Trong thực tế đời sống, không hiếm gặp những trường hợp mâu thuẫn giữa các hộ gia đình dẫn đến việc một bên cố tình xây tường, dựng hàng rào hoặc đổ vật liệu xây dựng nhằm cản trở lối đi hoặc việc sử dụng đất của hàng xóm. Những hành vi này không chỉ làm rạn nứt tình làng nghĩa xóm mà còn đối diện với những chế tài xử phạt hành chính nghiêm khắc theo quy định mới nhất.

Mức phạt đối với hành vi cản trở, gây khó khăn cho việc sử dụng đất của người khác

Theo quy định tại Điều 15 Nghị định 123/2024/NĐ-CP, các hành vi gây khó khăn cho người sử dụng đất hợp pháp sẽ bị xử lý như sau:

Điều 15. Cản trở, gây khó khăn cho việc sử dụng đất của người khác

1. Phạt tiền từ 1.000.000 đồng đến 3.000.000 đồng đối với hành vi đưa vật liệu xây dựng hoặc các vật khác lên thửa đất thuộc quyền sử dụng của người khác hoặc thửa đất thuộc quyền sử dụng của mình mà cản trở, gây khó khăn cho việc sử dụng đất của người khác.

2. Phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng đối với hành vi đào bới, xây tường, làm hàng rào trên đất thuộc quyền sử dụng của mình hoặc của người khác mà cản trở, gây khó khăn cho việc sử dụng đất của người khác.

3. Biện pháp khắc phục hậu quả: Buộc khôi phục lại tình trạng ban đầu của đất trước khi vi phạm.

Như vậy, ngay cả khi bạn thực hiện việc xây dựng trên phần đất thuộc quyền sử dụng của mình nhưng hành vi đó lại trực tiếp cản trở, gây khó khăn cho việc sử dụng đất của người khác (ví dụ: chắn lối đi chung, làm bít lối thoát nước...), bạn vẫn có thể bị xử phạt và buộc phải tháo dỡ công trình vi phạm.

Xử phạt hành vi hủy hoại đất: Khi nào bị phạt đến 200 triệu đồng?

Bên cạnh việc cản trở sử dụng đất, hành vi hủy hoại đất cũng được pháp luật đặc biệt quan tâm. Theo Điều 14 Nghị định 123/2024/NĐ-CP, các hành vi làm suy giảm chất lượng đất hoặc biến dạng địa hình sẽ bị phạt nặng tùy theo diện tích vi phạm:

• Làm suy giảm chất lượng đất: Phạt từ 2 triệu đến 100 triệu đồng đối với các hành vi làm mất độ dày tầng đất canh tác, thay đổi lớp mặt đất nông nghiệp bằng chất thải, vật liệu lạ...
• Làm biến dạng địa hình: Phạt từ 5 triệu đến 200 triệu đồng đối với các hành vi hạ thấp bề mặt đất, san lấp đất có mặt nước chuyên dùng trái phép mà làm giảm khả năng sử dụng đất.

Đáng chú ý, tại khoản 4 Điều 14 quy định: Nếu hành vi vi phạm không có tính khả thi để khôi phục lại tình trạng ban đầu, mức phạt tiền sẽ tăng gấp 02 lần mức phạt thông thường, nhưng không quá 500 triệu đồng đối với cá nhân và 1 tỷ đồng đối với tổ chức.

Lời khuyên pháp lý

Để tránh những rắc rối pháp lý và mâu thuẫn không đáng có, người sử dụng đất cần lưu ý:

1. Trước khi xây dựng tường rào hoặc đổ vật liệu, hãy đảm bảo không xâm phạm đến quyền lợi hợp pháp của các chủ sử dụng đất liền kề.
2. Nếu có tranh chấp về lối đi hoặc ranh giới, nên ưu tiên hòa giải tại cơ sở hoặc đề nghị cơ quan chức năng can thiệp thay vì tự ý thực hiện các hành vi ngăn cản.
3. Mọi hành vi cải tạo đất nông nghiệp cần tuân thủ đúng quy hoạch và mục đích sử dụng đất đã được cơ quan nhà nước phê duyệt.