Công tác sơ tuyển sức khỏe nghĩa vụ quân sự là bước đầu tiên và vô cùng quan trọng trong quy trình tuyển chọn công dân nhập ngũ. (ảnh minh họa)

Mới đây, Bộ Quốc phòng đã ban hành Thông tư 106/2025/TT-BQP sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư 105/2023/TT-BQP. Những thay đổi này tập trung vào việc phân cấp mạnh mẽ hơn cho cấp cơ sở, đồng thời chuẩn hóa quy trình thực hiện nhằm nâng cao chất lượng nguồn tuyển quân ngay từ địa phương.

Bước ngoặt mới trong thẩm quyền và cơ quan chỉ đạo sơ tuyển

Một trong những điểm thay đổi đáng chú ý nhất tại Thông tư 106/2025/TT-BQP chính là việc điều chỉnh thẩm quyền chỉ đạo và giám sát công tác sơ tuyển. Cụ thể, từ ngày 30/9/2025, Trạm y tế cấp xã chính thức là cơ quan thực hiện sơ tuyển sức khỏe nghĩa vụ quân sự.

Thay vì chịu sự chỉ đạo trực tiếp từ Trung tâm y tế cấp huyện như trước đây, việc sơ tuyển hiện nay sẽ diễn ra dưới sự hướng dẫn về chuyên môn, nghiệp vụ của Sở Y tế hoặc các bệnh viện, trung tâm y tế trực thuộc Sở Y tế. Điều này cho thấy sự quan tâm sâu sát hơn từ cấp tỉnh đối với chất lượng khám tuyển tại cơ sở.

Đặc biệt, công tác giám sát cũng được chuyển giao cho Ban Chỉ huy quân sự cấp xã và Ban Chỉ huy phòng thủ khu vực. Sự thay đổi này giúp tăng cường tính chủ động và trách nhiệm của chính quyền địa phương trong việc quản lý nguồn thanh niên nhập ngũ.

Nội dung sơ tuyển sức khỏe: Giữ vững tiêu chuẩn, siết chặt quy trình

Mặc dù có sự thay đổi về thẩm quyền, nhưng nội dung sơ tuyển sức khỏe vẫn được giữ nguyên theo các tiêu chuẩn khắt khe đã quy định tại Thông tư 105/2023/TT-BQP. Các nội dung chính bao gồm:

• Khai thác kỹ tiền sử bệnh tật của bản thân công dân và gia đình để có cái nhìn tổng quan về thể trạng.
• Phát hiện sớm các trường hợp không đủ tiêu chuẩn về thể lực, hoặc có các dị tật, dị dạng rõ rệt.
• Xác định danh sách những bệnh thuộc diện miễn đăng ký nghĩa vụ quân sự theo quy định pháp luật.

Quy trình sơ tuyển mới: Từ lệnh gọi đến báo cáo kết quả

Quy trình sơ tuyển sức khỏe hiện nay được thực hiện bài bản qua các bước:

1. Lập danh sách và gọi sơ tuyển: Ban Chỉ huy quân sự cấp xã sẽ tham mưu cho Chủ tịch UBND xã ban hành lệnh gọi sơ tuyển dựa trên kế hoạch của Hội đồng nghĩa vụ quân sự cấp xã. Đây là điểm mới so với quy định cũ (vốn căn cứ vào kế hoạch cấp huyện).
2. Tổ chức thực hiện: Trạm y tế xã tiến hành khám sơ tuyển theo các nội dung chuyên môn.
3. Hoàn thiện hồ sơ: Thông tin sức khỏe của công dân phải được cập nhật đầy đủ vào mẫu phiếu quy định.
4. Báo cáo kết quả: Lập danh sách các trường hợp miễn đăng ký và tổng hợp kết quả chung để báo cáo Hội đồng nghĩa vụ quân sự cấp xã.

"Việc sơ tuyển sức khỏe nghĩa vụ quân sự nhằm phát hiện những trường hợp không đủ sức khỏe về thể lực, dị tật, dị dạng và những bệnh thuộc diện miễn đăng ký nghĩa vụ quân sự để loại ra trước khi khám sức khỏe nghĩa vụ quân sự."

Lời khuyên cho công dân trước kỳ sơ tuyển

Để quá trình sơ tuyển diễn ra thuận lợi, công dân cần lưu ý chuẩn bị đầy đủ các giấy tờ liên quan đến tiền sử bệnh tật (nếu có). Việc trung thực trong khai báo y tế không chỉ là nghĩa vụ mà còn giúp đảm bảo quyền lợi chính đáng của bản thân. Với những thay đổi từ ngày 30/9/2025, sự phối hợp chặt chẽ giữa công dân và chính quyền cấp xã sẽ là chìa khóa để hoàn thành tốt chỉ tiêu tuyển quân năm 2026.