Chính phủ vừa ban hành Nghị định 153/2024/NĐ-CP quy định về phí bảo vệ môi trường đối với khí thải. Đây là một bước đi quan trọng trong việc cụ thể hóa các chính sách kinh tế nhằm giảm thiểu ô nhiễm không khí, buộc các cơ sở phát thải lớn phải có trách nhiệm tài chính đối với môi trường.

Đối tượng chịu phí và phạm vi điều chỉnh

Theo quy định tại Điều 3 Nghị định 153/2024/NĐ-CP, đối tượng chịu phí bảo vệ môi trường là bụi và khí thải công nghiệp xả ra môi trường từ các dự án, cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ. Điều kiện tiên quyết là các cơ sở này phải thuộc đối tượng phải có giấy phép môi trường, trong đó có nội dung cấp phép về xả khí thải.

"Đối tượng chịu phí bảo vệ môi trường đối với khí thải theo quy định tại Nghị định này là bụi, khí thải công nghiệp xả ra môi trường phải được xử lý của các dự án, cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ thuộc đối tượng phải có giấy phép môi trường trong đó có nội dung cấp phép về xả khí thải (gọi chung là cơ sở xả khí thải)."

Danh sách các cơ sở xả khí thải phải nộp phí

Nghị định đã liệt kê cụ thể các loại hình cơ sở sản xuất có nguy cơ gây ô nhiễm cao phải thực hiện nghĩa vụ nộp phí, bao gồm:

• Cơ sở sản xuất gang, thép, luyện kim (trừ các công đoạn gia công thứ cấp như cán, kéo, đúc từ phôi).
• Cơ sở sản xuất hóa chất vô cơ cơ bản, phân bón vô cơ và các hợp chất ni tơ.
• Các cơ sở lọc, hóa dầu và sản xuất than cốc, khí than.
• Nhà máy nhiệt điện và cơ sở sản xuất xi măng.
• Cơ sở tái chế, xử lý chất thải (sinh hoạt, công nghiệp, nguy hại).
• Các cơ sở sản xuất, kinh doanh khác có phát sinh bụi và khí thải công nghiệp theo quy định.

Thời điểm có hiệu lực và trách nhiệm thực hiện

Người nộp phí chính là các chủ cơ sở xả khí thải nêu trên. Việc kê khai, thẩm định và nộp phí sẽ được thực hiện theo các quy trình nghiêm ngặt nhằm đảm bảo nguồn thu được quản lý và sử dụng đúng mục đích bảo vệ môi trường. Nghị định 153/2024/NĐ-CP sẽ chính thức có hiệu lực thi hành từ ngày 05/01/2025.

Việc áp dụng phí khí thải không chỉ tạo nguồn thu cho ngân sách để tái đầu tư vào các dự án cải thiện chất lượng không khí mà còn là động lực để các doanh nghiệp đổi mới công nghệ, chuyển đổi sang các mô hình sản xuất xanh và sạch hơn.