Trong nỗ lực thực hiện các giải pháp cấp bách nhằm kiềm chế lạm phát và ổn định kinh tế vĩ mô, ngày 01/06/2011, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đã ký ban hành Quyết định 1209/QĐ-NHNN. Văn bản này quy định việc điều chỉnh tỷ lệ dự trữ bắt buộc bằng ngoại tệ đối với các tổ chức tín dụng, đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong chính sách tiền tệ của năm 2011.

Tăng mạnh tỷ lệ dự trữ bắt buộc đối với tiền gửi ngoại tệ

Theo nội dung tại Quyết định 1209/QĐ-NHNN, tỷ lệ dự trữ bắt buộc đối với tiền gửi bằng ngoại tệ đã được điều chỉnh tăng thêm 1% so với quy định trước đó tại Quyết định 750/QĐ-NHNN ngày 09/04/2011. Cụ thể các mức áp dụng như sau:

1. Đối với tiền gửi không kỳ hạn và có kỳ hạn dưới 12 tháng

• Mức 7%: Áp dụng cho các ngân hàng thương mại Nhà nước (không bao gồm Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn), ngân hàng thương mại cổ phần, ngân hàng 100% vốn nước ngoài, ngân hàng liên doanh và chi nhánh ngân hàng nước ngoài.
• Mức 6%: Áp dụng riêng cho Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam, Quỹ tín dụng nhân dân Trung ương và ngân hàng hợp tác.

2. Đối với tiền gửi từ 12 tháng trở lên

• Mức 5%: Áp dụng cho nhóm các ngân hàng thương mại Nhà nước, cổ phần, liên doanh và vốn nước ngoài.
• Mức 4%: Áp dụng cho Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam, Quỹ tín dụng nhân dân Trung ương và ngân hàng hợp tác.

Căn cứ pháp lý và mục tiêu điều hành

Việc ban hành quyết định này dựa trên các quy định quan trọng của hệ thống pháp luật ngân hàng thời điểm bấy giờ, bao gồm:

• Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam 2010;
• Luật các tổ chức tín dụng 2010;
• Nghị định 96/2008/NĐ-CP quy định chức năng, nhiệm vụ của Ngân hàng Nhà nước.

Theo các chuyên gia kinh tế, trong bối cảnh Chính phủ đang quyết liệt thực hiện mục tiêu khống chế tăng trưởng tín dụng dưới 20% và tổng phương tiện thanh toán khoảng 15-16% trong năm 2011, việc tăng dự trữ bắt buộc ngoại tệ là một công cụ gián tiếp nhưng hiệu quả. Động thái này không chỉ giúp thu hẹp thanh khoản ngoại tệ trong hệ thống ngân hàng mà còn trực tiếp làm giảm áp lực lên tỷ giá, từ đó góp phần kiềm chế đà tăng của chỉ số giá tiêu dùng (CPI).

"Điều 2. Quyết định này có hiệu lực thi hành kể từ kỳ duy trì dự trữ bắt buộc tháng 6 năm 2011 và thay thế Quyết định số 750/QĐ-NHNN ngày 09 tháng 4 năm 2011 của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước."

Quyết định này được kỳ vọng sẽ tạo ra sự đồng bộ với các chính sách thắt chặt tiền tệ khác, giúp thị trường ngoại hối ổn định hơn trong những tháng cuối năm 2011. Các tổ chức tín dụng cần chủ động cân đối nguồn vốn để đảm bảo tuân thủ đúng các tỷ lệ mới này ngay từ kỳ duy trì dự trữ tháng 6.