Chỉ còn một thời gian ngắn nữa là đến hạn chót nộp hồ sơ quyết toán thuế thu nhập cá nhân (TNCN) cho kỳ tính thuế năm 2017. Theo quy định của pháp luật hiện hành, ngày 31/03/2018 là thời hạn cuối cùng để các cá nhân và tổ chức hoàn tất nghĩa vụ này. Việc nắm vững các quy định về đối tượng, hồ sơ, địa điểm nộp cũng như các chế tài xử phạt do chậm trễ là vô cùng quan trọng để bảo vệ quyền lợi chính đáng của người nộp thuế và tránh những rủi ro pháp lý không đáng có.

1. Những ai bắt buộc phải thực hiện quyết toán thuế TNCN năm 2017?

Căn cứ theo quy định tại Điều 12 Thông tư 151/2014/TT-BTC (sửa đổi, bổ sung Thông tư 111/2013/TT-BTC), cá nhân cư trú có thu nhập từ tiền lương, tiền công hoặc từ kinh doanh có trách nhiệm khai quyết toán thuế nếu thuộc một trong các trường hợp sau:

• Có số thuế phải nộp thêm sau khi đã khấu trừ hoặc tạm nộp trong năm.
• Có số thuế nộp thừa và có yêu cầu hoàn thuế hoặc bù trừ vào kỳ khai thuế tiếp theo.

Đối với các cá nhân có thu nhập từ tiền lương, tiền công ký hợp đồng lao động từ 03 tháng trở lên tại một đơn vị và thực tế đang làm việc tại đó vào thời điểm quyết toán thì có thể ủy quyền cho đơn vị đó thực hiện quyết toán thay. Tuy nhiên, nếu cá nhân có thu nhập vãng lai chưa khấu trừ thuế hoặc khấu trừ chưa đủ thì bắt buộc phải tự trực tiếp quyết toán với cơ quan thuế.

2. Các trường hợp được miễn quyết toán thuế TNCN

Nhằm giảm bớt thủ tục hành chính và tạo điều kiện thuận lợi cho người nộp thuế, pháp luật quy định rõ các trường hợp không cần phải thực hiện khai quyết toán thuế TNCN. Cụ thể, theo quy định tại Thông tư 151/2014/TT-BTC, các đối tượng sau được miễn nghĩa vụ này:

• Cá nhân có số thuế phải nộp nhỏ hơn số thuế đã tạm nộp nhưng không có nhu cầu hoàn thuế hay bù trừ kỳ sau.
• Cá nhân, hộ kinh doanh nộp thuế theo phương pháp khoán.
• Cá nhân chỉ có thu nhập từ cho thuê nhà, quyền sử dụng đất đã nộp thuế theo kê khai tại nơi có bất động sản.
• Cá nhân có thu nhập vãng lai bình quân tháng trong năm không quá 10 triệu đồng đã được khấu trừ 10% tại nguồn và không có yêu cầu quyết toán đối với phần thu nhập này.

3. Hồ sơ quyết toán thuế TNCN năm 2017 cần những gì?

Để quá trình quyết toán diễn ra thuận lợi và nhanh chóng, người nộp thuế cần chuẩn bị đầy đủ các loại giấy tờ theo quy định tại Thông tư 92/2015/TT-BTC. Hồ sơ bao gồm:

• Tờ khai quyết toán thuế: Mẫu số 02/QT-TNCN ban hành kèm theo Thông tư 92/2015/TT-BTC.
• Phụ lục giảm trừ gia cảnh: Mẫu số 02-1/BK-QTT-TNCN (nếu có đăng ký người phụ thuộc).
• Chứng từ khấu trừ thuế: Bản chụp các chứng từ chứng minh số thuế đã khấu trừ hoặc đã tạm nộp trong năm (cá nhân phải cam kết chịu trách nhiệm về tính chính xác của các bản chụp này).
• Chứng từ đóng góp từ thiện: Các hóa đơn, chứng từ chứng minh khoản đóng góp vào quỹ từ thiện, nhân đạo, khuyến học (nếu có) để được trừ vào thu nhập chịu thuế.

4. Địa điểm và thời hạn nộp hồ sơ quyết toán thuế

Việc xác định đúng nơi nộp hồ sơ sẽ giúp người nộp thuế tránh việc phải đi lại nhiều lần. Theo quy định tại khoản 3 Điều 21 Thông tư 92/2015/TT-BTC:

• Cá nhân trực tiếp khai thuế nộp tại Cục Thuế nơi đã nộp hồ sơ khai thuế trong năm.
• Cá nhân có thu nhập từ hai nơi trở lên nộp tại Chi cục Thuế nơi cư trú (nơi đăng ký thường trú hoặc tạm trú).
• Cá nhân không ký hợp đồng lao động hoặc hợp đồng dưới 3 tháng nộp tại Chi cục Thuế nơi cư trú.

Thời hạn quan trọng: Thời hạn nộp hồ sơ quyết toán thuế TNCN năm 2017 chậm nhất là ngày thứ 90 kể từ ngày kết thúc năm dương lịch, tức là ngày 31/03/2018. Do ngày này trùng vào thứ Bảy, người nộp thuế nên chủ động hoàn tất sớm để tránh tình trạng quá tải tại các chi cục thuế vào những ngày cuối cùng.

5. Mức xử phạt hành chính khi chậm nộp hồ sơ quyết toán thuế

Nếu người nộp thuế chậm nộp hồ sơ quyết toán thuế TNCN so với thời hạn quy định (sau ngày 31/03/2018), tùy thuộc vào số ngày chậm nộp, cá nhân có thể bị xử phạt vi phạm hành chính theo quy định tại Thông tư 166/2013/TT-BTC. Cụ thể các mức phạt như sau:

- Phạt cảnh cáo đối với hành vi nộp hồ sơ khai thuế quá thời hạn từ 01 ngày đến 05 ngày và có tình tiết giảm nhẹ.

- Phạt tiền từ 400.000 đồng đến 1.000.000 đồng đối với hành vi nộp hồ sơ khai thuế quá thời hạn từ 01 ngày đến 10 ngày.

- Phạt tiền từ 800.000 đồng đến 2.000.000 đồng đối với hành vi nộp hồ sơ khai thuế quá thời hạn từ trên 10 ngày đến 20 ngày.

- Phạt tiền từ 1.200.000 đồng đến 3.000.000 đồng đối với hành vi nộp hồ sơ khai thuế quá thời hạn từ trên 20 ngày đến 30 ngày.

- Phạt tiền từ 1.600.000 đồng đến 4.000.000 đồng đối với hành vi nộp hồ sơ khai thuế quá thời hạn từ trên 30 ngày đến 40 ngày.

- Phạt tiền từ 2.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng đối với hành vi nộp hồ sơ khai thuế quá thời hạn từ trên 40 ngày đến 90 ngày hoặc quá 90 ngày nhưng không phát sinh số thuế phải nộp.

Bên cạnh đó, đối với trường hợp chậm nộp tiền thuế, người nộp thuế còn phải nộp tiền chậm nộp tính theo mức 0,03%/ngày trên số tiền thuế chậm nộp theo quy định tại Thông tư 156/2013/TT-BTC.

Việc tuân thủ đúng thời hạn không chỉ là nghĩa vụ pháp lý mà còn giúp cá nhân bảo vệ quyền lợi chính đáng của mình, đặc biệt là trong các trường hợp được hoàn thuế. Người nộp thuế nên chủ động chuẩn bị hồ sơ và thực hiện kê khai sớm để tránh những phiền hà và chi phí phát sinh không đáng có.

Hệ thống Pháp luật