Việc sắp xếp, tinh gọn bộ máy hành chính là một chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị. Tuy nhiên, bài toán về nhân sự và bố trí lãnh đạo sau khi hợp nhất luôn là vấn đề được dư luận đặc biệt quan tâm. Để giải quyết vấn đề này, Bộ Chính trị đã ban hành Kết luận 150-KL/TW năm 2025 hướng dẫn chi tiết về phương án nhân sự cấp ủy cấp tỉnh và cấp xã.

Nguyên tắc "nới" số lượng lãnh đạo trong giai đoạn chuyển tiếp

Một trong những điểm đáng chú ý nhất tại Kết luận 150-KL/TW năm 2025 chính là cơ chế linh hoạt về số lượng cán bộ lãnh đạo. Cụ thể, tại thời điểm hợp nhất hoặc sáp nhập, số lượng Phó Chủ tịch Hội đồng nhân dân (HĐND), Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân (UBND) và cấp phó của các cơ quan, đơn vị trực thuộc có thể cao hơn so với quy định thông thường.

Theo quy định tại khoản 4 mục 1 Kết luận 150-KL/TW năm 2025: "Tại thời điểm hợp nhất, sáp nhập, số lượng phó chủ tịch hội đồng nhân dân, phó chủ tịch uỷ ban nhân dân và cấp phó của các cơ quan, đơn vị trực thuộc có thể nhiều hơn so với quy định... tuy nhiên, sau 5 năm, số lượng và việc bố trí nhân sự sẽ thực hiện theo quy định."

Quy định này giúp các địa phương tránh được áp lực cắt giảm nhân sự đột ngột, đảm bảo sự kế thừa và ổn định trong công tác điều hành. Đặc biệt, đối với các đảng bộ cấp xã có vị trí quan trọng hoặc quy mô lớn, Bộ Chính trị cho phép bố trí nhân sự là cấp ủy viên cấp tỉnh, thậm chí là Ủy viên Ban Thường vụ tỉnh ủy làm Bí thư Đảng ủy.

Tiêu chuẩn cán bộ: Không vì cơ cấu mà hạ thấp tiêu chuẩn

Dù cho phép sự linh hoạt về số lượng, nhưng Kết luận 150-KL/TW năm 2025 nhấn mạnh việc giữ vững nguyên tắc về tiêu chuẩn cán bộ. Các chức danh lãnh đạo, quản lý phải đáp ứng đầy đủ khung tiêu chuẩn tại Quy định 89-QĐ/TW năm 2017 và các quy định liên quan về phân cấp quản lý cán bộ tại Quy định 80/QĐ-TW năm 2022.

Bộ Chính trị yêu cầu đặc biệt coi trọng phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống và năng lực thực tiễn. Những cán bộ có tư duy đổi mới, dám nghĩ, dám làm và có sản phẩm công tác cụ thể sẽ được ưu tiên bố trí. Ngược lại, tuyệt đối không xem xét bố trí giữ chức vụ cao hơn đối với những cán bộ đã bị kỷ luật trong nhiệm kỳ 2020 - 2025 hoặc đang trong quá trình thanh tra, kiểm tra.

Quy trình xây dựng phương án nhân sự 3 bước chặt chẽ

Để đảm bảo tính dân chủ và khách quan, quy trình xây dựng phương án nhân sự cấp ủy cấp tỉnh sau sáp nhập được thực hiện qua 3 bước:

• Bước 1: Xây dựng và thông qua phương án nhân sự dưới sự chủ trì của lãnh đạo Trung ương được phân công.
• Bước 2: Báo cáo Ban Tổ chức Trung ương xem xét, cho ý kiến hoàn thiện.
• Bước 3: Tiếp thu ý kiến, hoàn thiện hồ sơ trình Bộ Chính trị, Ban Bí thư xem xét quyết định chỉ định nhân sự.

Việc thực hiện nghiêm túc Kết luận 150-KL/TW năm 2025 không chỉ giúp kiện toàn bộ máy lãnh đạo mà còn ngăn chặn kịp thời các biểu hiện cục bộ địa phương, "lợi ích nhóm" trong công tác cán bộ, tạo sự đồng thuận cao trong nhân dân và đội ngũ đảng viên tại các địa phương mới thành lập.