

Theo quy định tại Thông tư 18/2022/TT-BKHCN, Bộ Khoa học và Công nghệ đã cụ thể hóa việc thể hiện các nội dung bắt buộc trên nhãn hàng hóa thông qua các phương tiện kỹ thuật số. Đây là văn bản hướng dẫn chi tiết cho điểm d khoản 1 Điều 10 Nghị định 43/2017/NĐ-CP (đã được sửa đổi bởi Nghị định 111/2021/NĐ-CP).

Nội dung bắt buộc thể hiện trên nhãn hàng hóa được thể hiện bằng phương thức điện tử của các nhóm hàng hóa từ Mục 25 - 38; Mục 40, 44, 50, 51, 52, 53 và Mục 58 đến mục 64 quy định tại Phụ lục I ban hành kèm theo Nghị định số 43/2017/NĐ-CP.

Những nhóm hàng hóa nào được phép "số hóa" nhãn?

Không phải mọi mặt hàng đều có thể thay thế nhãn truyền thống bằng mã QR. Quy định này tập trung vào các nhóm hàng hóa đặc thù như thiết bị điện tử, máy móc công nghiệp, hóa chất gia dụng và một số mặt hàng tiêu dùng khác. Riêng đối với trang thiết bị y tế, việc ghi nhãn điện tử sẽ tuân theo các văn bản chuyên ngành riêng biệt do Bộ Y tế quản lý.

Yêu cầu khắt khe đối với doanh nghiệp

Để đảm bảo người dân không gặp khó khăn khi tra cứu, pháp luật đặt ra 03 yêu cầu cốt lõi cho tổ chức, cá nhân chịu trách nhiệm ghi nhãn:

• Hiển thị rõ ràng: Đường dẫn điện tử (mã QR, mã số mã vạch) phải được in sắc nét trên nhãn trực tiếp hoặc hiển thị trên màn hình của sản phẩm.
• Hỗ trợ tại chỗ: Doanh nghiệp phải đảm bảo phương tiện hoặc hướng dẫn khách hàng truy cập thông tin ngay tại điểm bán.
• Tính trung thực: Nội dung trên môi trường điện tử phải khớp hoàn toàn với bản chất hàng hóa, tuyệt đối không được gây hiểu lầm cho người tiêu dùng.

Lợi ích kép cho thị trường

Việc áp dụng phương thức điện tử giúp doanh nghiệp linh hoạt hơn trong việc cập nhật thông tin mà không cần thay đổi bao bì vật lý, từ đó giảm thiểu rác thải môi trường. Đối với người tiêu dùng, đây là cơ hội để tiếp cận kho dữ liệu chi tiết hơn về nguồn gốc, hướng dẫn sử dụng và các cảnh báo an toàn mà không bị giới hạn bởi diện tích nhỏ hẹp của nhãn giấy.

Quy định này đã chính thức có hiệu lực từ ngày 15/02/2023. Các đơn vị sản xuất và nhập khẩu cần rà soát kỹ danh mục hàng hóa của mình để thực hiện đúng lộ trình chuyển đổi số trong ghi nhãn, tránh các rủi ro pháp lý không đáng có.