Chiến thắng kịch tính của Đội tuyển bóng đá quốc gia Việt Nam trước đối thủ đầy duyên nợ Thái Lan vào tháng 11/2019 không chỉ mang lại niềm tự hào dân tộc mà còn kéo theo một "cơn mưa" tiền thưởng từ các tổ chức, doanh nghiệp và cá nhân hảo tâm. Tuy nhiên, bên cạnh niềm vui chiến thắng, một vấn đề pháp lý thực tế nảy sinh: Các cầu thủ và Ban huấn luyện sẽ nhận được trọn vẹn 100% số tiền đó hay phải trích lại một phần để thực hiện nghĩa vụ thuế với Nhà nước?

Các cầu thủ Đội tuyển Việt Nam ăn mừng chiến thắng đầy cảm xúc (ảnh minh họa)

Căn cứ pháp lý về thu nhập từ quà tặng và tiền thưởng

Để trả lời câu hỏi này, chúng ta cần đối chiếu với các quy định tại Luật Thuế thu nhập cá nhân 2007 và văn bản hướng dẫn chi tiết là Thông tư 111/2013/TT-BTC.

Theo quy định tại khoản 10 Điều 3 Luật Thuế thu nhập cá nhân 2007, thu nhập từ nhận quà tặng chỉ phải chịu thuế nếu thuộc các loại tài sản sau:

"10. Thu nhập từ nhận quà tặng là chứng khoán, phần vốn trong các tổ chức kinh tế, cơ sở kinh doanh, bất động sản và tài sản khác phải đăng ký sở hữu hoặc đăng ký sử dụng."

Quy định này được làm rõ hơn tại khoản 10 Điều 3 Thông tư 111/2013/TT-BTC, bao gồm:

• Chứng khoán: Cổ phiếu, trái phiếu, tín phiếu...
• Phần vốn góp: Trong các công ty, tổ chức kinh tế.
• Bất động sản: Quyền sử dụng đất, nhà ở (trừ trường hợp tặng cho giữa người thân trong gia đình).
• Tài sản phải đăng ký: Ô tô, xe máy, tàu thuyền, máy bay...

Tại sao thưởng tiền mặt lại không phải nộp thuế quà tặng?

Một điểm thú vị trong hệ thống pháp luật thuế Việt Nam là tiền mặt không nằm trong danh mục các loại quà tặng chịu thuế thu nhập cá nhân. Điều này xuất phát từ nguyên tắc quản lý: Chỉ những tài sản có sự kiểm soát thông qua việc đăng ký quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng với cơ quan Nhà nước mới có căn cứ xác thực để tính và thu thuế quà tặng.

Do đó, khi các doanh nghiệp trao tặng những tấm séc trị giá hàng tỷ đồng cho Đội tuyển Việt Nam sau trận thắng Thái Lan, về mặt pháp lý, đây được coi là quà tặng bằng tiền mặt và các cầu thủ không phải nộp thuế thu nhập cá nhân đối với khoản này dưới danh nghĩa thuế quà tặng.

Trường hợp thưởng bằng hiện vật: Câu chuyện hoàn toàn khác

Ngược lại với tiền mặt, nếu một doanh nghiệp quyết định tặng cho cầu thủ xuất sắc nhất trận đấu một chiếc ô tô hạng sang để vinh danh, nghĩa vụ thuế sẽ phát sinh ngay lập tức. Bởi lẽ, ô tô là tài sản bắt buộc phải đăng ký quyền sở hữu.

Quà tặng là ô tô hạng sang thuộc diện phải nộp thuế thu nhập cá nhân (ảnh minh họa)

Căn cứ theo khoản 4 Điều 16 Thông tư 111/2013/TT-BTC, mức thuế được xác định như sau:

Thuế TNCN phải nộp = (Giá trị tài sản - 10 triệu đồng) x 10%

Ví dụ: Nếu cầu thủ được tặng một chiếc xe trị giá 1,2 tỷ đồng, số thuế phải nộp sẽ là: (1.200.000.000 - 10.000.000) x 10% = 119.000.000 đồng. Đây là một con số không hề nhỏ mà người nhận cần lưu ý khi làm thủ tục đăng ký xe.

Góc nhìn chuyên gia: Sự công bằng và khuyến khích thể thao

Việc không thu thuế đối với quà tặng tiền mặt cho các vận động viên lập thành tích cao được xem là một chính sách nhân văn, nhằm khuyến khích tinh thần cống hiến của các cầu thủ. Trong bối cảnh năm 2019, khi bóng đá Việt Nam đang trên đà thăng hoa, những quy định này đã tạo điều kiện tối đa để các "ngôi sao" sân cỏ nhận được trọn vẹn thành quả từ sự nỗ lực của mình.

Tóm lại:

• Các cầu thủ nhận thưởng bằng tiền mặt: Nhận đủ 100%, không nộp thuế quà tặng.
• Các cầu thủ nhận thưởng bằng ô tô, xe máy, nhà đất: Phải nộp thuế 10% cho phần giá trị vượt quá 10 triệu đồng.

Hy vọng những thông tin trên đã giải tỏa được thắc mắc của người hâm mộ về quyền lợi của các chiến binh sao vàng sau những trận cầu rực lửa.

Hệ thống Pháp luật Việt Nam