Nhằm đảm bảo tính thống nhất và hiệu quả trong việc thực thi các quy định mới, ngày 19/8/2019, Thủ tướng Chính phủ đã ký ban hành Quyết định 1041/QĐ-TTg phê duyệt Kế hoạch triển khai thi hành Luật Thi hành án hình sự 2019. Đây được xem là bước chuẩn bị quan trọng trước khi đạo luật này chính thức có hiệu lực vào đầu năm tới.

Hoàn thiện khung pháp lý về thi hành án hình sự là nhiệm vụ trọng tâm trong năm 2019 (ảnh minh họa)

Lộ trình xây dựng "đồ sộ" các văn bản hướng dẫn

Theo kế hoạch đã được phê duyệt, Bộ Công an sẽ đóng vai trò chủ trì, phối hợp chặt chẽ với các Bộ, ngành liên quan để xây dựng một hệ thống văn bản hướng dẫn chi tiết bao gồm: 07 Nghị định của Chính phủ, 06 Thông tư liên tịch, cùng với 08 Thông tư của Bộ trưởng Bộ Công an và Bộ trưởng Bộ Quốc phòng.

Việc ban hành đồng bộ các văn bản này không chỉ nhằm cụ thể hóa các điều khoản của Luật Thi hành án hình sự 2019 mà còn giải quyết những vướng mắc phát sinh trong thực tiễn thi hành án thời gian qua.

Tháng 10/2019: Tập trung vào các thủ tục nhân đạo và giảm án

Trong tháng 10/2019, hàng loạt Thông tư liên tịch quan trọng sẽ được hoàn thiện để trình ban hành, tập trung vào các nhóm vấn đề mang tính nhân đạo và cải cách tư pháp:

• Thi hành án tử hình: Thông tư liên tịch hướng dẫn tổ chức thi hành án tử hình bằng hình thức tiêm thuốc độc.
• Tha tù trước thời hạn: Quy định về trình tự, thủ tục rút ngắn thời gian thử thách đối với người được tha tù trước thời hạn có điều kiện hoặc người được hưởng án treo.
• Hoãn, miễn chấp hành án: Hướng dẫn thực hiện trình tự, thủ tục hoãn, miễn chấp hành hình phạt tù hoặc tạm đình chỉ chấp hành án.
• Chế độ đối với người bị trục xuất: Xây dựng Nghị định quy định chi tiết Điều 121 về chế độ ăn, ở, sinh hoạt và y tế đối với người chấp hành án phạt trục xuất.

Các cơ quan chức năng đang khẩn trương hoàn thiện dự thảo các văn bản hướng dẫn thi hành luật (ảnh minh họa)

Tháng 11/2019: Trình Chính phủ quy trình tiêm thuốc độc mới

Một trong những nội dung được dư luận đặc biệt quan tâm chính là việc xây dựng Nghị định về quy trình thực hiện việc tiêm thuốc độc, quy định chi tiết tại Điều 82. Nghị định này được kỳ vọng sẽ chuẩn hóa các bước thực hiện, đảm bảo tính pháp lý và nhân văn trong công tác thi hành án tử hình.

Bên cạnh đó, công tác tái hòa nhập cộng đồng cũng là một điểm sáng trong kế hoạch lần này. Nghị định về tái hòa nhập cộng đồng đối với người bị kết án phạt tù (quy định chi tiết Điều 45) cũng sẽ được trình vào tháng 11/2019. Đây là cơ sở pháp lý quan trọng để giúp những người lầm lỗi sớm ổn định cuộc sống, giảm tỷ lệ tái phạm tội.

Điều 82. Thi hành án tử hình bằng hình thức tiêm thuốc độc
1. Thi hành án tử hình được thực hiện bằng hình thức tiêm thuốc độc. Quy trình thực hiện việc tiêm thuốc độc do Chính phủ quy định.
2. Thuốc dùng để thi hành án tử hình do Chính phủ quy định.

Việc triển khai quyết liệt kế hoạch xây dựng văn bản pháp luật trong những tháng cuối năm 2019 cho thấy quyết tâm của Chính phủ trong việc đưa Luật Thi hành án hình sự 2019 vào cuộc sống một cách thực chất và hiệu quả nhất.