Giai đoạn chuyển giao: Từ 01/7 đến 14/8/2026, thiếu ghế an toàn cho trẻ em trên ô tô bị phạt thế nào?

Kể từ ngày 01/7/2026, các quy định mới về an toàn giao thông đường bộ liên quan đến trẻ em chính thức có hiệu lực, mang theo nhiều điểm đáng chú ý mà các bậc phụ huynh cần nắm rõ. Theo khoản 3 Điều 7 Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 Luật có liên quan đến an ninh, trật tự năm 2025, đã sửa đổi khoản 3 Điều 10 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024, người lái xe ô tô khi chở trẻ em dưới 10 tuổi và có chiều cao dưới 1,35 mét phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định sau:

• Không được cho trẻ em ngồi cùng hàng ghế với người lái, trừ trường hợp xe ô tô chỉ có một hàng ghế.
• Phải sử dụng và hướng dẫn sử dụng thiết bị an toàn phù hợp cho trẻ em, trừ xe ô tô kinh doanh vận tải hành khách.

Quy định này nhằm đảm bảo an toàn tối đa cho trẻ em khi tham gia giao thông, giảm thiểu rủi ro chấn thương trong trường hợp xảy ra va chạm. Trước đó, Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024 dự kiến có hiệu lực từ ngày 01/01/2026, nhưng đã được điều chỉnh thời điểm áp dụng sang ngày 01/7/2026 bởi Luật sửa đổi năm 2025.

Mức phạt cụ thể trong giai đoạn đầu

Về chế tài xử phạt, Nghị định 168/2024/NĐ-CP, cụ thể tại điểm m khoản 3 Điều 6, đã quy định mức phạt tiền từ 800.000 đồng đến 01 triệu đồng đối với người điều khiển xe ô tô thực hiện một trong các hành vi sau:

• Chở trẻ em dưới 10 tuổi và có chiều cao dưới 1,35 mét ngồi cùng hàng ghế với người lái xe (trừ xe ô tô chỉ có một hàng ghế).
• Không sử dụng thiết bị an toàn phù hợp cho trẻ em theo quy định.

Điều này có nghĩa là, trong giai đoạn từ ngày 01/7/2026 đến hết ngày 14/8/2026, nếu vi phạm bất kỳ hành vi nào trong hai hành vi trên, người lái xe sẽ phải đối mặt với mức phạt đáng kể. Đây là một thông tin quan trọng được Cục Cảnh sát giao thông (Cục CSGT) chính thức giải đáp vào ngày 30/6/2026, khẳng định rằng dù Nghị định 238/2026/NĐ-CP đã được ban hành nhưng chưa có hiệu lực, do đó Nghị định 168/2024/NĐ-CP vẫn là căn cứ pháp lý để xử phạt.

Bước ngoặt từ 15/8/2026: Mức phạt thay đổi ra sao?

Tuy nhiên, bức tranh pháp lý sẽ có sự thay đổi đáng kể kể từ ngày 15/8/2026. Vào ngày 26/6/2026, Chính phủ đã ban hành Nghị định 238/2026/NĐ-CP, sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 168/2024/NĐ-CP. Nghị định này sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 15/8/2026, mang đến sự phân tách rõ ràng hơn trong việc xử phạt các hành vi vi phạm.

Theo khoản 1 Điều 2 Nghị định 238/2026/NĐ-CP (sửa đổi, bổ sung khoản 1a Điều 6 Nghị định 168/2024/NĐ-CP), kể từ ngày 15/8/2026, hành vi của người điều khiển xe ô tô chở trẻ em dưới 10 tuổi và có chiều cao dưới 1,35 mét mà không sử dụng thiết bị an toàn phù hợp cho trẻ em (trừ xe ô tô kinh doanh vận tải hành khách) sẽ chỉ bị phạt cảnh cáo. Đây là một sự thay đổi đáng kể so với quy định trước đó, cho thấy sự linh hoạt hơn trong việc áp dụng chế tài đối với hành vi này.

Tuy nhiên, đối với hành vi chở trẻ em dưới 10 tuổi và có chiều cao dưới 1,35 mét ngồi cùng hàng ghế với người lái xe (trừ xe ô tô chỉ có một hàng ghế), khoản 2 Điều 2 Nghị định 238/2026/NĐ-CP (sửa đổi điểm m khoản 3 Điều 6 Nghị định 168/2024/NĐ-CP) vẫn giữ nguyên mức phạt tiền từ 800.000 đồng đến 01 triệu đồng. Điều này cho thấy pháp luật vẫn đặc biệt nghiêm khắc với hành vi để trẻ em ngồi ở vị trí tiềm ẩn nhiều rủi ro nhất.

Sự phân tách rõ ràng này trong Nghị định 238/2026/NĐ-CP là một điểm mới quan trọng, giúp người dân dễ dàng hơn trong việc nhận diện và tuân thủ các quy định. Đồng thời, nó cũng phản ánh sự điều chỉnh của pháp luật để phù hợp hơn với thực tiễn, tập trung vào việc giáo dục và nâng cao ý thức an toàn cho trẻ em, thay vì chỉ đơn thuần là xử phạt hành chính.

Lời khuyên từ chuyên gia: Đảm bảo an toàn cho trẻ em là ưu tiên hàng đầu

Dù có sự thay đổi về mức phạt, nguyên tắc cốt lõi vẫn là đảm bảo an toàn tối đa cho trẻ em khi tham gia giao thông. Việc sử dụng ghế an toàn phù hợp không chỉ là tuân thủ pháp luật mà còn là trách nhiệm của mỗi bậc phụ huynh. Các chuyên gia giao thông khuyến nghị:

• Luôn sử dụng ghế an toàn đúng chuẩn: Đảm bảo ghế phù hợp với độ tuổi, cân nặng và chiều cao của trẻ.
• Lắp đặt ghế đúng cách: Tham khảo hướng dẫn sử dụng hoặc nhờ sự hỗ trợ từ các chuyên gia để đảm bảo ghế được cố định chắc chắn.
• Kiểm tra dây an toàn: Dây an toàn phải được thắt chặt vừa đủ, không quá lỏng cũng không quá chật, để giữ trẻ an toàn trong mọi tình huống.
• Giáo dục trẻ về an toàn giao thông: Dạy trẻ về tầm quan trọng của việc ngồi đúng vị trí và thắt dây an toàn.

Việc nắm rõ và tuân thủ các quy định pháp luật, đặc biệt là trong giai đoạn chuyển giao này, sẽ giúp các tài xế tránh được những rắc rối không đáng có và quan trọng hơn là bảo vệ an toàn cho thế hệ tương lai. Hãy luôn đặt sự an toàn của trẻ em lên hàng đầu trong mọi hành trình.