Tại phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 10 năm 2014, một trong những vấn đề 'nóng' nhất được đưa ra thảo luận chính là lộ trình xử lý nợ xấu của hệ thống ngân hàng. Theo đó, Chính phủ đã chính thức ban hành Nghị quyết 79/NQ-CP ngày 03/11/2014, vạch ra một lộ trình đầy tham vọng nhưng cũng đầy thách thức: đưa tỷ lệ nợ xấu về mức an toàn dưới 3% trước khi kết thúc năm 2015.

Mục tiêu 3% và 'bàn tay sắt' của Ngân hàng Nhà nước

Mục tiêu đưa nợ xấu xuống dưới 3% không chỉ là một con số thống kê, mà là thước đo cho sự ổn định của nền kinh tế vĩ mô. Để đạt được điều này, Chính phủ yêu cầu Ngân hàng Nhà nước Việt Nam chủ trì, phối hợp với các bộ ngành liên quan thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp. Trọng tâm là việc triển khai quyết liệt Thông tư 09/2014/TT-NHNN (sửa đổi Thông tư 02/2013/TT-NHNN) về phân loại tài sản có và trích lập dự phòng rủi ro.

Việc áp dụng các tiêu chuẩn phân loại nợ khắt khe hơn theo chuẩn mực quốc tế buộc các tổ chức tín dụng phải nhìn thẳng vào sự thật về chất lượng tín dụng của mình. Chính phủ khẳng định sẽ kiên quyết thực hiện tái cơ cấu các tổ chức tín dụng yếu kém, không để tình trạng nợ xấu kéo dài gây nghẽn mạch dòng vốn của nền kinh tế.

Thúc đẩy thị trường mua bán nợ và vai trò của VAMC

Một trong những điểm mới đáng chú ý tại Nghị quyết 79/NQ-CP là việc khuyến khích các nhà đầu tư trong và ngoài nước tham gia vào thị trường mua bán nợ. Đây là bước đi nhằm đa dạng hóa nguồn lực xử lý nợ xấu, thay vì chỉ dựa vào nguồn lực hạn hẹp của hệ thống ngân hàng.

Công ty Quản lý tài sản của các tổ chức tín dụng Việt Nam (VAMC), được thành lập theo Nghị định 53/2013/NĐ-CP, tiếp tục đóng vai trò là 'trạm trung chuyển' quan trọng. Chính phủ yêu cầu tăng cường năng lực cho VAMC để đơn vị này có thể mua bán, xử lý nợ một cách thực chất hơn, thay vì chỉ là nơi 'tạm trú' của các khoản nợ xấu trên bảng cân đối kế toán của các ngân hàng.

Kiểm soát nợ công và đảm bảo an toàn tài chính quốc gia

Bên cạnh nợ xấu ngân hàng, vấn đề nợ công cũng được Chính phủ đặc biệt quan tâm. Nhiệm vụ đặt ra là phải khẩn trương cơ cấu lại nợ công theo hướng tăng tỷ trọng vay dài hạn với lãi suất thấp. Mục tiêu xa hơn là kiểm soát giảm dần các chỉ tiêu nợ công trong giai đoạn 2016 - 2020, đảm bảo an toàn tài chính quốc gia trong bối cảnh kinh tế thế giới còn nhiều biến động.

Đồng thời, Chính phủ cũng yêu cầu các cơ quan thuế tăng cường thanh tra, phát hiện và xử lý kịp thời các hành vi gian lận, trốn thuế, đặc biệt là vấn đề chuyển giá đang gây thất thu lớn cho ngân sách nhà nước.

Chính sách thuế đất phi nông nghiệp tại Quảng Ngãi

Một nội dung đáng chú ý khác tại phiên họp là việc tháo gỡ khó khăn cho người dân tại huyện Sơn Tịnh, tỉnh Quảng Ngãi khi sáp nhập vào Thành phố Quảng Ngãi. Chính phủ đồng ý giảm 50% thuế sử dụng đất phi nông nghiệp phải nộp năm 2014 đối với đất ở trong hạn mức của hộ gia đình, cá nhân tại khu vực này.

Từ năm 2015 trở đi, việc nộp thuế sẽ thực hiện theo quy định chung tại Nghị định 53/2011/NĐ-CP ngày 01/07/2011. Đây là chính sách mang tính nhân văn, giúp ổn định đời sống người dân trong quá trình đô thị hóa và điều chỉnh địa giới hành chính.

Trích dẫn Nghị quyết 79/NQ-CP: "Phấn đấu đến cuối năm 2015, đưa tỷ lệ nợ xấu xuống còn khoảng 3%; tăng cường thanh tra, giám sát về nợ xấu, chất lượng tín dụng; kiên quyết thực hiện tái cơ cấu các tổ chức tín dụng yếu kém."

Với những chỉ đạo quyết liệt từ Chính phủ, năm 2015 được kỳ vọng sẽ là năm bản lề để hệ thống ngân hàng Việt Nam thực sự 'sạch' nợ xấu, tạo đà cho sự tăng trưởng bền vững của nền kinh tế trong giai đoạn tiếp theo.