Ngày 09/08/2010, Văn phòng Chính phủ đã chính thức công bố báo cáo số 5535/BC-VPCP sơ kết tình hình thực hiện cải cách thủ tục hành chính (TTHC). Đây là dấu mốc quan trọng đánh giá lại chặng đường triển khai Quyết định 30/QĐ-TTg năm 2007 của Thủ tướng Chính phủ (thường được gọi là Đề án 30).

Quy mô chưa từng có trong lịch sử cải cách hành chính

Đề án 30 không chỉ là một chương trình cắt giảm giấy tờ đơn thuần, mà là một cuộc tổng rà soát có quy mô khổng lồ, triển khai đồng bộ trên phạm vi toàn quốc tại cả 4 cấp chính quyền. Theo báo cáo, mạng lưới thực hiện bao gồm hơn 400 vụ, cục, đơn vị trực thuộc các Bộ, cơ quan ngang Bộ; 1.300 sở, ngành cấp tỉnh; khoảng 700 đơn vị cấp huyện và hơn 10.000 đơn vị cấp xã.

Mục tiêu cốt lõi của giai đoạn này là xây dựng một nền hành chính phục vụ, nơi mà người dân và doanh nghiệp không còn bị bủa vây bởi những "rừng" thủ tục chồng chéo. Việc công khai bộ cơ sở dữ liệu quốc gia về TTHC trên Internet với hơn 5.700 thủ tục, 9.000 văn bản quy định và 100.000 biểu mẫu thống kê đã tạo ra một sự minh bạch chưa từng có.

Con số 5.700 tỷ đồng và những giá trị vô hình

Kết quả nổi bật nhất được ghi nhận trong giai đoạn 2 của Đề án là việc đơn giản hóa thành công 258 TTHC ưu tiên. Việc này đã trực tiếp giúp tiết kiệm cho người dân và doanh nghiệp số tiền lên tới 5.700 tỷ đồng mỗi năm. Tuy nhiên, giá trị thực sự còn nằm ở tỷ lệ kiến nghị xử lý TTHC đạt tới 81%, trong đó:

• 453 TTHC được kiến nghị bãi bỏ hoặc hủy bỏ hoàn toàn do không còn phù hợp.
• 3.749 TTHC được kiến nghị sửa đổi, bổ sung để tinh gọn hơn.
• Hàng nghìn quy định chồng chéo giữa các bộ ngành đã được nhận diện và xử lý.

Xây dựng nền tảng pháp lý bền vững cho tương lai

Để duy trì và phát huy những thành quả đã đạt được, Chính phủ đã nhanh chóng thể chế hóa các quy định về kiểm soát thủ tục. Cụ thể, việc ban hành Nghị định 63/2010/NĐ-CP đã tạo ra hành lang pháp lý chặt chẽ, buộc các cơ quan ban hành văn bản phải đánh giá tác động của TTHC ngay từ khâu soạn thảo.

Bên cạnh đó, Nghị định 20/2008/NĐ-CP cũng đóng vai trò là kênh tương tác trực tiếp, cho phép cá nhân và tổ chức phản ánh những vướng mắc, phiền hà trong quá trình thực hiện các quy định hành chính. Đây chính là cơ chế giám sát cộng đồng hiệu quả nhất đối với bộ máy công quyền.

"Kiểm soát thủ tục hành chính là việc theo dõi, đánh giá việc thực hiện quy định về thủ tục hành chính nhằm bảo đảm tính khả thi của quy định về thủ tục hành chính, đáp ứng yêu cầu công khai, minh bạch trong quá trình tổ chức thực hiện thủ tục hành chính."
— Trích dẫn tinh thần Điều 3 Nghị định 63/2010/NĐ-CP

Tầm nhìn chiến lược giai đoạn 2011 – 2020

Báo cáo sơ kết lần này không chỉ nhìn lại quá khứ mà còn mở ra định hướng cho thập kỷ tới. Các đề xuất xây dựng Chương trình cải cách hành chính Nhà nước giai đoạn 2011 – 2020 đang được khẩn trương hoàn thiện, với trọng tâm là hiện đại hóa nền hành chính, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức.

Với những thành công bước đầu từ Đề án 30, Việt Nam đang tự tin tiến tới một nền quản trị quốc gia hiện đại, minh bạch và hiệu quả, tạo đà cho sự phát triển kinh tế - xã hội bền vững trong những năm tiếp theo.