Từ ngày 20/09/2020, Nghị định 112/2020/NĐ-CP chính thức có hiệu lực, thay thế cho các quy định cũ về xử lý kỷ luật cán bộ, công chức, viên chức. Một trong những điểm đáng chú ý nhất là việc bổ sung và làm rõ các trường hợp chưa xem xét xử lý kỷ luật, thể hiện tính nhân văn và phù hợp hơn với thực tiễn đời sống công vụ.

Những trường hợp được tạm hoãn xem xét kỷ luật

Theo quy định tại Điều 3 Nghị định 112/2020/NĐ-CP, có 04 nhóm trường hợp chính mà cơ quan có thẩm quyền chưa tiến hành xem xét xử lý kỷ luật đối với công chức:

1. Công chức đang trong thời gian điều trị bệnh hoặc mất năng lực hành vi

Đây là quy định được cụ thể hóa hơn so với Nghị định 34/2011/NĐ-CP trước đây. Cụ thể, công chức thuộc diện chưa xem xét kỷ luật nếu:

• Đang trong thời gian điều trị bệnh hiểm nghèo hoặc đang mất khả năng nhận thức.
• Bị ốm nặng đang điều trị nội trú tại bệnh viện và có xác nhận của cơ quan y tế có thẩm quyền.

Việc xác định "bệnh hiểm nghèo" thường căn cứ vào danh mục do Bộ Y tế ban hành. Quy định này giúp đảm bảo quyền lợi cho công chức khi họ không đủ điều kiện sức khỏe hoặc tinh thần để thực hiện quyền tự bào chữa hoặc tham gia các buổi họp kiểm điểm.

2. Công chức đang nghỉ phép, nghỉ chế độ

Pháp luật tôn trọng quyền nghỉ ngơi của công chức. Do đó, nếu công chức đang trong thời gian nghỉ hàng năm, nghỉ theo chế độ hoặc nghỉ việc riêng được cấp có thẩm quyền cho phép thì sẽ chưa bị xem xét kỷ luật. Điểm mới ở đây là thẩm quyền cho phép phải là "cấp có thẩm quyền" thay vì chỉ là "người đứng đầu cơ quan" như trước.

3. Công chức đang mang thai, nghỉ thai sản hoặc nuôi con nhỏ

Bên cạnh việc giữ nguyên quyền lợi cho nữ giới, Nghị định 112/2020/NĐ-CP đã bổ sung một quy định cực kỳ tiến bộ dành cho nam giới:

"Công chức là nữ giới đang trong thời gian mang thai, nghỉ thai sản, đang nuôi con dưới 12 tháng tuổi; công chức là nam giới (trong trường hợp vợ chết hoặc vì lý do khách quan, bất khả kháng khác) đang nuôi con dưới 12 tháng tuổi."

Sự thay đổi này cho thấy sự bình đẳng giới và ưu tiên bảo vệ quyền trẻ em, ghi nhận vai trò của người cha trong những hoàn cảnh đặc biệt.

4. Công chức đang liên quan đến các vụ án hình sự

Trường hợp công chức đang bị khởi tố, tạm giữ, tạm giam để chờ kết luận của cơ quan có thẩm quyền điều tra, truy tố, xét xử về hành vi vi phạm pháp luật cũng thuộc diện chưa xem xét kỷ luật. Tuy nhiên, quy định mới bổ sung thêm ngoại lệ: "trừ trường hợp theo quyết định của cấp có thẩm quyền". Điều này cho phép linh hoạt xử lý trong những vụ việc đặc thù mà cấp trên thấy cần thiết phải kỷ luật ngay về mặt hành chính.

Trích dẫn nguyên văn quy định pháp luật

Để quý độc giả tiện theo dõi, dưới đây là nội dung chi tiết tại Điều 3 Nghị định 112/2020/NĐ-CP:

Điều 3. Các trường hợp chưa xem xét xử lý kỷ luật
1. Cán bộ, công chức, viên chức đang trong thời gian nghỉ hàng năm, nghỉ theo chế độ, nghỉ việc riêng được cấp có thẩm quyền cho phép.
2. Cán bộ, công chức, viên chức đang trong thời gian điều trị bệnh hiểm nghèo hoặc đang mất khả năng nhận thức; bị ốm nặng đang điều trị nội trú tại bệnh viện có xác nhận của cơ quan y tế có thẩm quyền.
3. Cán bộ, công chức, viên chức là nữ giới đang trong thời gian mang thai, nghỉ thai sản, đang nuôi con dưới 12 tháng tuổi; cán bộ, công chức, viên chức là nam giới (trong trường hợp vợ chết hoặc vì lý do khách quan, bất khả kháng khác) đang nuôi con dưới 12 tháng tuổi.
4. Cán bộ, công chức, viên chức đang bị khởi tố, tạm giữ, tạm giam chờ kết luận của cơ quan có thẩm quyền điều tra, truy tố, xét xử về hành vi vi phạm pháp luật, trừ trường hợp theo quyết định của cấp có thẩm quyền.

Việc nắm vững các quy định này không chỉ giúp công chức bảo vệ quyền lợi chính đáng của mình mà còn giúp các cơ quan quản lý thực hiện đúng quy trình, tránh các sai sót pháp lý dẫn đến khiếu nại, khiếu kiện sau này.