Nghị định 226/2025/NĐ-CP vừa được ban hành đã tạo nên một bước ngoặt quan trọng trong công tác quản lý đất đai tại Việt Nam. Điểm nhấn đáng chú ý nhất chính là việc điều chỉnh, bổ sung thẩm quyền phê duyệt phương án đấu giá quyền sử dụng đất cho cấp cơ sở, nhằm tối ưu hóa quy trình và tăng cường tính chủ động cho địa phương.

Phân cấp mạnh mẽ: Chủ tịch UBND cấp xã chính thức có quyền phê duyệt

Trước đây, thẩm quyền phê duyệt phương án đấu giá đất thường tập trung ở cấp huyện hoặc cấp tỉnh. Tuy nhiên, để cụ thể hóa tinh thần của Luật Đất đai 2024 về việc đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, Chính phủ đã ban hành Nghị định 226/2025/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của các nghị định quy định chi tiết thi hành Luật Đất đai.

Theo quy định tại khoản 4 Điều 55 Nghị định 102/2024/NĐ-CP (đã được sửa đổi, bổ sung), thẩm quyền phê duyệt phương án đấu giá quyền sử dụng đất được quy định như sau:

"Trường hợp đấu giá quyền sử dụng đất thuộc thẩm quyền giao đất, cho thuê đất của Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã thì cơ quan có chức năng quản lý đất đai cấp xã kiểm tra, hoàn thiện hồ sơ trình Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã phê duyệt phương án đấu giá quyền sử dụng đất."

Sự thay đổi này đồng nghĩa với việc bỏ thẩm quyền của UBND cấp huyện trong các trường hợp đấu giá đất thuộc thẩm quyền giao đất, cho thuê đất của cấp xã. Điều này giúp giảm bớt các thủ tục trung gian, rút ngắn thời gian thực hiện và nâng cao hiệu quả khai thác nguồn lực đất đai tại địa phương.

Quy trình thực hiện và trách nhiệm của các bên liên quan

Việc thực hiện phê duyệt phương án đấu giá đất tại cấp xã từ ngày 15/8/2025 sẽ được triển khai theo quy trình chặt chẽ:

• Cơ quan quản lý đất đai cấp xã: Chịu trách nhiệm kiểm tra tính pháp lý, hoàn thiện hồ sơ đấu giá theo đúng quy định.
• Chủ tịch UBND cấp xã: Trực tiếp xem xét và ban hành quyết định phê duyệt phương án đấu giá dựa trên hồ sơ đã được hoàn thiện.

Đối với các trường hợp đấu giá quyền sử dụng đất thuộc thẩm quyền giao đất, cho thuê đất của Chủ tịch UBND cấp tỉnh, quy trình vẫn giữ nguyên: Cơ quan quản lý đất đai cấp tỉnh hoàn thiện hồ sơ trình Chủ tịch UBND cấp tỉnh phê duyệt.

Tác động và kỳ vọng từ quy định mới

Việc trao quyền cho Chủ tịch UBND cấp xã được kỳ vọng sẽ giải quyết dứt điểm tình trạng tồn đọng hồ sơ đấu giá đối với các khu đất nhỏ lẻ, đất xen kẹt do cấp xã quản lý. Đồng thời, quy định này cũng đặt ra yêu cầu cao hơn về năng lực chuyên môn và tính minh bạch của cán bộ địa chính cấp cơ sở.

Với sự đồng bộ trong hệ thống văn bản pháp luật từ Luật Đất đai 2024 đến các Nghị định hướng dẫn như Nghị định 102/2024/NĐ-CP và Nghị định 226/2025/NĐ-CP, thị trường quyền sử dụng đất hứa hẹn sẽ trở nên sôi động và minh bạch hơn trong thời gian tới.