Sự ra đời của Luật Công an nhân dân 2018 (có hiệu lực từ 01/07/2019) đã mang đến nhiều thay đổi mang tính lịch sử cho lực lượng vũ trang. Một trong những điểm đáng chú ý nhất, tác động trực tiếp đến hàng ngàn thanh niên Việt Nam, chính là việc điều chỉnh thời gian thực hiện nghĩa vụ. Cụ thể hóa quy định này, Chính phủ đã ban hành Nghị định 70/2019/NĐ-CP với những hướng dẫn chi tiết về thời hạn phục vụ.

Thời hạn nghĩa vụ Công an rút ngắn từ 36 tháng xuống 24 tháng

Trước đây, theo quy định cũ, công dân tham gia nghĩa vụ Công an nhân dân phải phục vụ trong thời hạn 36 tháng (03 năm). Tuy nhiên, để tạo điều kiện thuận lợi cho công dân cũng như thống nhất với hệ thống pháp luật về nghĩa vụ quân sự, Điều 8 Luật Công an nhân dân 2018 đã quy định rõ:

"Công dân thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân là thực hiện nghĩa vụ bảo vệ Tổ quốc trong lực lượng vũ trang nhân dân. Thời hạn thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân là 24 tháng."

Quy định này tiếp tục được khẳng định tại Điều 8 Nghị định 70/2019/NĐ-CP. Việc rút ngắn thời gian này giúp các chiến sĩ trẻ sớm có cơ hội trở về địa phương, tiếp tục học tập hoặc tham gia phát triển kinh tế xã hội sau khi đã hoàn thành trách nhiệm với Tổ quốc.

Các trường hợp đặc biệt có thể kéo dài thời hạn phục vụ

Mặc dù thời hạn chuẩn là 24 tháng, nhưng trong một số tình huống cấp bách, Bộ trưởng Bộ Công an có quyền quyết định kéo dài thời hạn phục vụ tại ngũ của hạ sĩ quan, chiến sĩ nghĩa vụ. Theo quy định tại khoản 1 Điều 8 Nghị định 70/2019/NĐ-CP, thời gian kéo dài không quá 06 tháng trong các trường hợp sau:

• Để bảo đảm nhiệm vụ sẵn sàng chiến đấu;
• Đang thực hiện nhiệm vụ phòng, chống thiên tai, dịch bệnh, cứu nạn, cứu hộ.

Cách tính thời gian thực hiện nghĩa vụ và các lưu ý quan trọng

Thời gian thực hiện nghĩa vụ được tính từ ngày giao nhận công dân; trường hợp không giao nhận tập trung thì tính từ ngày đơn vị Công an tiếp nhận đến khi có quyết định xuất ngũ của cấp có thẩm quyền. Một điểm quan trọng mà các chiến sĩ cần lưu ý là thời gian đào ngũ và thời gian chấp hành hình phạt tù tại trại giam sẽ không được tính vào thời gian thực hiện nghĩa vụ Công an nhân dân.

Bên cạnh đó, pháp luật cũng mở ra cơ hội xuất ngũ trước thời hạn cho những trường hợp đặc biệt. Cụ thể, hạ sĩ quan, chiến sĩ nghĩa vụ có thể được giải quyết xuất ngũ nếu:

• Được Hội đồng giám định y khoa cấp tỉnh hoặc Hội đồng y khoa Bộ Công an kết luận không đủ sức khỏe để tiếp tục phục vụ tại ngũ;
• Là con duy nhất của liệt sĩ, con duy nhất của thương binh hạng một;
• Gia đình có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn được Ủy ban nhân dân cấp xã và Ban Chỉ huy quân sự cấp huyện xác nhận.

Việc nắm vững các quy định mới này không chỉ giúp công dân thực hiện đúng quyền và nghĩa vụ của mình mà còn thể hiện sự quan tâm của Đảng và Nhà nước trong việc xây dựng lực lượng Công an nhân dân tinh nhuệ, hiện đại nhưng vẫn đảm bảo quyền lợi chính đáng cho người dân.