Kể từ ngày 24/02/2020, hoạt động kinh doanh rượu, bia qua môi trường mạng tại Việt Nam bước sang một giai đoạn quản lý mới đầy chặt chẽ. Với việc Nghị định 24/2020/NĐ-CP chính thức có hiệu lực, các rào cản kỹ thuật đã được thiết lập nhằm ngăn chặn triệt để việc người chưa đủ 18 tuổi tiếp cận với đồ uống có cồn thông qua hình thức thương mại điện tử.

Hàng rào kỹ thuật: Khai báo tuổi trước khi truy cập thông tin

Một trong những điểm mới đáng chú ý nhất được quy định tại Điều 6 Nghị định 24/2020/NĐ-CP là yêu cầu về việc ngăn ngừa người chưa đủ 18 tuổi tiếp cận thông tin rượu, bia. Cụ thể, các tổ chức, cá nhân bán rượu, bia theo hình thức thương mại điện tử phải thiết lập ứng dụng khai báo tên, tuổi của người dùng.

Khoản 1 Điều 6 Nghị định 24/2020/NĐ-CP quy định:
1. Có ứng dụng khai báo tên, tuổi của người truy cập trước khi người đó truy cập, tìm kiếm thông tin; khai báo các thông tin về tên, địa chỉ cư trú của người mua, thông tin thanh toán qua tài khoản, thẻ ngân hàng hoặc các phương thức thanh toán không dùng tiền mặt khác khi người đó thực hiện giao dịch mua rượu, bia.

Quy định này đồng nghĩa với việc người tiêu dùng không thể tự do xem danh mục sản phẩm rượu, bia nếu không vượt qua bước xác nhận độ tuổi ban đầu. Đồng thời, việc thanh toán cũng được kiểm soát chặt chẽ thông qua các phương thức không dùng tiền mặt, giúp lưu vết giao dịch và xác minh chủ tài khoản.

Kiểm soát chặt chẽ khâu giao nhận và quảng cáo

Không chỉ dừng lại ở việc đặt hàng, quy trình giao nhận cũng được pháp luật quy định nghiêm ngặt. Người giao hàng (shipper) giờ đây đóng vai trò như một người kiểm soát viên thực thụ.

Theo khoản 3 Điều 6 Nghị định 24/2020/NĐ-CP, người bán có trách nhiệm kiểm tra tuổi của người nhận hàng trong trường hợp nghi ngờ. Nếu người nhận không chứng minh được mình đã đủ 18 tuổi (thông qua Chứng minh nhân dân hoặc Căn cước công dân), việc giao hàng sẽ không được thực hiện.

Bên cạnh đó, môi trường mạng cũng được làm sạch thông qua quy định cấm liên kết, quảng bá sản phẩm rượu, bia đến các tài khoản người dùng hoặc các trang tin dành riêng cho trẻ em. Điều này nhằm hạn chế tối đa sự ảnh hưởng của đồ uống có cồn đối với sự phát triển của trẻ vị thành niên trong bối cảnh công nghệ số bùng nổ năm 2020.

Lộ trình thực hiện cho các doanh nghiệp

Nhằm tạo điều kiện cho các đơn vị kinh doanh thích nghi, Chính phủ đã đưa ra một lộ trình cụ thể. Đối với các tổ chức, cá nhân đã hoạt động thương mại điện tử trước ngày 24/02/2020, pháp luật cho phép một khoảng thời gian chuyển tiếp.

Cụ thể, chậm nhất đến ngày 30/06/2020, tất cả các đơn vị này phải hoàn tất việc triển khai các biện pháp kỹ thuật về khai báo tuổi và phương thức thanh toán theo đúng quy định tại khoản 4 Điều 6 Nghị định 24/2020/NĐ-CP.

Việc siết chặt quản lý này không chỉ thể hiện quyết tâm của Nhà nước trong việc thực hiện Luật Phòng, chống tác hại của rượu, bia 2019 mà còn góp phần xây dựng một môi trường kinh doanh lành mạnh, bảo vệ sức khỏe cộng đồng, đặc biệt là thế hệ trẻ.